Эрх чөлөө

Үндэстний тусгаар тогтнолоо сэргээн тунхагласны 100-н жилийн баярын мэнд хүргэе!(Өвөр Монголчуудаас)

2011-12-29T15:45:00.000-08:00

Элэг нэгт эрхэм хүндэт Монгол ахан дүүстээ үндэстний тусгаар тогтнолоо сэргээн тунхагласаны 100 н жилийн ойн баярын мэндийг нийт өвөр Монгол ах дүүсийн өмнөөс хүргэж байна.

Бидний Монголчууд!
Мөнх тэнгэрийн хүчин дор, их суу залийн ивээл дор Хүн бол ертөнцийн салшгүй нэгэн эд, эс гэдгээ ухамсарлан ойлгож байгалийн хуулинд захирагдаж явах нь туйлын ҮНЭН хэмээx хосгүй их оюун санаа, үзлийг бий болгосон, аугаа их түүхтэй ард түмэн билээ.

Энэ утгаараа, даян дэлхийн бүхий л ард түмнийг энэхүү шударга, үнэн үзэл санаанд захирагдахыг тулган шаардаж удаа дараа байлдан дагуулж байсан юм.
Тийм ч учраас хорвоо дэлхий Монголгүйгээр оршин тогтнох арга үгүй юм.

Гэтэл хувийн өчүүхэн ашиг сонирхолдоо дийлдсэн улс, үндэстнүүдийн ертөнцийг үзэх, бурангуй санаа, илтэд энэ дэлхийд ноёрхох болж Шударга үнэнийг эрхэмлэх Монгол үндэстнийг хагалан бутаргаж сульдаан сулруулсаар ирсэн.

Хэдий тийм боловч Монгол түмэн, үнэний талд ямагт зогсож, Үндэстний Оршихуйн тэмцэлд нийт Монгол туургатнууд нэгдэж тэмцэж байсан өвгөд дээдсийн түүхэн мөр балраагүй байна.

Үүний нэгэн тод жишээ бол 1911 оны цагаагчин гахай жилийн хувьсгал юм.

Манжийн эрхшээлд 200 гаруй жил байсан Монголчууд газар бүрээс нэгдэн цуглаж, Нэгдсэн их Монгол төр улсаа байгуулах чин хүслээр тэмцэж, Манжийн ноёрхолыг түлхэн унагааж, Монгол үндэстний тусгаар тогтнолыг сэргээн тунхаглаж Олноо өргөгдсөн Богд хаант Монгол улсыг байгуулсан. Улмаар Монголчууд түүхэн газар нутгийнхаа ихэнхийг нь 1913 он хүртэлх багахан хугацаанд нэгтгэж авч байсан билээ.
Түүний нөлөөгөөр 1921 оны ардын хувьсгалын оч дүрэлзэн асч, Монгол туургатнаас Монголын төрд эрдэмтэн мэргэд, идэр баатар эрс зүтгэж Тусгаар улсад байвал зохих бүхнийг өөрсдийн боломжоор дэмжиж бий болгохыг зорьсон юм.
100 жилийн өмнө өрнөсөн цагаагчин гахай жилийн хувьсгалын мөн чанарыг нийт өвөр Монголчууд өндрөөр үнэлж өнөөг хүртэл эрэлхэг баатарлагаар тулалдаж явсан баатруудыг хайрлан дурсдаг юм.
Энэхүү хувьсгалаар Богд хаант Монгол улсын байгуулахад
Хөлөнбуйраас Манлайбаатар Дамдинсүрэн,
Өвөр Монголын Жирэмийн чуулганы өмнөд Горлос хошуунаас Зоригтбаатар Тогтох,
Шинжаан буюу шинэ хязгаар мужийн Ил Тарвагатайгаас Ялгуунбаатар Сумьяа,
Зостын чуулганы Түмэд зүүн гарын Монголжон хошуунаас Шударгабаатар Бавуужав,
Харчин баруун хошуунаас Чин зүтгэлт Хайсан зэрэг, олон зуун баатар эрс шалгаран халуун амиа хайрлахгүй Монголынхоо төлөө оюун ухаан, хүчээ өгч байсан.

Улмаар Өвөр Монголын 49 хошуунаас Монгол улсад дагаар орох хүсэлтээ илэрхийлж байв.
Хэдийгээр цагаагчин гахай жилийн хувьсгалын үр дүн их гүрнүүдийн хавчлага, улс төрийн шахалт дарамт, хуйвалдаан, хүч тэнцвэргүй доромж хэлэлцээний дүнд үгүй болсон ч өвөр Монголчууд боломж бүрд Хятадын хар цэргийн эсрэг тулалдан, бослого гаргаж байсан.

Тэр цагаас хойш өнөөг хүртэл Монголоо гэсэн сэтгэлтэй, ухаантан мэргэд, эрэлхэг эрсээс эхлээд энгийн даруу сая гаруй Өвөр Монголчууд харгис Хятадын колончлолын золиосонд алагдаж, тамлагдаж, тахир дутуу болсон ч бидний Монголоо гэх сэтгэл мохоогүй ээ.

Өнөөдөр ч мөн адил өвөг дээдсийн халуун амиар дэнслэгдсэн Өвөр Монгол нутгаа, Монгол улсын салшгүй нэг хэсэг хэмээн бодож сайн цагийг хүлээж дээлээ тайлахгүй, Монгол соёлоо уусгахгүйг хичээн сууна.
Өнөөдөр Монгол улсын ерөнхийлөгч Ц.Элбэгдоржийн илтгэлд дурдагдсан уриалгуудыг газар бүр суугаа Монгол туургатнууд нүдэндээ нулимстай, сэтгэлтэй галтай баярлаж хүлээн авлаа.
Энэ бол хэдэн зуунаас зуунд дуурсагдах эр зориг, эрхэм алдар, эв нэгдлийн суурь билээ.
Хэзээд өвөр Монголчууд бид нэгэн туган дор жагсаж НЭГДСЭН МОНГОЛ улсын төлөө зүрх, сэтгэл, халуун амиа өгөхөд бэлэн байдаг билээ.

Мөнх тэнгэрийн хүчин дор Монгол үндэстнээ гэсэн чин сэтгэл, чигч ариун бодол, хүсэл мөрөөдөлтэй, хүн ардыг минь ивээн болгооно уу!
Сайн үйлс бүхэн дэлгэрэх болтуухай!

Ерөнхийлөгч Элбэгдорж дэлхийн Монголчуудын анхаарлын төвд орлоо.

2011-12-28T10:59:00.001-08:00

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Цахиагийн Элбэгдорж Үндэсний эрх чөлөө, тусгаар тогтнолоо сэргээсний 100 жилийн ойн баярт зориулсан УИХ-ын хүндэтгэлийн чуулганд хэлсэн үгээрээ Монгол туургатаны дунд зуунаас зуунд дуурсагдах агуу түүхийг эхлүүлэв.
Монгол төрийн сүлдэнд сүү, цайныхаа дээжийг он дамжин өргөж, онгод тэнгэрээсээ гуйж мөргөж байсан тархан суугаа Монгол түмэн эмээлээ элгэндээ авлаа.
Монгол үндэстний язгуур эрх ашиг, үндэстний оюун санааны эв нэгдэл, тусгаар тогтнолын үнэ цэнэ, давуу талыг ухаарч Монгол түмний хүндлэлийг олсон Монголын түүхт төрийн тамгыг түшиж байгаа Ц.Элбэгдорж танд эрүүл энх, ажил бүтээлийн өндөр амжилт хүсье!
Монгол эр хүн хэлсэндээ хүрдэг. Зориг хүрвэл ухаан хүрнэ. Нийт Монгол үндэстэн таны энэхүү мэдэгдлийг талархан хүлээн авч цаг хугацаа, орон зайд саатахгүй даяан дэлхийн өнцөг буланд өөрсдийн мэддэг хэлээрээ түгээж байна.
Даяаршил, ардчилалын мөн чанарыг Монгол үндэстэн эвлэлдэн нэгдэх, Нэгдсэн хүчирхэг Монгол улсыг байгуулах гэдэг утгаар нь олж харсан улс төрч Монгол төрд сүүлийн 20-н жил цөөхөн байсан.
Үнэндээ энэ сэдэв бол, хэдэн эрдэмтэн судлаач, түүхчид, үндэстний үзэлтнүүдийн дунд л яригдаж байв.
Харин Нэгдсэн Монгол улс байгуулах үзэл санааны эсрэг улс төрийн бодлого явуулах сонирхолтой үндэстний үзлийг шавартай нь хутгасан улс төрийн хүчин болох МҮАН гэх нэр, зүсээ сольсон хүмүүс Монголын төрд санаархаж түгшүүр төрүүлж байсан юм.
Гэвч Монголчууд бид бүхнийг Мөнх тэнгэр ивээж түүх давтагдаж Монголтөрийн тэргүүн 100 жилийн дараа дахин Монгол түмний эмээлийг элгэнд нь авхууллаа.

Монгол төрийн босго ариун байж, бодлого чигч, үнэнд ойрхон, бурууд хатуу байх болтуухай.
Мөнх тэнгэрийн хүчин дор Монгол түмэн нэгдэх болтуухай!
S.Bataa 2011.12.29

Монголд амьдаръя гэснийх нь төлөө тархинд нь зуугийн хадаас зоожээ

2011-12-16T05:01:00.000-08:00

Дамнуургаар зөөн Хятадад тушаажээ
1. 150 мянган монголчуудыг хядсан галзуучуудаас 1891 онд өвөр монголчууд Халхыг халхалсан
Өмнөд монгол ахан дүүсээ өмгөөлөхөөр цугласан үзэл санаа, сэтгэл зүтгэл нэгтнүүд ээ!
Хүний эрхийн энэ өдөр, 1989 онд монголчууд ардчилсан хөдөлгөөний анхны цуглаанаа хийж байсан. Тэр л цуглаанаас олон үнэ цэнэт зүйлс маань эхтэй. Тэгвэл 2011 оны хүний эрхийн энэ өдөр бид өмнөд монголчуудынхаа төлөө цуглаан хийж байна. Энэ цуглаанаас маань сайн сайхан үр дагавар гарах болтугай!
Өмнөд Монгол гэж юусан билээ, Өвөр Монгол гэдэггүй билүү гэж зарим хүн асуудаг. 100 жилийн өмнө бусад монголчуудтайгаа хамт Нэгдсэн, Нэгэн Монгол улсаа байгуулалцаж байсан Өвөр Монгол, Барга Монгол, Торгууд Монгол, Дээд Монгол бүгд нийлээд Өмнөд Монгол бүрдэх бүлгээ. 1947 онд том гүрнүүдийн хуйвалдаанаар ӨМӨЗО байгуулагдах хүртэл Монгол улсад нэгдэх хүслээ илэрхийлж, нэгдэхийн төлөө тэмцэж ирсэн нь Өмнөд Монгол оо. Түүнээс хойш өдийг хүртэл эрх чөлөөнийхөө төлөө тэмцэж, харийн дарлалыг сөрж, мөнхүү Монгол улстай нэгдэх хүсэлтэй хэвээр ирсэн нь Өмнөд Монгол оо.
БНХАУ-ын өнөөгийн хилийн цаана оршин сууж буй зургаан сая гаруй бүх монголчуудыг Өмнөд Монгол гэж нэрлэх болжээ. Бид бүхэн ч Өмнөд Монголын аймшиг гамшиг арилаасай хэмээн хуран цуглаж буй билээ.
Өмнөд монголчууд маань “Бид Монгол улсаа, Монгол үндэстний тусгаар тогтнолын ариун голомтоо хамгаалах мах ясан хэрэм болно” гэж ярьдаг. Хэрэм байсаар ч ирлээ. 1891 оны жишээг санахад л хангалттай. “Хүнийг нь алж, газрыг нь булаая!” гэсэн уриатай, улаан малгайтны урвалгаанчид буюу жинданьдао гэх хэрцгий үймээнчид, хятадын харгисууд Харчин нутагт уулгалан орж ирж, 40 гаруй хоногийн турш 15 түмэн монголчуудыг алж хядаж бүр олон түмэн монголчуудыг хөөж дүрвүүлж байсан юм. 1902 оны Шинэ засгийн бодлогын дагуу хятад тариачид үерийн ус шиг сад тавин орж ирэхдээ Өмнөд Монголд шингэж байв. Олон олон аюумшигтай үйл явдлуудаас, Өмнөд Монгол гэх бамбайн ачаар Ар Монгол аврагдаж, халхлагдаж байсаан. Өмнөд Монголд хужаа байна, хужаагийн нөлөө байна гэж эмзэглэхийн оронд яагаад тийм болсны учрыг ухварлаж, өдгөө өмнөд монголчуудын хувьд халх хамгаалалт болох ёстойгоо ойлгох цаг иржээ.

2. Дөрөвхөн жилд 346 мянган өвөр монгол хүнийг алж, 500 мянгыг эрэмдэг болгожээ
Маочууд: “тэгш эрхтэй холбооны улс байгуулна, хэрэв та бүхний санаанд нийцэхгүй бол холбооны улсаас гарч хувь заяагаа өөрсдийн дураар шийдвэрлэж болно” гэж мэхлэх, хүчээр түрэмгийлэх, эх орончдыг алж хядах зэрэг жигшүүрт аргуудыг хэрэглэсээр 1947.5.1-нд ӨМӨЗО-ыг байгуулснаар өмнөд монголчуудын хувьд хамгийн сүйрэл мөхөлт цаг үе нь эхэлсэн билээ.
Олон харгислалын оргил нь Соёлын хувьсгалын үе юм. Өвөр Монголд 30 түмэн хүн тамлагдаж, найман түмэн хүн тахир дутуу болж, 10 түмэн хүн алагдсан гэдэг. 1966-1976 онд 16222 хүн алагдаж, 87188 хүн эрэмдэг болсон гэсэн, засгийн албан ёсны статистик бий. Тэгвэл, үндэсний эрх чөлөөний төлөө тэмцэгчдийн, 1967-1971 онд 346 мянган хүн алагдаж, 500 мянган хүн эрэмдэг болсон гэсэн тооцоо бий. Тухайн үед өвөр монголчууд 1.3-1.4 сая байсан гээд бод. Харин тэр үед 400 хятад хүний нэг нь алагдсан байна. Яагаад өвөр монголчууд хятадуудаас хэдэн арав, бүр 100 дахин ихээр хэлмэгдсэн гэсэн тоо баримтууд байна вэ. “Өвөр Монголын Ардын Намыг малтаж арилгах хөдөлгөөн” гэх тодорхой үндэстний эсрэг хөдөлгөөн өрнөснөөс болж, энэ аймшигт гэноцид үүджээ.
Гэвч өмнөд монголчуудын зориг мохолгүй тэмцлээ үргэлжлүүлсээр байв. Үй олон хятадуудыг ирүүлэн суурьшуулж, колоничлолыг шинэ шатанд гаргах нууц шийдвэрийг эсэргүүцэн, 1981.9.10-нд өргөн эсэргүүцэл өрнөж, жагсаал цуглаан, хичээл хаялтад олон мянган монгол хүн хамрагдаж, Бээжин рүү төлөөлөгчдөө илгээж байжээ. Олон эсэргүүцэгчийг олон жилээр хорьж тамлаж зовоон, бүр үхүүлж байсан юм. “Сурагчдын хөдөлгөөн” гэх тэр эсэргүүцлийн ажиллагаанаас Тэмцэлт, Хадаа, Хуучинхүү, Энхбат, Наранбилиг, Соёлт (Монголын иргэн болсон), Насанбат, Оюунбилиг зэрэг нэрт тэмцэгчид төрж төлөвшжээ.
1947 оноос хойшхи аймшигт колоничлолын үр дүнд Чингис хаанаа ч мэддэггүй, одоо хүртэл Маод мөргөдөг монгол хүмүүс ч буй болсон аж. Өнөөгийн Өвөр Монголын хүн амын 10-17% нь хятадууд юм. Амьдрахын эрхэнд зарим хүн монгол үндсээсээ татгалзаж байхад, төрийн дэмжлэгтэйгээр хятадууд "монгол" гэгдэн бичиг баримтжиж, тэнд ч, энд ч өмнөд монголчуудын орон зайг эзэлсээр байна. Монгол хэлээрхи сургалтад монгол хүүхдүүдийн 30 хувь нь л хамрагдаж болох боломжтой. Дөрөө шүргэх өвс ногоо халиурсан Өвөр Монголын тал нутаг элсжиж, нутаг дэвсгэрийнх нь 60 хувийг цөл эзлэх боллоо.
1986 онд өмнөд монголчуудын нүүдэллэх эрхийг хасч, хашаалсан газарт малтай нь хамт 30 жилийн хугацаатайгаар хорив. Үүнийг эсэргүүцсэн Юншээбү Бүрэн гэдэг том албан тушаалтныг хорлож алж байжээ. Хашаалаагүй газрыг, хужаа нарыг суурьшуулах, зэрлэг уул-уурхайг гааруулах, хортой, аюултай үйлдвэрлэлийг шилжүүлэх зэргээр, туйлын хөнөөлтэйгээр ашиглах болжээ.
Сүүлийн үед, “мал олширсноос байгаль орчин сүйдэв, хөгжил дэвшил саарав” гэхчлэн худал аян шалтгаар, уламжлалт МАА-г устгах үйл ажиллагаа явуулж буй. Малчин монголчуудын хашаалсан газрыг захиргаадах, мэхлэх зэрэг аргаар булааж, хот суурин руу хүчээр нүүлгэх болсон. Тэд хятад олонхитой хот сууринд хамгийн муу ажлыг хамгийн бага хөлсөөр хийж боолчлогдон амь зогоох буюу, гуйланчлал, архидалт, гэмт хэрэг рүү өөрийн эрхгүй орж сөнөж, мөхөж байна. Сайн дураар нүүж ирэгч гэгдсэн шинэ жинданьдаогийн хужаа нар ямар ч үндэслэлгүйгээр малчдын нутгийг шууд хүчээр булааж, цуст мөргөлдөөн үүсгэж, газрын эздийн амь насыг ч хохироох болсон. Ийнхүү өмнөд монголчууд гишгэх газаргүй болж, зовж тарчилж буйн жишээ дуусашгүй.
Энэ бүхнийг эсэргүүцэн тэмцсэн Хадаа, Хуучинхүү нарыг бид мэднэ. Олон олон “Хадаа”, “Хуучинхүү” байна. 2007-2010 онд л гэхэд хэдэн арван өмнөд монгол тэмцэгчийг барьж, олон жилээр хорих болсон байна. Хятад тэмцэгчид бага ял авч, хатуу биш нөхцөлд хоригдож байхад өвөр монголчууд олон жилээр, маш хүнд нөхцөлд хоригдон тамлагдаж байна.
1996 онд Өвөр Монголын Ардчилсан Холбоог байгуулж, анхны цуглаанаа хийсэн Хадаад 15 жил оноон, хөдөлмөрийн чадваргүй хүнд өвчтөн болтол нь зодож тамлачихаад, 2011 онд суллалаа гэсэн ч, нууцаар хорьсоор байна. Бие муутай, 60 орчим настай эмэгтэй Хуучинхүүг хулгайлан, шүүх, ялгүйгээр хорьж, хэрцгийгээр зодож жанчин зовоож байна. Сүүлийн үед хулгайлах, сураггүй алга болгох аргад колоничлогчид ихэд амтшиж байгаа ажээ. 2011 оны зуны эсэргүүцлийн хөдөлгөөний дараа олон хүн сураггүй болов.

3. Монгол улсад өмнөд монгол хүн байх нь гэмт хэрэг
Монгол улсын маань төрийн нэг уламжлал нь өмнөд монголчуудтай тэмцэх явдал болсон нь юутай харуусалтай. 1911 онд Монгол улсыг байгуулалцсан өмнөд монгол зүтгэлтнүүд олноор алагдав, буцаагдав, заримыг нь байлдаж дарав. Өмнөд монголчуудыг большевик хэлмэгдүүлэлтээр харгислав. Дэмчигдонров ванг АНУ руу гарах боломжтой байхад нь хуурч ирүүлээд Маод барьж өгөв, БНМАУ-тай хамтран ажиллаж байсан 2200 шилдэг өмнөд монголчуудын матэриалыг Бээжинд тушаав, олон өмнөд монгол хүнийг Хятад руу хөөв, бүгд хэлмэгдэж, дийлэнх нь алагдав.
Харийн дарлал дор байсан тул чингэсэн гэж тайлбарладаг. Тэгвэл, дагуул орон байхаа больж, эрх чөлөөгөө олсон гэх цаг үед, НҮБ-д өвөр монголчуудын асуудлыг таниулах зорилгоор оргож ирсэн Баатар, Улаангэрэл нарыг хятадуудад тушааж, юу ч өөрчлөгдөөгүйг харуулж эхлэв.
АНУ-ын Наранбат, Алтан-Өлзий, Тайваний Хагаанчулуун зэрэг эрдэмтэн Монголын иргэн болох хүсэлт тавихад татгалзав. Тайваний өмнөд монгол зургаан чинээлэг гэр бүл ирэхийг хүсэхэд мөн адил. Эрдэмтэн Наранбат 300 мянган долларын лабориторитойгоо ирж, төрөөс цалин авалгүй ажиллана гэхэд татгалзаж байсан юм. Өмнөд монгол хүн томоохон хөрөнгө оруулалттай ирнэ гэхэд ч татгалздаг нь энгийн үзэгдэл.
1990 оноос хойш 1000 орчим өмнөд монгол хүн Монголд амьдрах, Монголын иргэн болох зорилгоор орж ирсэн бол, одоо 100 орчим нь л үлдсэн бөгөөд тэдний олонхи нь зохих статусгүй, ирээдүй нь эрсдэлтэй байна. Энэ талаар “Өмнөд монголчуудынхаа өр лүү өшиглөсөн он жилүүд” гэсэн судалгааны ном ч гарах гэж буй.
Шинжаанаас мянган мянган өрх нүүж ирж Монголд суурьших хүсэлтэй байсны түрүүч болох 14 гэр бүл орж ирэхэд, зовоож шаналгасаар 10-ыг нь буцааж, дөрвийг нь ОХУ-д өгчээ. Дээд Монголын эрдэмтэн Д.Мөнхбаатар Дээд Монголын Ажиа гэгээнд мөргөснийхөө төлөө улс төрийн үйл ажиллагаа явуулав гэж буруудаж, албадан гаргагдсан. Тэр Монгол улсын иргэн эхнэртэй, хоёр хүүхэдтэй байжээ. Бизнэсмэн Алтансанг хуурамч хэрэгт холбогдуулан хавчиж, буруугүйгээ нотолж заргалдан ялахад нь улс төрийн үйл ажиллагаа явуулав гээд хорьж байхдаа, хүнд хэрэгтнүүдээр тамлуулж, тархинд нь том хадаас зоолгож, улмаар албадан гаргасан агаад, Хятадад очсоноос хойш сураггүй болжээ. Монголын сонинд ажиллаж байсан сэтгүүлч М.Бадамыг мөн дээрх шалтгаанаар гаргаж байв. Монгол улсын иргэн болсон Ж.Соёлтыг Бээжинд хулгайлах ажлыг хятадуудтай хуйвалдан зохион байгуулчихаад нуун дарагдуулж байв. Өмнөд монгол хүнийг хулгайлж гаргах нь ховор тохиолдол биш гэдгийг хэлэх хэрэгтэй.
Буцахад хүргэх, буцааж тушаахаас гадна, Монголоос гуравдагч орон руу дүрвэхэд хүргэдэг нь түгээмэл. Монгол улсад өмнөд монгол хүн байх нь гэмт хэрэг шахуу байдаг. С.Зоригийн хэргийг илрүүлнэ гэх өргөн хэлмэгдүүлэлтийг өмнөд монголчуудын эсрэг үйл ажиллагаанд ашигласан. Д.Ялалтыг С.Зоригийн хэргийг хүлээлгэх гэж халаалтын ширэм мөргүүлэн зодох зэргээр тамлаж, хүнд өвчтэй болгосон бөгөөд, гадаадын хүний эрхийнхэн шаардаж байж түүнийг улс төрийн алуурчдын гараас салгаж авч байсан. Монголоос дүрвэсэн өмнөд монголчууд учир битүүлгээр алагдсан тохиолдлууд бий. Д.Мөрөн, Э.Эрдэнэбаяр нар Швэд, Казахстанд алагдсан жишээг л аваад үз. Ийм хэрэгт Монгол улсынхныг ч хардах явдал байдаг байна. 2011.5.30-ны, Улаанбаатар дахь БНХАУ-ын ЭСЯ-ны өмнө болсон цуглааны дараа 10 гаруй өмнөд монгол хүн дүрвэсэн.
Өмнөд монголчуудыг намнах ажил дуусаагүй, улам эрчимжиж байгаа агаад, ялтан солилцох гэрээний дагуу Хятадад олноор нь тушаах магадлал буй боллоо.

4. Монгол улс өмнөд монгол хүнийг ялгаварлан гадуурхдаг апартэид улс болжээ
“Монгол улсын нутаг дэвсгэрт өмнөд монгол хүн нэвтрэхийг хориглох тухай” хууль гарчихсан юм шиг л нөхцөл байдал оршиж ирлээ. Цалингийн доод хэмжээнээс 10 дахин өндөр цалинтай ажил төдөн жил хийнэ гэсэн баталгаа авчирч, улмаар түүнийгээ биелүүлж, татвараа байнга төлж байх бол 1-2 жил суухыг зөвшөөрч, цаашид хугацааг сунгах эсэх асуудлыг авч үзнэ гэдэг аж. Монгол яс үндсийнхээ төлөө ялгаварлан гадуурхагдаж, аргаа бараад ирсэн хүн дээрх өндөр болзлуудыг яаж хангах билээ. Хоёр тэрбум төгрөгтэй байх, дор хаяж 5000 долларын хахууль өгөх зэрэг нь ч мэдээж боломжгүй.
Хятад улсын янз бүрийн тодорхойлолт авчрах, Хятадын иргэнчлэлээс гарахыг ч шаардана. Монгол улсад ирж байгаа өмнөд монголчуудын олонх нь үнэндээ улс төрийн орогногч бөгөөд, арайхийн зугтаж ирсэн тэд хэрхэн Хятад улсад эргэж хандах билээ дээ.
Монгол улсын иргэнтэй гэр бүл болсон (манайд буй өмнөд монголчуудын дотор тэд нэлээд хувийг эзэлдэг), Монгол улсад төрсөн өмнөд монголчуудад арай нааштай хандана гэдэг ч амьдрал дээр тэр нь биеллээ олдоггүй. Монгол улсын иргэнтэй гэр бүл болоод олон жил болсон ч зохих эрхээ авч чаддаггүй, эсвэл хөөгддөг тохиолдол цөөнгүй.
Өмнөд монгол хүний оршин суух эрх асар хэврэг. Ам л ангайвал улс төрийн үйл ажиллагаа явууллаа гээд хүчингүй болгоно. Авгайгаасаа салчихвал, хүчингүй болгож хөөнө, үр хүүхэдтэй нь ч хөөнө. Гэр бүлээрээ ирснийг салгаж ч хөөнө, гэр бүлээр нь ч хөөнө, тухайн түшмэдийн л үзэмжийн хэрэг. Өмнөд монгол хүнийг ад шоо үзэх апартэид бодлого байгаа учир, тэд яасан ч гэсэн хууль дүрэм зөрчигч мэт болчихдог. Тиймээс тэднийг хэзээ ч, яаж ч албадан гаргаж болно.
Мөн тэдний олонхийг өмнөд хөрш сэпаратизм, экстрэмизм, тэрроризм буюу “гурван хор”-той холбоотой гэмт этгээдүүд, социалист эх орноосоо, нам засгаасаа зугтсан урвагчид гэж үзэх гээд байдаг. Ялтан солилцох гэрээгээр БНХАУ Монголоос өмнөд монголчуудыг л авах сонирхолтой байгаа, түүнийгээ зохиомол эрүүгийн хэрэгт холбогдуулан далдлах магадлалтай хэмээн хүний эрхийнхэн түгшүүрийн харанга дэлдэж буй билээ. Ерөөсөө, гадаадынхны асуудлыг цэгцэлнэ гэхэд л юун түрүүн өмнөд монголчууд руу л халдлага дайралт хийдэг шүү дээ.
Тэгвэл, "Монгол улсаас зүй бусаар хөөгдөн хэлмэгдэгсдийн үр хойчис, Монголд садан төрөл нь байгаа, Монголд өндөр орлоготойгоор ажиллах гэж байна, хөрөнгө оруулах гэж байна, гэр бүлтэй болох гэж байна" гээд бүх л байж болох шалтгаанаар хятад хүмүүст хүссэн статусыг хүссэн цагт нь, өдөрт нь ч олгодог ажээ. "Өвөр монгол хүн" гэж хүртэл тэднийг оршин суулгана. Өмнөд монголчуудын эрх зөрчигдлөө гэхэд “Юу ярина вэ? Бид зөндөө өвөр монголчуудад эрх олгосон шүү дээ. Харин ч бүр мөнгөтэй төгрөгтэй, хамгийн шилдгүүдийг нь оруулсан” гэж хариулцгаах болно.
Жилд БНХАУ-аас 30 цагаач авна гэсэн нормтой. Жилд 30 өмнөд монгол хүн Монголын цагаач болж байгаа юу? Жилд нэг өмнөд монгол хүн цагаач болов гэсэн ч гайхамшиг мэт сонсогдохуйц бодот байдал байгаа.
Ийм байх ёстой юм уу? Үгүй ээ. Хөрш Казахстан, ОХУ бүх уугуул үндэстнээ урьж залж байна. Монголчуудын эсрэг улс болох манайд л тийм бодлого байхгүй. Монгол улсын төрд монгол үндэстэн гэдэг ойлголт байхгүй. Ерөнхийлөгчийн ТГ-ын нэг ажилтан надад “Монгол улс үндэстэн гэж ойлголт байдаггүй шүү дээ. Монгол улс гэдэг л ойлголт бий” гэж хэлж байсан юм!
Хэрэв тийм ойлголт байдаггүй бол, ядаж хүн гэдэг ойлголттой байж, хүн төрөлхтний нийтлэг жишгийг дагаач ээ гэмээр байна. Хилийн чанадын монгол туургатныг л нэвтрүүлэхгүйн тулд Дүрвэгчийн конвэнцид нэгдээгүй (хятад, хойд солонгос дүрвэгчдийг бол чөлөөтэй нэвтрүүлж, сум ч байгуулж өгч байгаа) болохоос бус, олон улсын бүх гэрээ, пакт, конвэнци, тунхагт нэгдчихсэнийгээ санаач ээ, эрх баригчид аа. Ардчилсан улс хавчигдаж хяхагдаж байгаа хүнд өмгөөлөл хамгаалал олгодог юм, чадахгүй бол гуравдагч оронд гарахад нь тусалдаг юм. Хилээр зааглагдсан ах дүүс, төрөл садныг учруулдаг юм (тийнхүү зааглагдсан хүмүүс маш олон бий)…
“Монгол улс та нарыг хүлээж авах ямар ч шалтгаан байхгүй. Хятадад эрх чөлөө, хөгжил дэвшил байна, амьдрал сайн байна, ах дүү, нутаг ус чинь байна, бүх юм байна” гэж өмнөд монголчуудад хэлдэг аж. Тэгэхлээр хүн гэх ойлголт ч манай төрд байхгүй байж болно.

5. Монголын төр БНХАУ-тай нийлж, өмнөд монголчуудын эсрэг үйлдсэн гэмт хэргүүдээ хүлээн зөвшөөрөх ёстой
Энэ бүхнийг эцэс болгохын тулд бид тууштай тэмцэж, Хятад, Монголын төрд болон, дэлхий дахинд үгээ хүргэх ёстой.
Хятадын төр:
-өмнөд монголчуудын хүний эрх, үндэсний эрх, амьд явах эрхийг хөсөрдүүлэх;
-баялгийг цөлмөж, бэлчээрийг сүйтгэж, нутгийг албан ёсны болон албан ёсны бус шилжин суурьшигч колонистуудаар дүүргэн эзлүүлэх, эздийг нь хятад олонхитой хот суурин руу нүүлгэн боолчилж, амьдрах аргагүй болгох;
-шударга тэмцлийг нухчин дарж, оролцогсдыг хэлмэгдүүлэн хорьж, эрүүдэн тамлах, сураггүй болгон хулгайлах, хороох зэргийг таслан зогсоох;
-гэноцидийг хүлээн зөвшөөрч, хууль-эрх зүйн үндэстэйгээр буруутгаж, үр дагаврыг арилгах үйл ажиллагааг зохион байгуулж, хохирлыг тал бүрээр барагдуулж, холбогдох мэдээллийг ил тод болгож, хэлмэгдэгчдийг цагаатган, дурсгалыг нь мөнхжүүлэн хүндэтгэх шаардлагатай юм.
Монголын төр:
-өмнөд монголчуудыг ялгаварлан гадуурхах, тэдний эсрэг үйл ажиллагаа, суртал ухуулга явуулж төрөл бүрээр дайсагнахаа зогсоож;
-Монгол улсад удаан хугацаагаар оршин суугч, ажиллах хүч, дүрвэгч, цагаач, иргэн болох явдлыг нь гадаадын өөр үндэстэн иргэдээс ялгавартай болгон бүхий боломжоор хангах;
-сонгодог рэпатриацаар буюу, Монгол улсаас Өмнөд Монгол, хятад мужуудад очигсод, хойчсыг нь урьж ирүүлэх;
-уугуулшуулал буюу өргөтгөсөн рэпатриацаар урьж ирүүлэх;
-шударга ёс, монгол үндэстний эрх ашгийн төлөө тэмцэгч өмнөд монголчуудыг Монгол улсын иргэн болгох, улс төрийн орогнол олгох, гуравдагч улсад дүрвэж цагаачлахад нь туслах зэргээр хамгаалах;
-БНХАУ-ын төртэй хамтран өмнөд монголчуудын эсрэг үйлдсэн апартэид гэмт хэргүүдээ хүлээн зөвшөөрч, хууль-эрх зүйн үндэстэйгээр буруутгаж, үр дагаврыг арилгах үйл ажиллагааг зохион байгуулах, хохирлыг тал бүрээр барагдуулах, холбогдох мэдээллийг ил тод болгох шаардлагатай юм.
Дэлхийн шударга улс түмэн, байгууллагууд, зүтгэлтнүүд:
-Өмнөд монголчуудын түмэн зовлон зүдгүүрийг судалж мэдэн, арилгах нимгэлэхийн төлөө тэмцэх шаардлагатай байна.
Энэ бүх яриа зөвхөн өмнөд монголчуудтай холбоотой бус юм. Далайц, төвшин нь одоохондоо өөр байгаа болохоос биш, Ар Өвөр Монголд адилхан үйл явц явагдаж байна. Бид үүнийг ойлгож тэмцэхгүй бол, маргааш Монгол улс яг л Өмнөд Монгол шиг болно шүү! Хоёрдахи Өмнөд Монгол болохгүйн төлөө өмнөд монголчуудыг өмгөөлөн тэмцье! Хамаг монгол зон зовлон зүдгүүр, сөнөл мөхөлгүй болж, нэгдэж нийлэн, нэгэн өрх бүлээрээ цэнгэлийн манлайд хүрэхийн төлөө өмнөд монголчуудыг өмгөөлөн тэмцье!
Уухай! Уухай! Уухай!

Ч.Мөнхбаяр
ММХI.XII.VIII
http: //moenhbayar.blogspot.com

P.S: Энэ нийтлэлийг “Өмнөд монголчуудын төлөө хамтдаа!” цуглаанд зориулж бичсэн ч, хэмжээ нь том болсон тул, цуглааны үеэр агуулгыг нь товчлон ярьсан билээ.

Уриалга

2011-10-28T09:41:00.000-07:00

Монгол газар, нутаг бэлчээр, Монгол үндэстнийхээ эрх чөлөөний төлөө, Хятадын колончлогчдын эсрэг зоригтойгоор тэмцээд ,алтан амиа алдсан Мэргэн, Зоригт,Сүхболд нарын гэгээн дурсгалд хүндэтгэл үзүүлье!
2010 оны 4 сарын 23-ны өдөр Монгол улсын Дорноговь аймгийн Айраг сумын малчин Т.Сүхболд,
2011 оны 5 сарын 10нд өвөр Монголын Шилийн гол аймгийн баруун Үзэмчин хошуунд малчин Мэргэн,
2011.10 сарын 20нд Их зуу аймгийн Уушин хошууны малчин Зоригт нар Монгол нутгаас их хэмжээгээр байгалийн баялагыг дээрэмдэн, байгал орчинд нөхөж болошгүй хохирол учруулж байсан Хятадуудаас эх нутгаа өмгөөлж яваад халуун амиа харамсалтайгаар алдсан билээ.

Энэхүү эгэлхэн Баатаруудын үйлс нь угсаа гарвал нэг Монгол туургатнууд болон Монгол үндэстний төлөө цохилох зүрх бүхэнд ухаарал болж , эрх чөлөө, байгал орчныхоо төлөө тэмцэх тэмцлийн оч түгээсэн юм.
Иймд эдгээр Баатаруудынхаа гэгээн дурсгалыг мөнхжүүлэн дурсаж, мөнх тэнгэр эцэг, байгал дэлхий эхийнхээ хайр энэрэлд хүрэх замыг гэрэлтүүлж сэтгэлийн угаас ерөөлтэй Монгол түмэн зул барин хүндэтгэл үзүүлэн наминчилая!
Энэхүү буян бодож сэтгэлээ ариутгаж, зориг чангалж ухаарал болсон үйлсэд нийт Монголчуудыг 2011 оны 10 сарын сарын 29 ны Бямба гаригт 19н цагт идэвхтэй оролцохыг уриалж байна.

Монголчуудаа!
Та бүхэн байгаа орон нутагтаа, гэр орондоо хаана ч байсан гэсэн эгэл залуусын хийсэн гэгээн үйлсийг хүндэтгэж зул асаан мэддэг, чаддаг ерөөл, номоо уншихыг хүсье!

Сайн үйл бүхэн дэлгэрэх болтуухай!
Мөнх Тэнгэр ивээх болтуухай!

Өвөр Монгол малчныг дахин санаатайгаар дайрч алсан хэрэг гарлаа.

2011-10-24T15:45:00.000-07:00

Өвөр Монголын Ордос хошууны Хөхтолгой гацаанд Өвөрмонгол малчин залууг, Хятадын газрын тос тээвэрлэгч том оврын ачааны машинаар дайрсан хэрэг дахин аравдугаар сарын 20-нд гарлаа.
Нутгийн малчин Зоригт малын бэлчээрт замбараагүй давхигч ачааны машинуудыг оруулахгүй гэж эсэргүүцсэний төлөө харамсалтайгаар амиа алдсан байна.
2011оны таван сарын 10нд Өвөр Монголын Шилийн гол аймгийн малчин Мэргэнийг Хятадын нүүрс тээвэрлэгч хятад жолооч мөн санаатайгаар дайрч алсан. Эдгээр хэргүүд нь Хятадын ХНамаас бага үндэстэнд хэт дээрэнгүй хандаж байгаа бодлогын илрэл юм.

Хөхтолгой гацаан малчин эрчүүд малын бэлчээрийг сүйтгэж, мал хөрөнгийг нь дайрч, хяддаг Шүүрхэй газрын тос тээвэрлэгч компанийн хятад жолооч нартай байнга тэмцэлддэг бөгөөд өмнө нь хэд хэдэн удаа зодуулж, эмнэлэгт эмчлүүлж байсан юм байна. Дээрх хэргийн улмаас Өвөр Монголчууд үймээн дэгдээж болзошгүй гэж сэрэмжлэн Хятадын Синьхуа агентлаг дээрх хэргийг зам тээврийн осол гэж бичсэн байна. Хүний амь хөнөөсөн газрын тос тээвэрлэгч компанийн хятад жолоочийг зам тээврийн осол гаргасан гэж баривчилсан байна. Дээрх хэргийн талаар мэдээлсэн Хятадын www.sina.com.cn интернэт сайтаас уг мэдээлэл тэр дороо алга болсон ажээ.
Энэхүү мэдээллийг дараах холбоосоор дэлгэрэнгүй үзнэ үү!
http://www.rfa.org/english/news/china/herder-10232011191036.html?utm_source=twitterfeed&utm_medium=twitter

http://smhric.org/news_408.htm

http://www.reuters.com/article/2011/10/24/us-china-innermongolia-idUSTRE79N14L20111024

http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-pacific-15428590

Mао Зэ Дун болон түүний нам төрөөс гаргасан тунхаг бичиг

2011-07-30T06:30:00.000-07:00

1935 oны 12 сарын 20 ны өдөр
Элгэн хайрт Өвөр Монголын нийт ард түмэн минь ээ!
Бид одоо дэлхийн их хувьсгалын эгзэгтэй мөчид ирээд байна. Та нар Японы эзэрхэг түрэмгийлэгч болон хятадын цэргийн эрхтний дарлал мөлжлөгийг дуртайяа амсаж, тэд нарын сумны бай болж сөнөх үү? эсвэл энэ тохиолыг ашиглаад эрслэн босч хүчирхэгжихийг хичээн, бүх дэлхийн үндэстэн ястны дундах агуу Монголын хөдлөшгүй дархан эрхийнхээ төлөө тэмцэх үү?
Энэ 2 гарцын аль нэгийг яаралтай сонгох болов уу! Шунахай түрэмгий харгис хэрцгий Японы эзэрхэг түрэмгийлэл бүх хятадыг эзлэхийн тулд эрхбиш бүх хятадыг эзлэх хэрэгтэй гэдэг харгис төлөвлөгөө нь одоогоос эхлэн шат дараалан хэрэгжүүлж байгаа бөгөөд үүний хамгийн анхны хохирогч нь зүүн хойд гурван муж, Хуа бэй орны таван мужын ард иргэд болон Өвөр Монголын нийт үндэстэн ястан юм.
Ов зальтай, ичгүүр сонжуургүй, амандаа балтай, аюулхайдаа зальтай Японы түрэмгийлэгчид арга бүхнийг сүвэгчлэн, Нармай Монгол үзлийг хуурамчаар ашиглан Монголын бүх газар нутгийн баялгийг эзэрхэн, өвөр Монголын нийт ардыг боолчлох зорилгодоо хүрэхийн тулд, тэд нарын газар нутгийг дайны талбар болгож, ард түмнийг чинь сумны бай болгохоор бэлтгэлээ хийж, хятадын советийн бүгд найрамдах улсыг түрэмгийлж бүгд найрамдах Монгол ард улс болон Орос улсыг
түрэмгийлэн, хамгийн эцэст Монгол үндэстнийг устгах зорилгодоо хүрэх гэж байна. Үл итгэвээс Солонгос,Тайван, Зүүн гурван мужийн ард түмнийг хараарай. Тэд өөрийн бичиг үсгээ хэрэглэж болохгүй, оршин суух, нүүдэл суудал хийх, тариалан мал аж ахуй эрхлэх чөлөөгүй байж улс төр эдийн засгийн бүхий л эрх мэдэл япон самурайн гарт орсон байна.
Мөн японы эзэрхэг түрэмгийтний цахар дахь цэргийн байршил, цэргийн техник хэрэгсэл, Хянганы ерөнхий захиргаа болон бусад ов явуулга бүхнээс өвөр Монголчууд урьд өмнө байгаагүй хямралд тулгараад байгаа нь илэрхий харагдаж байна. Үүгээр барахгүй Жан Кай Ши аар толгойлсон хятадын цэргийн эрхтэн ичихээ мэдэхгүй өөрсдийгөө эзэнт улс хэмээж, нэн цаашлаад өвөр Монголын нийт газар нутгийг засаг захиргааны муж болгон хувааж , Монгол үндэстнийг хатан голоос урагшаа Мони??! уулаас хойт зүг рүү хөөж, Жинг Юү Шиу, Гоа Ши Шиу мэтийн өчүүхэн цэргийн эрхтнүүдийг турхиран, Монгол үндэстний малын бэлчээр, хоёр давст нуур усыг булаан эзлэж Монгол үндэстнийг алгуур аажмаар устгах оролдлого явуулан, японы эзэрхэг түрэмгийлэгчдэд зам засаж, Монгол үндэстнийг маш хурдтайгаар сөнөөх гэж байна
Жунг хуа советийн бүгд найрамдах ард улсын төв засгийн газар нийт эрэлхэг баатарлаг улаан цэргүүд олон жилийн туршид гавшгайлан байлдаж, тоогүй олон удаа японы эзэрхэг түрэмгийлэгч болон Жан Кай Ши -н цэргийн эрхтэнд хүнд цохилт өгсөн юм.
Хятадын улаан арми одоо нэгэнт ялагдашгүй хүчин болсон байна. Онцгойлон дурдахад эрэлхэг баатарлаг төвийн улаан арми 25000газрын (12500км) урт замын аяныг туулсаар дэлхийн цэргийн аяны дээд амжилтыг тогтоон амжилттайгаар японыг эсэргүүцэхээр умардыг зорисон урьдчилсан төлөвлөгөөндөө хүрч чадсан байна.Хятадын улаан армийн байлдааны зорилго бол Жунг Го (Zhong hua) үндэстнийг эзэрхэг түрэмхийлэл болон цэргийн эрхтний дарлалаас чөлөөлхөөр барахгүй мөн адил дорой буурай үндэстнүүдийг ч чөлөөлөхөд оршино. Энэ тэргүүнд өвөр Монголын үндэстний асуудлыг шийдэхэд туслалцаа үзүүлэх болно.
Зөвхөн өвөр Монголчуудтай мөр зэрэгцэн хамтран байлдвал сая бидний хамтын дайсан болох японы эзэрхэг түрэмгийлэл болон Жан Кай Ши -г устгаж чадна гэж бид үзэж байна.
Мөн өвөр Монголчууд зөвхөн бидэнтэй мөр зэрэгцэн байлдвал Чингис хааны үеийн яруу алдараа хамгаалан, үндэстний мөхөлөөс зайлсхийж, үндэстний сэргэн мандлын замаар замнан Турк, Польш, Украйн, Кавказ зэрэг үндэстний адил тусгаар тогтнол эрх чөлөөтэй болж чадна гэдэгт бүрэн итгэж байна.Иймийн тулд түр засгийн газраас та бүхэнд хандаж тунхаглах нь

Нэг. Уулын өвөр Монголын зургаан чуулга , хорин дөрвөн овог, 49 хошуу, Цахарын, Түмэдийн хоёр овог болон ниншягийн гурван онцгой хошууны нийт бус нутгийг, нэгэнт Шаний(shani) захиргаа болгон өөрчлөсөн буюу бэлчээрээр байхыг үл харгалзан бүгдийг өвөр Монголчууд буцаан өгнөө.
Өвөр Монголчуудын нутаг дэвсгэр болохоор нь чахар, сүй ян(sui yang) зэрэг гурван мужийн
нэрийдлийг халж засаг захирааны зохион байгуулалтыг татан буулгана.
Ямар ч өөр үндэстэн өвөр Монголын газар нутгийг эзлэн авах буюу ямар нэгэн шалтгаанаар булаан авч болохгүй гэж бид үзэж байна.

Хоёр. Зөвхөн өвөр Монголчууд өөрсдөө өөрийн дотоод асуудлаа шийдэх эрхтэй.Өвөр Монголчуудын зан заншил, шашин шүтлэг, ёс суртахуун болон бусад аливаа эрх чөлөөнд хэн ч хүчирхийлэлийн аргаар гар дүрэх эрхгүй гэж бид үзэж байна.Үүний хамтад өвөр Монголчууд өөрийн хүссэнээрээ зохион байгуулалт хийж өөрөө эзэн мэдэх зарчимаар өөрсдийн амьдралаа бүтээн байгуулж өөрийн засгийн газраа байгуулах хэрэгтэй.
Бусад үндэстэнтэй холбоо харилцаа тогтоох эрхтэй.Мөн бүрмөсөн салан тусгаарлах эрхтэй. Товч хэлбэл Үндэстэн гэдэг эрхэм дээд юм. Мөн бүх үндэстнүүд эрх тэгш байдаг юм.

Гурав. Өвөр Монголын нутаг дэвсгэрт байгаа хятад, хотон, төвд, манж зэрэг үндэстнүүдэд үндэстний эрх тэгш байх зарчимаар ардчилсан үзлийг хөгжүүлэн, Монгол хүнтэй тэгш эрхтэй байх ба өөрийн үг хэл үсэг бичгээ хэрэглэх, шашин шүтлэг, нүүдэл суудлаа хийх эрхтэй.

Дөрөв. Юуны өмнө Жинг юэ шиу-г (Jing yue shiu)эзлэж байгаа газар ба То Ванг Durv:( Too vang) болон (gao shi shiu) Гао ши шү-н эзэлсэн газар нутаг, хоёр давсан нуурыг өвөр Монголын ард түмэнд буцаан өгч , мөн урт цагаан хэрмийн ойролцоох (ning Tiao lian) Нинг тиао Лиан, Ан Биан, Дин Биан (an biyan, din bian) зэрэг газрын худалдааны бүс болгон хуваарьлаж та бид 2 талын арилжаа худалдааг хөгжүүлнээ.

Тав. Манай ажилчны тариачны улаан цэрэг партизан болон бусад зэвсэгт хүчин хэрхэвч тал нутаг руу дайрч довтлох хүсэл байхгүй.
Та нар ч бас Хятадын цэргийн эрхтэн болон Японы эзэрхэг түрэмгийлэгчдийн цэрэг анги тал нутгаар дайран өнгөрч бидний зүг дайралт хийхийг зөвшөөрөхгүй байх хэрэгтэй.Эс тэгвэл та нар өөрийн мөхөлөө түргэтгэх болно.Бид дуртайяа харилцан халдалтаас хамгаалах эсвэл холбоо байгуулан бидний хамтын дайснаа устгана.
Ерөнхийлвэл ганц та нар Монгол үндэстний эрх чөлөөгөө олох нь чухал гэдгийг жинхэнээсээ тунгаан бодож харийн боол болохийг хүсэхгүй Японы эсэрхэг түрэмгийлэгч болон (Jian jie shi) Жиан жи ши мэтийн хятадын цэргийн эрхтнийг эсэргүүцэхээр шулуудсан л юм бол та нарын удирдагч нь Ван Ноён язгууртан буюу эгэл ардын аль ч байг, бид та нарт сайн санааны тусламж өгч болох юм.
Монгол үндэстэн бол анхнаасаа эрэлхэг баатарлаг дайчин байдгаараа дэлхийд алдаршсан юм. Хэрэв та нар өөрийн ухамсараасаа эвлэлдэн, үндэстний хувьсгалт тэмцлээ өрнүүлж японы эзэрхэг түрэмгийлэгч болон хятадын цэргийн эрхтнийг өвөр Монголын нутаг дэвсгэрээс хөөж гаргавал Чингис хааны удмыг хэн ч дарлаж доромжлохыг үл зүрхэлнэ гэдэгт бид эргэлзэхгүй байна. Үүнийг нарийн тунгаан ажаамуу! Мөн харилцан төлөөлөгч томилон агуу үйлсээ төлөвлөвөөс үнэнхүү азтай хэрэг бус уу?
Ийнхүү хичээнгүйлэн тунхаглав.
Жунг го( zhong hua) советийн бүгд найрамдах улсын төв засгийн газрын тэргүүлэгч.
МАО ЗЭ ДУН (mao ze dong)

Эх сурвалжыг Өвөр Монголын ардын намын хэвлэл мэдээллийн алба хөрвүүлж бэлтгэв. 2011.7.30

Хятадууд Өвөр Монголчуудаас маш их болгоомжилж байна!

2011-07-16T05:46:00.001-07:00

Хичнээн тэмцэл бослого нь аргагүй их хүчинд дарагдаж, олон хүн баригдаж, хоригдож шалгагдаж, мөрдөгдөж байгаа ч өвөр Монголчууд маань зориг дүүрэн, итгэл ихтэй байгаа нь эдгээр зургаас тод харагдаж байна. Харин хятад цагдаа, цэргүүд маш их болгоомжилж айж, байгаа нь илт байна. Хийморь зоригоо сэргээж эрх чөлөөний төлөөх тэмцлээ өшөө бүүр зохион байгуулалтай, зоримог, олуулаа хийж амжилтанд хүрэх нь тодорхой буй за!

Шилийн гол аймагт өрнөсөн Монголчуудын эсэргүүцэл тэмцлийн дараа, аймгийн төв Шилийн хотын хойт хэсэгт орших Овоог тахиж буй гэрэл зургуудийг facebook дэх Өвөр Монгол нөхөд нийтлэжээ.

Крилл үсэгэнд шууд буулган засварлалгүйгээр нийтэллээ.

Шилийн хотын хуучин нэр нь Бэйсийн сүм гэдэг бөгөөд хотын хойт хэсэгт эрт дээр үеэс тахиж ирсэн нэгэн овоо байдаг. Овоог ойрын жилүүдэд сэргээж тахидаг болгосон бөгөөд сүм хийдийг сэргээж зассан байна.
Цагдаа. нууц тагнуулууд дүүрэн овоон тахилга болж байна.
Бэйсийн сүмийг анх Шилийн хот гэж нэрийг нь өөрчилж бас Шилийн гол гэсэн магтаал дуу хүртэл тэр үед нь зохиож дуулуулж байсан байна.
Тэр дууг бага байхдаа хөгшин ахаасаа хэсгийг нь сонсож байсан.
Хятад байхгүй үед ингэж дуулдаг байлаа.

Шилийн голийн ус нь шавар шороогоор дүүрч байна.
Шинэхэн мэндэлсэн хот нь
Хятадын шойшог( жижиг хөлтой Хятад эм) ээр дүүрч байна...

Шилийн хотын ойр хавиар Авга нар болох эртний Монгол аймаг амьдарч ирсэн. Авга, Авга нар, Хуучид гэж гурав нь Монгол аймаг юм. Одоо Авга нарын хошуу нь Шилийн хот болсон бөгөөд Авга хошуу нь бие даасан хошуу хэвээрээ байгаа. Шилийн хотын ойр хавийн малчдын амьдралыг нь харуулсан сайхан баримтат кино байна.

http://video.google.com/videoplay?docid=-839694872555760489&hl=ja#

Зүрхний шимшрэл

2011-07-15T06:46:00.000-07:00

Дэлхий дээр хосгүй түүхээрээ бахархах Монгол үндэстний ариун голомт Монгол улс нь Монгол туургатнуудаасаа аргагүйн эрхэнд нүүрээ дахин буурууллаа. Их Монгол улсын 800 жилийн ой, Үндэстний эрх чөлөөн хувьсгалын 100 жилийн ойд ч Монгол туургатнаа дурсах нь битгий хэл амьсгаа ч гаргасангүй ээ. Их Монгол 800 жилийн ойд Орос ах гэх шуналт шар новшнууд Буриадын автономыг (Буриад Монгол ) устгаж Оросын мужуудад нэгтгэсэн. Ингэснээрээ доор хаяж Монголчууд бидний эрх чөлөөнийхөө дайтаж явсан Шивээ Хиагт маань оросуудын мэдэлд орсон. Одоо харин энэхүү сүрт ойнуудыг тохиолдуулж Хятадууд Монголын төр, эрх баригчдыг эдийн засаг, улс төрийн олон аргаар дарангуйлж Өвөр Монголчуудыг дахин золионд гаргалаа.

Өвөр Монголчууд бид ганцхан эрх чөлөө, тусгаар тогтнолыг л хүснэ. Бид өөрсдийн өсөж төрсөн нутагтаа үнэн сэтгэлээсээ хайртай. Бид хэзээ ч нутгаа хаяад, эзэн Чингис хааныхаа захиасыг зөрчиж амиа бодон одохгүй билээ. Бид сүүлчийн цусаа дуустал, эцсийн амьсгаагаа тасартал Өвөр Монгол нутгаа, Монгол хэл, соёлоо хамгаалан өмгөөлөн тэмцэх болно. Бидэнтэй зовлон нэг Төвдүүдийн ард Далай лам дэлхий байдаг. Харин Шинжааны уйгаруудын ард Муслемын ертөнц тэр чигээрээ байдаг. Харин Өвөр Монголчууд бидний ард хэн ч байхгүй боллоо.

Цус нэг элэг нэгт Монгол ахан дүүсээ элэг бууруулсан гэж хэлэхгүй ээ. Монгол төрийг удирдаж байгаа шуналд автаж, эрх мэдэл хувийн эрх ашигтаа автагдсан хэсэг түшмэд л байдлыг хүндрүүлж байна. Урд нь хууль бусаар Монгол улсаас өвөр Монголчуудыг хулгайлж Хятадын эрх баригчдад тушааж шан харамж авдаг байсан бол одоо хууль эрх зүйн хувьд 2 улс гэрээгээ хийж баталгаажуулаад авлаа. Зүрх минь шимширч байна.
Монгол улсын иргэдээ Монголчуудаа! Хятадын эдийн засгийн гарт дөнгөлүүлж Хятадаас аль болох хараат болгох гэж хичээж байгаа хүнийг урвагч гэж нэрлэгтүн!
Манжид Монголчууд хүчгүйдээ биш эрх мэдэл, шан харамж хээл хахууль горьдож, мөн эв нэгдэлгүйдээ эзлэгдсэн. Санахтун!
Халх Монголоо Хятадаас бид халхална.
Хатан зоригт Монгол хүнийг тэдэнд мэдрүүлээд бид босноо.
Үнэн гэж байдаг бол бид ялна.
Үйлс болгон минь Монголынхоо төлөө зориулагдана.

Монгол руу харж дуулсныхаа төлөө Өвөр Mонголчууд хэрхэн алуулж байв

2011-06-23T14:11:00.000-07:00

1. 1945 онд ӨМӨЗО албан ёсоор зарлагдаж, Маньбадар гэдэг залуу автономит биш улс байгуулна гэж тэмцсэний учир цаазлагдав.

2. Жирэм, Зост аймагт малчид, тариачид газрынхаа эзэн хэвээр байхын төлөө тэмцэж, түүнийг зөв хэмээн дэмжсэний улмаас 1948 онд малчин, тариачин, сэхээтэн 20 мянган хүнийг хороон устгасан.

3. 1953 онд “Хувьсгалын эсэргүүчүүдийг дарангуйлъя” хэмээн ленинч лоозон гарч, колончлолыг эсэргүүцдэг хэмээн сэрдэгдэж 10 мянга гаруй монголчуудыг хяджээ.

4. Үндэсний баруунтан хэмээж 1957 онд Өвөр Монголын өндөр боловсрол эзэмшсэн 600 гаруй шилдэг сэхээтнийг хоморголон баривчилж ”нутаг заан цөлөх, дахин хүмүүжүүлэх” хэмээн тамын хөдөлмөрт илгээн залхаан цээрлүүлсний дотор их дээд сургуулийн нийгмийн ухааны профессорууд Түвшин, Чандмань, Буян, Далантай зэрэг олон хүн орсон билээ.

5. 1959 онд Төвдийн тусгаар тогтнол эрх чөлөөний төлөө Далай ламаар удирдуулсан бослогыг дарахын тулд Өвөр Монголын морьт цэргийг хүчээр хөөж явуулсан юм. Боссон Төвдүүд морьт цэргийг хармагц туслахаар ирсэн хэмээн эндүүрэн “Чингисийн цэрэг ирэв” хэмээн бишрэн сөгдөхүй Өвөр Монголын цэргүүд төвдүүдийг толгой дараалан хядсан гэдэг. Энэ цэрэг дараа нь удалгүй сураггүй болсон нь учиртай. Хятадын эрх баригчид Өвөр Монголын морьт цэргээр төвдүүдийн бослогыг даруулсан нь нэг сумаар гурван туулай зэрэг намнах жинхэнэ хятад ухаан байв. Нэгд, ингэснээр монгол цэргийн үндсэн хүчийг хороох, хоёрт Монгол Төвдийн эртний уламжлалт нөхөрлөлд яс хаях, гуравт, хятад дахь монгол төвдүүд эвлэлдэн нэгдэх вий хэмээн муу санаалан хооронд нь цусан өшөөтэй болгохыг зорьжээ.

6. 1960 онд Улаанцав аймгийн төвийн нэг монгол БНМАУ-д амьдардаг төрөл саданыдаа жирийн нэг захиа бичсэн ажээ. Гэтэл Хятадын эрх баригчид үүнийг улс төрийн асуудал болгон 200 гаруй хүнийг баривчлан байцааж заримыг нь шийтгэсэн юм.
7. 1962 онд Шилийн гол аймгийн цэргийн тойргийн захирагч Тогтох, түүний орлогч Намжилсундуй нарын 3 хүнийг Бээжингээс ирсэн Хятадын аюулаас хамгаалах яамны төлөөлөгчид баривчлав. Тэр гурвыг Ар Монголтой нэгдэх могойн санаа агуулсан хэмээн зохиомол хэрэг үүсгэсэн нь Өвөр Монгол даяар шуугисан дуулиант хэрэг болов.
Энэ сүр дуулиант баривчлага хийгээд мөнөөх 3 даргыг олон жил гянданд хорихоор шийтгэж үзэшгүй зэрлэгээр тамлан зовоосноор хоёр нь шоронд нас барсан бөгөөд Тогтохыг 1970 онд арайхийн сулласан билээ.
1963 онд Монгол Хятадын хилийг шинэчлэн тогтоох асуудал ид оволзож байхад Өвөр Монголын Их Сургууль Аж Үйлдвэрийн дээд сургуулийн оюутнууд үүнийг эсэргүүцсэн хөдөлгөөнийг өрнүүлсэн юм.
АУДС-ийн оюутан Монгол Хятадын хил тогтооно гэж байх ёсгүй. Цагаан хэрэм бол Монгол Хятадын хилийн зааг бөгөөд түүхийн арилж баларшгүй гэрч байтал дахин хил тогтоох асуудал байж болохгүй хэмээжээ. Үүний улмаас 60 гаруй оюутан “Монголыг нэгтгэх нам ” байгуулсан хэмээх хилс хэрэгт гүтгүүлж баривчлагдан шийтгүүлжээ.
Гарьд үзэл бодлоо илээр хэлсний төлөө 13 жил шоронд суусан байна. Дашцэрэн, Зууннаст, Цэрэн зэрэг оюутнууд нутаг заагдан цөлөгджээ. 1968 он Өвөр Монголын өөриөө засах орны монголчуудын хувьд хамгийн эмгэнэлт жил байлаа. Бээжингийн эрх баригчид тэр жил урьд өмнө байгаагүй, одоо ч байхгүй “Өвөр ардын нам” хэмээх хуурамч байгууллага бий гэсэн улс төрийн бүдүүлэг гүтгэлгийг гаргаж ирэв. Энэ нам гэгч “Хоёр Монголыг нэгтгэх зорилготой” гэж уг гүтгэлэгтээ тэд шалтаг гаргав. Ингээд өргөн хавчлагаа эхэлсэн билээ. Энэ онд хил орчмын мянга гаруй малчин байлыг хилээс дотогш алслан хөөсний улмаас 1000 гаруй хүний амь нас үрэгдсэн байна.

1968 онд ӨМӨЗО-д монголчуудын хүний эрхийг яаж хөсөрдүүлж байсан зарим баримтыг өгүүлье. Дархан Муумянгатын хошуунд нэгэн хөхүүл эмэгтэйг тамлан алаад гадаа хаяхад хоёр настай хүүхэд нь үхсэн ээжийнхээ хөхийг үлгэж байсан гэдэг. Жирэм аймгийн найман хошууны “дугуй айл” тосгоны Мудан гэдэг хүүхний бэлэг эрхтэнд цаасан буу дэлбэлж алав. Ийм харгислал БНМАУ-д сургууль төгссөн Сөнөд баруун хошууны нэгэн багш эмэгтэйд бас тохиолджээ. Монгол Улсын тагнуул хэмээн зандарч зандалчин эрс бэлэг эрхтний нь доогуур бүдүүн олс хийж хоёр тийш хөрөөдөн татаж удаан тамласаны дараа цаасан буу шургуулан дэлбэлж алжээ. Баян нуур аймгийн сангийн аж ахуйн дарга Монголыг баривчлан час улаан болтол улайссан төмөр зуухны дэргэд аваачин шарж, “Ар Монголтой нэгдэх хорон санаагаа хэл” хэмээн чандлан зохиомол хэрэгт өчих гэм үнэхээр үгүй тэр дарга нэлээн бяртай боломжоо ашиглаад ухас хийж хажуудаа зогсож асан зандалчин хятадыг тас тэврэн улайссан зуухан дээр хэвтжээ. Мах шиг улаан болсон халуун зуухнаас салгаж чадаагүй гэдэг.
Өвөр Монголын эд барааны товчооны ажилтан 40 гаруй насны эмэгтэй Алтайг арваад эрс хүчирхийлэхдээ нурууг нь хугалж алжээ. Хадам аавыг бэртэй нь эхийг хүүтэй нь олон хүний нүдэн дээр хурьцалдуулах, эцэг эх үр хүүхдийг хүчээр салгах зэрэг бузар шийтгэлийг хятадууд санааны зоргоор ноогдуулж байлаа. 1968 онд их хэлмэгдүүлэлтийн тухай 3 янзын тоо баримт бидэнд байгаа юм. “Жэньминь Жибао” сонины нийтлэл буюу Хятадын засгийн газрын 1976 оны мэдээгээр бол тэр жил Өвөр Монголд 16222 хүнийг алж, 340 мянган хүнийг зэрэмдэглэжээ. Өвөр Монголын, ХКН- ыг толгойлж байсан Улаанхүүгийн нэг илтгэлд өгүүлснээр бол 35 мянган хүн алагдсан аж. Тэгвэл Өвөр Монголын Их Сургуулийн багш нарын нэлээд нухацтай ярилцлагад өгүүлснээр бол тэр жил 45983 хүнийг алж, 790 мянган хүнийг тахир дутуу, эрэмдэг зэрэмдэг болгон тамласан байна.

8. 1974 оны 3-р сард Өвөр Монголын Багшийн Их Сургуулийн оюутан Арслан нарын 4 залууг хоол идэж байхад нь Зуун замын цагдаагийн газрын дарга Ян Ютсайгийн толгойлсон цагдаа нар баривчлахдаа мөн л Ар Монголтой нэгдэх санаа агуулсан хэмээх нөгөө үлгэрээ хэрэгжүүлэв. 4-р сарын 1-нд Хөх хотын олон мянган монгол хүн үүнийг эсэргүүцсэн цуглаан хийсний үрээр 4 оюутныг сулласан билээ.

9. 1974 онд Улаанцав аймгийн багш 27-28 насны залуу нэлээн зоригтой ний нуугүй сурагчиддаа ярьдаг байсан нь түүнд гай чирч иржээ. Нэгэн албан байгууллагын манаачийг алсан ял түүнд тулгасан бөгөөд мэдээжийн хэрэг манаачийн хувцас зэрэг эд мөрийн баримт нэгжлэгээр гэрээс нь гарч таарна. Ингээд шүүх хурал хийв. Шүүх хуралд манаачийг Буяндэлгэр алсныг гэрчлэх хүн нь хэлгүй хүн байлаа. Гитлер тухайн үедээ ийм гэрчид их дуртай байсан зэргээс болоод НҮБ ийм гэрчийг хэрэгт гэрчлүүлэхээр дуудахыг хориглосныг Хятадын хуульчид огт тоосонгүй. Чингээд Буяндэлгэрийг цаазаар авав. Түүний эцэг ухаан солиорон хоёр чихээ огтолж, дүү нь цэргийн албанаас хөөгдсөн байна.

10. 1979 оны 6-р сард Өвөр Монголын Их Сургуулийн Билгүүн-Далайгийн Тэмцэлт хэмээх оюутан Зүүн гарын ой шугуйт газрыг хятад мужид тасдан нийлүүлснийг эсэргүүцэж, 100 оюутны гарын үсэг бүхий захидал бичиж Хятадын засгийн газарт илгээв.
Бээжинд мөнхүү захидлыг хүлээн авсан нотолгоо нь Хятадын аюулаас хамгаалах болон хууль хяналтын байгууллага байнгын шахалт хавчилт үзүүлж эхэлснээр илэрсэн юм. Дээр өгүүлсэн “Өвөр Ардын Нам” гэгч зохиомол байгууллагын толгойлогч Тэн Хайчин хэмээх хятадыг шийтгэх ёстой гэсэн шаардлагыг 1980 онд 100000 гаруй хүний гарын үсэгтэй мэдэгдэл хэлбэрээр Өвөр Монголын ЗГ-аар дамжуулан монголчууд Бээжинд илгээсний хариуд Тэн Хайчин тушаал дэвшин Бээжинд суув.

11. 1981 онд Бээжин нэгэн маш нууц албан тоот гаргажээ. Энэ тоотод ӨМӨЗО-ны монголчуудын үеэс үед дамжин эзэмшсэн газар нутгийг хятадад бүрэн шилжүүлж авах, монголчуудын уусгах бодлогыг яаравчлан дуусгахын чухлыг заасан байна. Үүний тулд монголчуудын дотор хятадуудыг олноор нь шилжүүлэн суулгах хэрэгтэй гэжээ. 8 сарын 22-нд энэ нууц зааврыг эсэргүүцсэн өдий төдий ухуулах хуудас Өвөр Монгол даяар наагджээ. 9 сарын 10- нд Өвөр Монголын Их Сургуулийн 10 оюутан ХКН-ын Өвөр Монголын хороонд очиж “нууц албан тоотоо Бээжин татаж авах ёстой” гэсэн шаардлага тавьж, улс төрийн суулт хийснийг олон хүн дэмжив. 9 сарын 13- нд Хөх хотод 10 мянга гаруй хүний цуглаан хийсэн бөгөөд ХКН- ын Өвөр Монголын хороонд 21 албан тоот гарч “Сурагчид үйлдсэн ялаа цагдаагийн газар биер очиж илэрхийл” хэмээн тушаажээ. 10 сарын 21- нд намын хорооноос монгол оюутнуудын хөдөлгөөнийг номхотгон дарах тогтоол гарав. Үүнийг эсэргүүцсэн их, дээд, тусгай мэргэжлийн болон зарим аймгийн дунд сургуулийн оюутан сурагч хичээл хаяж, энд тэнд цуглаан зохион байгуулав. Хичээл хаях оюутны зөвлөл Түймэр, Хас Эрдэнэ, Зоригт, Наранбилэг нарын 6 оюутныг Бээжин рүү өөрийн төлөөлөгч болгон илгээв. Хятадын ЗГ- ын хэрэг эрхлэх газар тэднийг хүлээж аваад “Та нар албан тоотыг буруу ойлгож байна” гэж аргалах санаатай нэг үзээд болоогүй тул “Танай Өвөр Монгол, Төвд, Зүүн Туркестан хамтраад бидэнтэй тэмцэвч нэмэргүй, бидэнд Хятадын хүчирхэг арми байхад та нар юу ч олж авахгүй” гэж сүрдүүлэв. ХКН- ын нэгдүгээр нбд Ху Ёобан “Энэ удаагийн Өвөр Монголын оюутнуудын хэрэг явдал бол Төвд ба Зүүн Туркестаныхтай адил юм биш тул туйлын хянуур байвал зохино. Ингэхгүй бол бид тэдний арганд орж болзошгүй юм шүү” хэмээн дээд хүмүүстээ анхааруулсан байна. хятадын засгийн газар олон удаа “Та нар хичээлдээ ор. Бид нар асуудлыг шийднэ” гэж ятгахын сацуу цэрэг зэвсэг хэрэглэнэ гэж айлган сүрдүүлж байв. Хичээл хаялт 29 өдөр үргэлжлээд 2 сарын 19- нд дуусав. Энэ хөдөлгөөнд идэвхтэй оролцсон Даланхар, Хөхбуян, Жарантай, Цэдэндорж, Хүчинтөгс, Хас-Эрдэнэ, бичээч эмэгтэйчүүд Улаангэрэл, Чимгээ нарын олон хүнийг баривчлан олон жил хорьсон байна. 12. 1979 онд тэмцлээ эхэлсэн Тэмцэлтийн гэрт цагдаа нар сүрэглэн орж сүрдүүлсний улмаас 70 гаруй настай эмээ нь айн бүх биеийн мэдрэл алдан хэвтэрт оржээ.

13.Толь боловсрол сайтай бүсгүй байсан юм. 1987 онд бүх Хятад даяар зарласан Японд очиж суралцах уралдаант шалгалтанд тэрээр тэргүүн байр эзэлсэн ч сургуульд нь явуулаагүй байна. 1989 оны 4 сарын 15 болон 24- нд Тэмцэлтийн 3 настай Үйл охины цэцэрлэгт цагдаа нар очиж “Хэн танайд ирж байна, аавтай чинь хэн юу ярьж байна” гэх мэтээр байцаасны улмаас бяцхан охины мэдрэл муудаж цэргийн дүрэмт хувцастай хүн хармагц орон гарах газраа олж ядан бүлтгэнэх болсон юм. Мөн оны намар Тэмцэлттэй сүлбэлдсэн хэмээн Багшийн их сургуулийн Өлзийдэлгэр нарын хэсэг оюутныг хагас жилийн турш байцаан мөрдөхдөө “Тэмцэлтийн ялыг үнэхээр илчил” хэмээн тулгадаг байсан бөгөөд Өлзийдэлгэр нутаг заагдан цөллөгт явжээ.

1985 оны 8 сарын 5– нд Шилийн гол аймгийн албан хаагч Баатар, Улаангэрэл нар оргож “тоёото” машинаар БНМАУ- ын хилээр сэм нэвтрэн Сүхбаатар аймгийн нутагт нэлээн гүн орж яваад Монголын талд баригджээ. Тэд БНМАУ- д байгаа НҮБ- ийн төлөөлөгчийн газраар уламжлан ӨМӨЗО- д хүний эрх хөсөрдсөөр байгааг НҮБ- д уламжлан тавих зорилготой явсан байна. Монголын НАХЯ тэднийг 9- ны өдөр хятадын хилийн алба, аюулаас хамгаалахынханд хүлээлгэн өгөв.
Гарыг нь гавлахад хоёр залуу Монгол улсын зүг ширтэн “Цэрэг эрийн дуу” дуулав. Хятадууд ингэхэд нь Баатарын гарыг хуга цохижээ. Баатар, Улаангэрэл хоёрыг найман жил хорихоор шийтгэсэн бөгөөд одоо шоронд сууж байна. Эдний гэр орныг удаа дараа нэгжин “эд мөрийн баримт” хайж байлаа. Өвөр Монголд өргөн баривчилгаа явагдаж байсан бөгөөд 1979 онд Төвдөд тусгаар тогтнолынхоо төлөө бослого өрнүүлсэн нь товлосон баривчилгаа хойшлох цорын ганц шалтгаан болсон байна. Гэвч олон хүн хараа хяналтанд байдаг нь хэвээрээ аж. 1989 оны 4 сарын 16 –нд Их Чингисийн мэндэлсний 825 жилийн ойг Багшийн их сургуулийн монгол оюутнууд тэмдэглэх гэж цуглараад байхад аюулаас хамгаалахынхан, цагдаа нар ирж Чингисийн хөргийг булаах зэргээр авирласан тул оюутнууд тэр шөнө улс төрийн суулт хийсэн байна. Монгол оюутнуудад “ Үндэсний үзлийг дэвэргэж байна” гэсэн ял тулгасан бөгөөд их сургуулийн багш Улааншувууг ажлаас зайлуулан мөрдөн байцааж байв. 1989 оны 5сарын 2-нд Багшийн их сургуулийн үүдний харуул цагдаа нар “Байранд орой болсон хойно дуу дууллаа” гэж монгол оюутнуудыг баривчлан нэвширтэл зодсоны учир 1000 гаруй оюутан ХКН-ын Өвөр Монголын хооронд эсэргүүцэл илэрхийлэв. Мөн онд Хөх хотод Үзэмчин хошууны монгол оюутнууд цуглан эв эе, найрамдлыг бэлгэдэн “Дөрвөн дуу” хэмээх уулзалт наадам зохиож байхад цагдаа нар цуглан бүсэлсэн бөгөөд “монголчууд хөдөө нутагтайгаа холбоо тогтоон Хөх хотыг морьтой дайрах гэж байна” гэж гүтгэн мөнхүү наадмыг хүчээр тараажээ. Хөх хотод монгол үндэстэн наадам уулзалт хийж болохгүй гэж хоригложээ.

Эх сурвалж “Хөх толбо” сонин.

БНХАУ 500 саяыг өгч, Өвөр монголчуудыг ар Монголд оруулахгүй байх амлалт авсан?!

2011-06-23T14:07:00.000-07:00

Монгол Улсын Ерөнхий сайд С.Батболд БНХАУ-д айлчлаад эх орондоо ирлээ. Айлчлалаар ерөнхий сайд урд хөршөөс 500 сая долларын зээл авах тохиролцоог хийв. Нэгэн эх сурвалжийн мэдээлж буйгаар энэ хэлэлцээр аль эртнээс үүсэлтэй гэнэ. Тодруулбал 2002 онд тус улсын Коммунист намын ерөнхий нарийн бичгийн дарга Ху Жин тао Монгол Улсад албан ёсоор айлчлах үедээ өнөөдөр яригдаж буй 500 сая долларыг манай талд өгөх асуудлыг хөндөж байжээ. Гэхдээ тухайн үед яригдаж байсан мөнгөний хэмжээ 300 сая доллар байсан аж. Тухайн үед Монгол Улсын хөгжил цэцэглэлтэд зориулсан хятадын Засгийн газрын болон хятадын ард түмний өгөөмөр найрсаг харилцааны үүднээс зээлийг өгөхдөө сэтгэл хангалуун байгаагаа илэрхийлж байсан удаатай. Гэвч эх сурвалжийн мэдэгдсэнээр урд хөршийн 500 сая доллар өгөх зээлийн цаана Хятадын удирдагчдын далд бодлого байсан бололтой. Ху Жинтао
Монголын төрийн эрх мэдэлтнүүдэд долоон төрлийн барьцаа тавьсан гэх мэдээллийг баттай эх сурвалж өгөв.

Эл барьцаа, шантаачийн дотор Өвөрмонголчуудтай холбоотой нэгэн мэдээлэл олдлоо. Өдгөө Өвөрмонголын нутаг дэвсгэрт бослого үймээн дэгдэж, хурцадмал байдалд хүрээд байгаа. Өвөрмонголчууд эрх чөлөө, тусгаар тогтнол хүсч буй энэ үед Хятадын эрх баригчид томоохон тулгалт манай ерөнхий сайдад тавьсан гэх. Өвөрмонголын иргэдийг Монгол Улс хүлээж авч, хууль ёсны оршин суух зөвшөөрөл олгохгүй байх гэдэг барьцаа тавьсан байна. Түүнчлэн Монгол Улсад цагаачлахаар ирсэн нэр бүхий Өвөрмонголчуудыг хятадад буцааж өгөх тухай хүсэлт тавихад тухайн үеийн төр засгийн удирдлагууд, тухайлбал, Хууль зүйн дотоод хэргийн сайд Ц.Нямдорж идэвхийлэн ажиллаж, Өвөрмонгол иргэдийг буцаах асуудлыг Засгийн газарт хэлэлцүүлэхээр оруулж байсан байна. Энэ үед Тагнуулын ерөнхий газрын даргаар ажиллаж байсан генерал Ж.Баатар “Арай ч дээ. Монгол ах дүү нарынхаа цусаар гараа угаах болоогүй” хэмээн эсэргүүцэж байсан гэдэг. Хятадын Засгийн газрын удаа дараагийн айлчлал уулзалт, зээл тусламж бүхэн монгол үндэстэнг, тэр тусмаа Өвөр Mонголчуудыг барьцаалсан тулгалтуудыг хийж, манай зарим төрийн удирдлагууд үнэнчээр биелүүлэх гэж хичээж байжээ. Өмнөх түүхийг сөхвөл НҮБ-ийн хамгаалтанд байсан Батзангааг цагдаагийн ерөнхий газрын даргаар ажиллаж байсан, өдгөө Гадаадын иргэн, харьяатын асуудал эрхлэх газрын дарга Д.Мөрөнгийн тушаалаар манай хууль хяналтынхан хуурч мэхлэн хятадуудын гарт өгсөн гэдэг мэдээлэл байдаг. Урд хөршийн удирдагчид Өвөр Mонголчуудыг өөрийн эрхшээлдээ байлгах, хавчин дарах санаачилгаа хэрэгжүүлэхийг оролдож байгаа бололтой. Ингэхдээ цус нэг ар Монголчуудад мөнгө амлаж, хатуу үүрэг даалгавар өгсөн байх магадлалтайг эх сурвалж мэдээлж байна.
(Зургийг Т.Цолмон) А.Саруул

Хятадын алуурчин 38 дугаар армиас өвөр Монголчууд айгаад яаж ч чадахгүй байна

2011-06-16T01:54:00.000-07:00

Өвөр Монголд болж буй үйл явдлын талаар Шилийн гол аймгийн Авга хошууны иргэн А.Наминатай ярилцлаа.

-Өвөр Монголд өнгөрсөн сарын 30-нд болсон жагсаал хэр өргөн хүрээтэй байв. Одоо байдал ямар байгаа бол?

-Хятадын аюулаас хамгаалах хүчнийхэн жагсаал болохоос өмнө Хөх хотод орж хаа сайгүй хамгаалалтад гарсан учраас жагсаалд олон хүн оролцож чадаагүй. Цэргүүд Хөх хот дахь Өвөр Монголын их сургуулийн оюутны байранд байрлаж, оюутнуудыг гаргахгүй байгаа. Тиймээс жагсаалд 100 хүрэхгүй хүн л оролцсон. Хятадын Засгийн газраас Өвөр Монголын бүх аймаг, хошуу, суманд онц байдал нууцаар зарлачихсан. Цэргийн арми оруулж, сургууль, цэцэрлэг, албан байгууллагуудын үйл ажиллагааг хатуу хянаж байгаагаа Онц байдал зарласан гэж мэдэгдээгүй. Харин бодит байдлын талаар элдэв сургуулилт, дадлага хийж байна гэж тайлбарлаж байгаа. 1989 оны зургадугаар сарын 4-нд Бээжин хотод болсон оюутнуудын жагсаалыг нугачин дарсан алдарт 38 дугаар арми Өвөр Монголд орчихсон байгаа мэдээлэл байна. Тиймээс иргэд маш их айдастай байгаа.

-Сургууль, албан байгууллагуудын үйл ажиллагааг яаж хянаж байна?

-Ерөнхий боловсролын сургуулиудад цэргүүд орчихсон. Эцэг эхчүүд өглөө хүүхдээ хүргэж өгөөд, орой заавал өөрсдөө авдаг. Хэрвээ хүүхэд нь ямар нэг жагсаал цуглаанд оролцвол эцэг эхийг нь хариуцлагад татна гэдгийг хуулийнхан хатуу сануулсан. Тиймээс том ангийн хүүхдүүдийг ч эцэг эх нь цаг тутамд харгалзаж байгаа. Мөн дотуур байрыг цэргүүд хамгаалалтдаа авчихсан, оюутнуудыг гаргахгүй байна. Дотуур байрны ойролцоох бүх интернэт кафенуудыг хаасан. Ер нь интернэтээр мэдээлэл дамжуулах ямар ч боломжгүй байгаа. Албан байгууллагуудын хувьд удирдлагууд нь ажилчидаа ажлаас хална гэж айлгадаг. Хэрвээ гар утаснаасаа олон мессеж бичиж, нөхцөл байдлыг гадагшаа мэдээлбэл шууд ажилгүй болно гэсэн үг. Тиймээс бодит байдлын талаар хангалттай мэдээлэл олдохгүй байна.

-Та хамгийн сүүлд ямар мэдээлэл авав?

-Шилийн гол аймгийн Ажил мэргэжлийн сургуулийн багш Болдчулуун, Ё.Билэгбаатар нарыг өчигдөр баривчилсан баттай мэдээлэл байна. Бидэнд мэдэгдэхгүй хичнээн хүнийг барьж хорьж байгааг хэлэх боломж алга. Өвөр Монгол руу утсаар ярих гэхээр сүлжээ орохгүй байна. Утасны сүлжээг таслаад байгаа бололтой. Өчигдөр төрсөн дүүтэйгээ интернэтээр холбогдож хэдхэн минут чаатлалаа. Гэтэл дүү маань "Та битгий илүү юм асуу. Биднийг чагнаж байгаа. Дараа ярьж өгье" гээд бодит байдлыг хэлэхгүй байна. Тэнд байгаа бүх хүн ийм айдастай байгаа. Ядаж л ажлаасаа халагдахгүйн тулд чимээгүй байхаас аргагүй болсон. Өчигдөр нэг найзтайгаа ярих гэтэл "Энэ үйл явдлын хөгийг өнгөрүүлчихээд надтай ярь" гээд юу ч ярихгүй байсан.

-Өвөр Монголд гаднаас хүн оруулж байгаа юу. Гадаадын сэтгүүлчид мэдээлэл бэлтгэх хүсэлтээ гаргасан гэдэг?

-Ямар ч хүн оруулахгүй байгаа. Зам засч байгаа гэх зэрэг шалтгаанаар хүн оруулахыг хориглосон. Дотоодын хэвлэл мэдээллийн хэрэгсэл бодит байдлыг ерөөсөө мэдээлэхгүй.

-Өмнө нь танай нутагт ийм тэмцэл өрнөж байсан уу?

-1981 онд малчид Засгийн газарт хандаж эсэргүүцлээ илэрхийлсэн ч амжилтгүй болсон. Өвөр Монголд хүний эрхийг хамгаалдаг ямар ч байгууллага байхгүй. Тийм зөвшөөрөл ч олдохгүй. Ерөөсөө л Хятадын колони шүү дээ. Харин өөр улсад байгаа бид нар НҮБ-ын Хүний эрхийг хамгаалах байгууллагуудад хандсан. Анхаарлаа хандуулах байх гэж найдаж байна.

-Баривчилсан хүмүүсээ шоронд хорьдог юм болов уу. Яаж байцааж байгаа бол?

-Хөх хотод байдаг нэг найзыг маань долоо хоног саатуулаад гаргахдаа гар утас зэрэг холбоо барьдаг бүх хэрэгслийг нь хураагаад авчихсан. Долоо хоногийн турш шоронд хорьж, зогсоо зайгүй харилцан ярилцах маягаар мэдүүлэг авсан байна. Гэхдээ яг юу гэж ярилцсан, юу асуусан тухай хэлэхийг хориглосон байна лээ.

-Эрээнд бас цэргүүд орчихсон байгаа юм уу?

-Өчигдөр найзтайгаа холбогдоход захаар нэг цэргүүд байна гэнэ. Өвөр Монголын аймаг, хошуунд төдийгүй Эрээнд танктай цэргүүд орчихсон "Гарвал ална" гэсэн хандлагатай байгаа учраас иргэд хилэнгээ дарахаас аргагүй болсон.

-Та хэзээ Монголд ирсэн бэ. Ер нь Өвөр монгол иргэд гадаадад гарах хэцүү юү?

-НҮБ-ын хамгаалалтад Монголд орж ирээд гурван жил болж байна. Өвөр монголчууд сүүлийн арван жилд л гадаадад гарч байгаа. Японд хамгийн олон өвөр монгол хүн байдаг. Ер нь биз гарахгүй байх зэрэг хүндрэл ихтэй. Өвөр Монголын эрх баригчид Хятадуудын дуу хоололй болчихсон. Иргэдийнхээ төлөө юу ч хийдэггүй.

-Монголд амьдарч байгаа өвөр монголчууд БНХАУ-ын Элчин сайдын яамны үүдэнд хоёр өдөр жагссан. Үр дүн гарав уу. Элчин сайдын яамнаас ямар нэг хариу өгсөн үү?

-Өгөөгүй. Харин Монголын Засгийн газарт жагсаал, цуглааныг дэмжиж, дэвэргээд байвал хоёр орны харилцаа эвгүй байдалд орно шүү гэсэн сануулга өгсөн гэсэн.

-Хятад жолооч дайрч амийг нь хөнөөсөн Мэргэн гэдэг залуугийн ар гэрт Засгийн газраас нь мөнгөн тэтгэмж өгсөн гэл үү?

-Хоёр байр, 600 мянган юань өгсөн. Иргэд тэр жолоочийг цаазаар авахуулахыг хүсч байгаа. Ер нь жагсаал цуглаан зөвхөн Мэргэн гэдэг залуугийн амьтай холбоотой юм биш. Өвөр монголчууд олон жилийн турш дарлагдаж, тэсэхээ больсондоо эсэргүүцлээ илэрхийлж байгаа. Нүүрс ухаж байгаль сүйтгэсэн нь сүүлийн үеийн явдал. Бүр 1980-аад оноос Хятадын төрийн бодлогоор иргэдийг дарамталж, энгийн сайхнаар амьдрах аргагүй болгосон. Өвөр Монголын талаар явуулсан төрийн бодлогоос нэг ч зөв зүйл байхгүй. 1983 оноос айлуудад газар хуваарилж, хашиж өгсөн. Тэр үеэс мал нь ч чөлөөтэй бэлчиж, иргэд ч нутагтаа дураараа нүүдэллэх эрхгүй болсон. Ердөө л нэг хашаанд малтайгаа амьдарч байлаа. Төмөр торонд шахагдаж гэмтэж бэртсэн, үхсэн хүн маш олон бий. Түүнд анхаарал хандуулсан нэг ч хүн байхгүй. Хүний амийг мал үхэхээс дорд үзэж ирсэн. Нэг хашаанд жилийн дөрвөн улирлын турш байхаар бэлчээр сүйтэхээс аргагүй. Уг нь тэр газрыг 30 жилд эзэмшүүлэхээр хашиж өгсөн. Гэтэл бэлчээр сэргээх нэрийдлээр малчдыг хот суурин газар руу нүүлгэх болсон. Гэнэт л газрыг нь битүүмжлээд малыг нь хүчээр заруулж хотод аваачдаг. Олон жил мал малласан хүн суурин газар хөлөө олох хэцүү биз дээ. Засгийн газраас малчдыг үсчин, мужааны сургалтад сургаад орхидог. Гэтэл өвөр монголчуудад үсээ засуулж, үйлчлүүлэх хүн тэр бүр байхгүй. Ингээд хог түүж амьдралаа залгуулахаас өөр аргагүй байдалд хүрсэн.

-Засгийн газар малчдыг нүүлгэдэг юм уу?

-Бүх ажлыг Засгийн газар зохицуулдаг. Бүр нэг малчныг хужиртай газар авааччихаад "Тариа тарьж амьдар" гээд орхисон. 60 гаруй малтай малчин малаа зарж байгаад байшин барихаар нэг өдөр очоод нураачихсан. Энэ мэтээр малчдын амьдралыг гарын үзүүрээр л өөрчилдөг. Чөлөөлсөн газарт нь уул уурхайн компаниуд орж нүүрс ухаж, байгаль сүйтгэдэг. Баруун үзэмчин л гэхэд хүн харахын аргагүй сүйтгэсэн. Засгийн газар хэдэн малчныг хэдий хугацаанд нүүлгэх талаар төлөвлөгөөтэй. Төлөвлөгөөгөөрөө л хүний хувь заяаг шийдэж байгаа. Малчид үнэхээр амьдрах аргагүй болсон. Хотын төв рүү аваачсан малчдаа нэг адил загвараар барьсан жижиг оромжид амьдруулдаг. Малчид гадагшаа дүрвэх талаар мэдээлэл, мэдлэггүй учраас дарамтад амьдрахаас аргагүй. Ийм аймшигтай дарамтад бухимдаж явсаар байгаад Мэргэнийг дайрснаар тэсэрлээ. Энэ тэмцэл яаж дуусахыг мэдэхгүй байна.

Харгислалаас дайжин, Монгол улсад дагаар орох хүсэлтэй маш олон өвөр монголчууд буй болжээ

2011-06-16T01:50:00.000-07:00

Өвөр Монголын ард түмний эрэлхэг тэмцэл үргэлжилсээр. Байгаль орчныг сүйтгэн цөлмөж, уугуул хүн зоныг амьдрах аргагүй болгож буйг эсэргүүцэн зам хаах, заргалдах, шүүмжлэх, эвсэн нэгдэж, холбоо дугуйлан байгуулах, жагсах цуглах зэрэг тэмцэл эртнээс өрнөж ирсэн юм билээ. Зөвхөн экологитой холбоотойгоор бус, хүний эрх, үндэстний дарлал, соёл боловсрол гээд бүхий шаардлагатай асуудлаар тэмцсээр ирсэн түүхтэй.

5.13-нд Баруун Үзэмчин хошуунд, тэмцэгч малчин Мэргэн, түүнтэй бараг зэрэгцээд Авга хошуунд бас нэгэн тэмцэгч залуу зориудын аллагад өртөж, хүнд даацын машинд дайруулан амь насаа алдсанаас хойш Баруун Үзэмчинд малчид, Шилийн хотод сурагчид, Шулуун хөх хошууны сурагчид, малчид тусдаа, Зүүн үзэмчин хошууны сурагчид, Хөвөөт шар хошуу, Хөх хотынхон гээд цөөнгүй удаа жагссан юм билээ. Улаанхад, Жирэм, Ордос, Эрээн хотынхон ч жагсаж тэмцэнэ гэж байсан, санасандаа хүрээ биз дээ. Одоо ч тэдний тэмцэл үргэлжилсэн хэвээр.

Шилийн хотын сурагчдын жагсаалын бичлэгийг харсан. Гудамж замыг дүүргэн, арван хэдхэн настай жаахан хүүхдүүд эцэс төгсгөлгүй үргэлжлэн явж харагдсан. Бусад газрын жагсагч хүүхдүүд ч өрөвдөх, бахархах сэтгэгдлийг зэрэг зэрэг төрүүлэн байв.
Өдгөө, Өвөр Монголд Тяньаньмэний бослогыг нухчин дарсан 38-р арми, саяхны Төвдийн бослогыг дарсан Фү Жин Хуа дарга зэргийг илгээн, сүр бадруулж, байлдааны цаг тогтоож, цэрэг зэвсгээр дүүргээд байна. Тэд юуны өмнө жаахан хүүхдүүдтэй байлдахад бэлэн буй.
Байлдаад ч авсан. Охидын жагсаалыг дайрч, 10 гаруй охидыг шархдуулсны дөрвийнх нь бие хүнд байгаа бөгөөд, нэг нь хоёр хөлгүй болох эрсдэлд орсон.

Олон хүнийг баривчилж, сургуулиудыг хааж, утсаар ярих, мэссэж бичих, интернет ашиглахыг ч хатуу цагдаж, байнга үзлэг шалгалт хийж, цугларч бөөмнөрвөл тарааж, ар гэрийнхнийг нь заналхийлж буй юм билээ. Баривчлагдсан хүнийг хаа хорьж, ямар нөхцөлд байлгаж байгаа нь тодорхойгүй.

Эрх баригч намын нэг сонин маань “Хятадын алдарт 38-р армиас айгаад өвөр монголчууд яаж ч чадахгүй байна”, “Одоо орилолдоод жагс л даа” гэхчлэн их л бах тав нь ханасан янзтай бичиж буй. “5.31-нд Өвөр Монголд гарсан эсэргүүцэл” гэх бичлэгийг үзлээ. Өмнөө хурц хусуур, дээрээ усаар бөмбөгдөгч гэхчлэнгээр зэвсэглэсэн цагдаагийн хүчирхэг машинууд, байлдааны хуягт зэргээр моторжсон, шүдээ хүртэл зэвсэглэж, өөрөөсөө том бамбай барьсан тэр 38-р армийг нь залуус чулуун мөндрөөр балбан давшихад хар хужаа нар хамаг юмаа хаяад, тэрэг чаргатайгаа ум хумгүй, ухаан зулаггүй зугтаж байдаг шүү. Тэднийг хөөж явуулчхаад залуус ялалтын уухайг хадааж байсаан. Манайд ч ийм юм болно. Тэр цагт ард түмний дайсан новшнуудыг 38-р арми хамгаалахгүй гэдгийг санаж, одооноос амаа мэдэж явмаар.
Зарим өвөр монгол хүн Монгол улсын хилийг давж орж ирсэн сурагтай. Өвөр монголчуудыг хятадуудад барьж өгөх хоббитой төр маань алдаагаа бүү давтаасай. Монгол туургатныг харж үзнэ гэж удаа дараалан мэдэгдсэн эрхэм ерөнхийлөгч маань тэднийг онцгойлон ивээлдээ авууштай. Маш олон хүн харгислалаас зугтан, наашаа ирэх хүсэлтэй буй гэнэ. Тэднийг оруулж ирж, хамгаалалдаа авах хэрэгтэй байна шүү. Өвөр Монголын асуудал дуусаагүй, эхэлж байна!

“Өнцөг Кросс” гэдэг өвөр монгол хип-хоп дүэт: “Халхууд биднийг хужаа гэдэг юм” гэхчлэн дуулж байхыг харсан сан. Соёмбо шивүүлсэн, үндэсний агуулгатай уран бүтээл хийдэг тэр хоёр залуу сураггүй алга болжээ. Бас Poorman гэдэг хип-хоп хамтлагийнхан мөн л сураггүй болсон гэсэн. Ар монголчууд минь ахан дүүсээ хужаа гэж байхаа больж, хайрлан хүндэтгэдэг болмоор байна.

Гэхдээ ар монгол хүн бүр адилгүй. Анд найз сэтгүүлч маань халуун цэг – Өвөр Монголд очиж, үнэн байдлыг сурвалжилна гэж их л зүтгэлээ. Даанч боломж олдсонгүй. Тэр бол амь насанд ч аюул осолтой ажил юм. Алдар гавьяатай ч ажил бөгөөд, магадгүй Пүлитцэрийн шагнал ч хүртэх байсан юм билүү. Бас нэг сэтгүүлч явах сураг ч дуулдав.
Ар Өвөр Монголчууд адил үйлсийн төлөө тэмцэж байна. “Гал үндэстэн”-ийнхэн 2000 гаруй орд уурхайгаас харийн колоничлогчдыг хөөж, эх орноо чөлөөлөхөөр сэтгэл шулуудан, зэвсэгт бослогыг эхлүүлэв. Ц.Мөнхбаяр нар ч аргагүй үндэсний баатрууд юм даа.

Нөхцөл байдал арай хэтэрхий байгаа. Айраг сумынхныг гишгэх газаргүй болгож, тэмцэж босвол алж ч чаддаг “Эжүмэн” компанийнхны лицензийг цуцлаагүй л байгаа юм байна шүү дээ. Монголын бараг хамаг хуулийг зөрччихсөн юм байна, цуцалчихлаа л гээд байсан, яалаа?…

…Гэвч, монголчуудыг алуулаад л байгаа мөртлөө, ангайгаад л алуулахаа хүлээгээд сууж байдаг гэж андуу ойлгон галзуурагчдын төгсгөл ирэх бололтой. “Гал үндэстэн”-ийхний харвасан сум байгаа онох болтугай.

Ч.Мөнхбаяр
ММХI.VI.VII

Өвөрмонголын тэмцэгч Г.Рүбин

2011-06-09T05:30:00.000-07:00

Өвөр Монголын тэмцэгч Г.Рүбин: Манай хоёр тэмцэгч өчигдөрхөн Монгол руу зугтааж ирлээ

ӨМӨЗО-ны Шилийнгол аймгийн малчин Мэргэнийг хятад жолооч хүнд даацын машинаар дайрч, хөнөөсний дараа өнгөрөгч долоо хоногоос Өвөр Монголчууд жагсаал цуглаан зохион байгуулж, хятадын хууль сахиулах албаныхантай мөргөлдөхөд хүрсэн юм.

Уг тэмцэл нэлээд ширүүсэж олон арван оюутан сурагч, багш нарыг баривчилж, зарим нь сураггүй болсон гэх мэдээлэл олон улсын хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр цацагдаад буй. Энэхүү үндэстний тэмцэл хэрхэн өрнөж буй талаар жагсаалыг зохион байгуулагчдын нэг Өвөр Монголын Эрх чөлөө намын тэргүүн Г.Рүбинтэй ярилцлаа.

- Шилийн гол аймагт эхэлсэн тэмцлээс үүдэн олон арван оюутан сурагч сураггүй боллоо гэсэн мэдээлэл цацагдах боллоо. Яг одоо нөхцөл байдал ямар байна вэ?
- Нутаг бэлчээрээ хамгаалан тэмцэж эхэлсэн жирийн Монгол малчин залууг зэрлэгээр хөнөөсөн нь хятадын үндэстний цөөнх болсон Өвөр Монголчуудыг бослого гаргахад хүргэлээ. Энэ жагсаалыг тайван замаар явуулах боломжгүй учраас бослого гэж бид үзэж байгаа.

Хэрэг явдал гарсны дараа хятадын эрх баригчдын зүгээс талийгаач Мэргэний ар гэрийнхэнд 68 мянган юанийн нөхөн төлбөр өгч, хоёр хүүхдийг 18 нас хүртэл төрөөс суралцах сургалтын зардлыг нь гаргах шийдвэр гарсан байна лээ. Хэдийгээр талийгаачийн ар гэрт хятадын эрх бүхий албан тушаалтнууд анхаарал тавьж эхэлсэн ч бид тэмцлээ үргэлжлүүлж байна.

Яг одоо Шилийн гол аймгийн Зүүн, Баруун үзэмчин хошуу цэрэг цагдаагийн хатуу хяналтад дор байна. Ерөөс 100 хувь хятадын цэрэг цагдаагийхний хараанд байна л даа. Тодруулбал тэмцэл өрнөж байгаа нутаг дэвсгэрийн утас, интернет, хэвлэл мэдээллийн хэрэгслийг бүрэн хаасан учраас яг хэдэн хүн сураггүй болсон, хэдэн хүн баривчлагдан гянданд хоригдож буй тоо баримтыг нарийн гаргах боломж алга. Мэдээж байдал маш хүнд байгаа нь ойлгомжтой.

- Онц байдал зарласан гэж байсан. Хүний амь эрсэдсэн тохиодол бий юу. Та тэмцэгчидтэйгээ яаж холбогдож байна вэ?
- Тийм, онц байдал зарласан байгаа. Бослогод оролцсон хүмүүсийг нэг бүрчлэн баривчилж заримыг нь тагнаж чагнах ажиллагаа байнга хийж байна. Өчигдөрхөн манай хоёр тэмцэгч Монгол руу зугтааж орж ирсэн. Тэднээс би сүүлийн үеийн мэдээлэл авлаа даа. Мөн АНУ, Япон зэрэг улс оронд амьдарч байгаа элэг нэгтнүүтэйгээ холбоо тогтоон ажиллаж байгаа. Олон улсын хүний эрхийн байгууллагад хандах талаар ч ярилцаж байна. Бослого эхэлснээс хойш хүний амь эрсэдсэн эсэхийг одоогоор хэлэх боломж үнэхээр алга. Учир нь Шилийн гол аймагт болж буй үйл явдлын талаар бодит мэдээлэл авахад маш хүнд байгаа.

- Шилийн гол аймагт болж буй үйл явдлыг сурвалжилж байгаа гадаадын хэвлэл мэдээллийн байгууллагын сэтгүүлч бий юу?
- Саяхан Ийгл телевизийн удирдлагууд Шилийн гол аймгаас шууд сурвалжилга хийх боломж бий юу гэсэн хүсэлт тавьж байна лээ. Шууд сурвалжилга хийх боломж хаалттай л даа. Учир нь аймаг хошууны хооронд хаалт хийж, зорчигчдыг нэг бүрчлэн шалгаж, дүрс бичлэгийн аппарат, дуу хураагуур байвал хураан авч байгаа.

Хэрэв гадаадын хэвлэл мэдээллийнхэн Шилийн гол аймагт нэвтэрвэл жинхэнэ бодит мэдээллийг авна. Бослого гарч эхэлснээс хойш тэмцэгчдийг хүчээр нухчин дарж байна.

Шилийн гол аймагт онц байдал зарлахдаа одоогоос олон жилийн өмнө Бээжингийн төв талбайд жагссан хэдэн мянган оюутнуудыг нухчин дарсан гучин наймдугаар арми яг одоо Шилийн гол аймагт орж ирсэн байгаа. Маш аюултай нөхцөл байдал үүссэн. Олон хүний амь эрсдэхийг ч үгүйсгэх арга байхгүй.

- Бидэнд олдож байгаа мэдээллээр ӨМӨЗО-д нөхцөл байдал нэлээд намжсан гэж ойлгож байгаа?
- Яг тэмцэл өрнөж буй голомтод нөхцөл байдал хүнд байгаа. Гаднаас нь харахад харьцангүй байдал намжсан юм шиг харагдаж байж болно. Гэтэл өнөөдрийг хүртэл олон арван хүмүүстэйгээ бид харилцаа холбоо тасарлаа. Тэд чухам яасныг мэдэх юм алга.

- Та өөрөө нутагтаа очсон уу?
- Би Япон улсад арав гаруй жил амьдарч байгаад Монголд ирлээ. Тэнд амьдарч байхдаа элэг нэгтэн ахан дүүстэйгээ хамтран Эрх чөлөө намаа байгуулсан. Хэрэв би хятадын хилээр нэвтэрвэл шууд шоронд орно шүү дээ. Эцэг эх садан төрөлтэйгөө уулзаагүй их олон жил болж байна, би.

- Өмнө нь олон удаа жагсаал цуглаан танай нутагт өрнөж байсан. Хамгийн их үр дүнд хүрсэн тэмцэл хэдэн онд болж байв?
- Өвөр Монголын нутаг дэвсгэрт хятад цагаачдыг нутагшуулах тухай нам засгийн шийдвэр 1981 онд гарч үүнийг эсэргүүцэн оюутан сурагчид улс орныг хамарсан өргөн хүрээний жагсаалыг зохион байгуулж байсан. Үүнийг 1981 оны сурагчдын хөдөлгөөн гэж нэрлэдэг.

Тухайн үед оюутан сурагчдын төлөөлөл Бээжинд очиж эрх баригчидтай уулзалт хийж дээрх шийдвэрийг цуцлуулсан байдаг. Гэвч тухайн үед хятад цагаачдыг нутагшуулах шийдвэр цуцлагдсан ч хятадууд аажмаар хан үндэстнийг манай нутагт суурьшуулсан.

Өнөөдрийн байдлаар Өвөр Монголын нутаг дэвсгэрийн хүн амын 80 хувь нь хятад иргэд оршин сууж байна даа. Тэр үеийн тэмцлийн үеэр хохирогч болсон оюутан сурагчид маш олон бий.
Үүний дараа 1990 оноос гадаад улс оронд амьдарч буй Өвөр Монголчууд ардын нам байгуулж мөн л эрх чөлөө тусгаар тогтнолынхоо төлөө тэмцэж эхэлсэн.

- Эрх чөлөөнийхөө төлөө тууштай тэмцэгчдийг нэрлэвэл?
- 1947 оноос эхлээд өнөөг хүртэл эрх чөлөө тусгаар тогтнолынхоо төлөө тэмцсэн олон Монголчууд хэлмэгдэж, шоронд олон жилээр хоригдож хавчлага дунд амьдарч ирсэн .

Тухайлбал Хуучинхүү, Хадаа нар бол 10 гаруй жилийн турш гянданд хоригдож байгаа. Энэ оны хоёрдугаар сард Хадааг хятадын цагдаагийнхан сулласан ч бүх үйл хөдөлгөөнийг нь хатуу чанга хянаж байгаа. Саяхан түүний эхнэр хүүхдийг нь гадаадын хэвлэл мэдээллийн байгууллагад мэдээлэл дамжуулсан гэх үндэслэлээр баривчилсан байна лээ. Үүнийг эсэргүүцэн Хадаа өлсгөлөн зарласан гэж сонссон. Түүнийг өлсгөлөн зарласнаас хойш холбоо харилцаа тасарсан л даа.

-Өвөр Монголын багш Г.Батзангаа Монгол Улс руу дүрвэж ирснийхээ дараа хятадуудад баригдаад явсан гэж сонссон. Чухам юу болсон юм бэ?

- Төвдийн Анагаах ухааны сургуулийн захирал байсан Батзангаа өнгөрөгч 2009 оны аравдугаар сарын 29-нд тусгаар тогтносон Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотноо байх НҮБ-ын Дүрвэгсэдийн агентлагт НҮБ-ын улс төрийн оргонолын эрх авахаар өргөдөл өгсөнийхөө дараахан эхнэр Баянхуар, охин Чилгүүн нарын хамт баригдсан.

Тэднийг маргааш өдөр нь Хятадын ӨМӨЗО-ны Ордос аймаг уруу албадан гаргасан л даа. Тэднийг баривчлах, албадан буцаах ажиллагааг Монгол Улс болон Хятадын Засгийн газрын хамтын ажиллагааны хүрээнд Хятадын дөрвөн цагдаа, Монголын арав буюу түүнээс дээш цагдаа нууцаар хийж гүйцэтгэсэн юм билээ.

Үндэстний тэрс үзэлтэй Батзангааг улс төрийн орогнол хүсэж ирэхэд нь Олон улсын хүний эрхийн хэм хэмжээ НҮБ-ын Хүний эрхийн конвенцын холбогдох заалтуудыг бүдүүлгээр зөрчсөн НҮБ-ын Монгол дахь Дүрвэгсэдийн асуудал эрхэлсэн Дээд комиссын ажилтан Н.Анар, ГИХАЭГ-ын дарга Д.Мөрөн нарын талаар Батзангаа НҮБ хандсаны үр дүнд Н.Анар үүрэгт ажлаасаа чөлөөлөгдсөн гэсэн.
Харин Батзангаагийн хувьд Ордос хотын шүүхээс гурван жилийн хорих ял сонсоод байна. Удахгүй давж заалдах шатны шүүх хурал нь болох байх.

- Тэр хятад жолоочид яагаад хариуцлага тооцохгүй гэсэн юм бол?
- Монголчуудын тавьж буй шаардлага бол тэр хүнийг цаазлах ёстой гэсэн байр сууриа илэрхийлсэн. Мөн манай нутаг дэвсгэрт уул уурхайн чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулахыг таслан зогсоо гэсэн шаардлага тавьж байгаа.

- Сураггүй болсон хүмүүстэйгээ ямар нэгэн байдлаар холбоо тогтоох боломж байхгүй юу?
- Бослогод оролцсон Өвөр Монголчуудыг л хоморголон баривчилсаар байна. Хэдэн хүнд хилс ял тохож, хэлмэгдүүлэхийг урьдчилан хэлэх боломжгүй. Манай элэг нэгт монголчууд АНУ, Японд эсэргүүцлийн жагсаал зохион байгуулж байна. Биднийг Японы Ерөнхий сайд хүлээн авч уулзан дэмжиж буйгаа илэрхийлсэн.

Дэлхийн 3-р дайн ид үедээ явж байгаа биш гэж үү? Уншиж болгооно уу!

2011-06-09T05:12:00.000-07:00

Дэлхийн 3-р дайн буу зэвсгээр биш үзэл суртлаар, соёл эдийн засгийн дайн болохыг 1945 оны үед АНУ-ын тагнуулын төв газрын дарга байсан Аллен Даллас урьдчилан хэлж байжээ.

Тэрээр зүгээр нэг хийсвэрлэж биш яг энэхүү 3-р дайн яаж эхэлж, ямар үе шаттайгаар өргөжиж хэр цаг хугацаанд ямаршуу үр дүнд хүрч болохыг маш тодорхой тайлагнасан байна.

Дэлхийн 2-р дайн дуусах нь тодорхой болж , дайны дараа хэн юу хийхээ бодож эхлэн байсан яг тэр мөчид тэрбээр ингэж хэлжээ:
Дайн дуусах нь ээ. Бүгдээрээ сэхэл авч тохиноцгооно.
-Харин бид байгаа бүхнээ , бүх алт, эд баялгийн хүчээ хүмүүсийг завхруулах, маанагтуулахад зарцуулах хэрэгтэй.

-Хүмүүсийн ухамсар, тархи гэдэг өөрчлөх боломжтой эд. Чухам тэнд замбараагүйдэл үүсгэж бид үнэн юмыг хуурамч зүйлээр сэмхэн сольж , тэр хуурамч үнэнд хүмүүсийг албаар итгүүлэх болно. Яаж гэвэл? Бид өөрсөдтэйгөө ижил бодолтуудыг холбоотноо Орос орны өөрийнх дотроос олж болох юм.
Ингэвээс газар дэлхий дээрхи энэ нугаршгүй ард түмэн сөнөх, түүний дотоод ухамсар нь эргэлт буцалтгүй эцэслэн мөхөх хэмжээлшгүй их цар хүрээтэй эмгэнэлт үйл явдал ар араасаа хөврөх болно.

Тухайлбал утга зохиол, урлагаас нийгэмч шинжийг нь аажим аажмаар зайлуулж , уран бүтээлчдийг төсөөрүүлэн, тэдний ард олны гүнд болж байгаа үйл явцыг шинжиж үздэг...дүрслэн харуулдаг хүслийг нь замхруулах хэрэгтэй.

Утга зохиол, театр, кино бүгд хүний хамгийн бүдүүлэг мэдрэмжийг дүрсэлдэг, өргөмжилдөг байх болно.
Бид садар самууныг дээдлэх, хүчирхийлэл, яргалал, урвах хөрвөх зэрэг нэг үгээр хэлбэл ёс суртахуунгүй юм бүхнийг хүний оюун ухаанд зоож өгөх, тэдгээрийг *урлан бүтээгчид*-ийг бүхий талаар дэвэргэж өргөмжлөх хэрэгтэй.

Төрийн удирдлагад бид эмх замбараагүй, учир нь үл олдох байдлыг бий болгоно.Бид түшмэдийн тэнэглэл, хээл хахууль авагчид, дэг зарчимгүй юм бүхнийг үл анзаарагдах байдлаар гэхдээ идэвхтэй бөгөөд байнга өөгшүүлэх ёстой.

Хүнд суртал, чирэгдэл төвөг бүхэн байвал зохих мэтээр хэвшигдэнэ.Шударга байдал, дэг ёс шоологдож хэнд хэрэггүй болж, өнгөрсөн үеийн хоцрогдол болон хувирна.
Балиар ааш, балмад зан, худал хуурмаг, заль мэх, согтуурал хөлчүүрэл, мансуурал, нэг нь нөгөөгөөсөө цэрвэх адгуусан айдас, ичгүүр сонжуургүй байдал, урвах шарвах, үндэсэрхэх, ард түмэн хоорондын дайсагнал, ялангуяа Оросын ард түмэнд хандах дайсагнал, үзэн ядалт энэ бүхнийг бид маш чадварлагаар, үл анзаарагдах байдлаар соёолуулна.
Энэ бүхэн зүсэн зүйлээрээ дэлгэрэх болно.Гагцхүү цөөхөн нь маш цөөхөн хэсэг нь юу болж байгааг ойлгох таамаглах биз.
Гэвч тийм хүмүүсийг бид аргагүй байдалд оруулж, доог тохуу болгож, тэдгээрийн талаар ташаа ойлголт бий болгон, нийгмийн шаар гэж зарлах аргыг олно. Оюун санааны үндсийг таслан, ардын ёс суртахууны суурь дэвсгэрийг устгах болно.
Тийм байдлаар бид насны үе үеэр нь ганхуулна.Хүмүүсийг хүүхэд үеэс нь залуу насанд нь авч, гол тулгуурыг залуучуудад чиглүүлэн , тэдгээрийг хувиа хичээгчид , биеэ тоогчид садарлан самуурагчид, эх оронч бус үзэлтнүүд болгон хувиргана....

/1945 онд АНУ-ын Тагнуулын төв газрын дарга байсан хожим нь АНУ-ын төрийн нарийн бичгийн дарга болсон Аллен Далласын 1945 онд хэлсэн үгнээс Оросын Краснодарын хязгаарын Губернатр Кондратенко-ийн авсан ишлэл/

Ийм зүйлийг уншаад эргэцүүлэн бодоход дэлхийн 3-р дайн болбоос бүх хүн төрөлхтөнг хамарсан мэт санагдах бөгөөд түүнд өртөж насны үе үеээрээ ганхсан олон үндэстэн ястнаас дайны хамгийн анхны цохилтыг амссан одоо 60-70 настай ахмад үеийнхэнд нийт дүр зураг илүү тод эргэн дурсагдаж байна.
Үнэхээр одоогийн утга зохиол ,театр ,кино, телевизэд нийгэмч шинж нь зайлуулагдсан хамгийн эгэл, болхи толхи, бүдүүлэг мэдрэмжийн дүрслэл, төрөл жанр давамгайлан садар самуун, хүчирхийлэл, аллага таллага, урвах шарвах зэрэг ёс суртахуунгүй юм бүхэн хүний оюун санаанд ялангуяа залуучуудад зоогдож байна, чихэгдэж байна

Үндэстний эрх чөлөөнийхөө төлөө тэмцэгч АЗИ, Африк,Латин Америкийн олон оронд 40-50 иад оноос тасралтгүй үргэлжилж байгаа төрийн удирдлагад үүсэх замбараагүйдэл, учир нь үл олдох байдал дэлхийнх болон хавтгайрчээ.Хүнд суртал, түшмэдүүдийн тэнэглэл, хээл хахууль хавтгайрч эндээс гарах гарцыг хайсан дэлхий нийтийн төсөл, зөвлөгөөндөө хүрээд байна.

Шударга амьдрахаас улам олон хүн няцаж шантрах болжээ.Балиар ааш, балмад зан, заль мэх, согтуурал, мансуурал, завхайрал зүсэн зүйлээрээ дэлгэрч энэ бүхнийг хэтэрлээ, дэндлээ, үүнээс сэргэмжил болгоомжил гэж харанга дэлдээд ч бүрэн ухаарч байгаа юм алга.Их л бол нэг шогшроод нэг толгой сэгсрээд өнгөрөх нь тэр.Үндэс угсааны онцлогтой ёс суртахууны суурь устах нь.Хувиа хичээгчид, садарлан самуурагчид, биеэ тоогчид,эх оронч бус даяарчлах үзэлтнүүд, ардчилал эрх чөлөө, хүний эрхээр далимдуулж хэт даврагсад олширч байна.

Ухаан сэргэг, мэлмий тунгалаг байхтун түмэн олон минь! Мөнх хөх тэнгэр ивээх болтухай.
А.Туваандорж

Эх нутаг, Эрх чөлөөнийхөө төлөө тэмцэж буй Өмнөд Монгол ахан дүүсийнхээ тэмцлийг Эрх чөлөөт Монгол улсын иргэд бид дэмжиж байна

2011-05-29T12:09:00.000-07:00

Эх нутаг, Эрх чөлөөнийхөө төлөө тэмцэж буй Өмнөд Монгол ахан дүүсийнхээ тэмцлийг Эрх чөлөөт Монгол улсын иргэд бид дэмжиж байна, дэмжиж байна, дэмжиж байна.

Үсэрсэн цус, тасарсан мах минь билээ тэд Үндэс угсаа нэгт ахан дүүс, ураг садан минь билээ тэд

Монголчуудаа, Өмнөд Монгол ахан дүүсийнхээ тэмцлийг дэмжицгээе, дэмжицгээе, дэмжицгээе.

Эрдэнэт хүний амийг халтар цаас орлохгүй Эх болсон газар нутгийг минь мөнгөөр бий болгож чадахгүй

тэмцэцгээе, тэмцэцгээе, тэмцэцгээе.

Эх нутаг, Эрх чөлөөнийхөө төлөө тэмцээд, Хятадуудад зэрлэгээр хөнөөгдсөн Өмнөд Монголын Шилийн гол аймгийн Баруун Үзэмчин хошууны малчин Мэргэнд холбогдох хэргийг шударгаар шийдхийг шаардаж байна, шаардаж байна, шаардаж байна.

Өмнөд Монголд Эрх чөлөө, Өмнөд Монголд Эрх чөлөө, Өмнөд Монголд Эрх чөлөө

Коммунист Хятад, Өмнөд Монгол дахь харгис колоничлолоо зогсоо. зогсоо. зогсоо.

Дэлхийн бүх Монголчууд нэгдэгтүн!

Монгол Үндэстний ард хэн боловч

Монгол Үндэстэн хэмээх нэгэн биеийн хэсэг мөн болой

Тиймээс Монгол Үндэстний язгуур эрх ашигтаа

Дэлхийн бүх Монголчууд нэгдэгтүн!

Нэгдэгтүн нэгдэгтүн нэгдэгтүн

Хятадууд Өвөр Монголчуудыг бөөнөөр нь алж тамлаж байж эрхэндээ оруулсан ч бидний зориг мохоогүй, итгэл алдраагүй ээ.

2011-05-28T15:51:00.000-07:00

Хятадаас монголчуудад тулгаж байсан фашист эрүү тамыг тоолж нэрлэхүйеэ бэрх. Жишээ нь: цахилгаан гүйлгэх, аманд нь хүний ялгадас цутгах, хэл дээр нь зүү шивэх, үсэнд нь тос цутгах, шархыг нь маажих, цам цамнуулах, халуунаар хавсаргах, улайссан галын хажууд удаан зогсоох, эрхий хуруунаас нь дүүжлэх, амьдаар нь булах, үргэлжид зогсоох, халгай бургасаар гуядах, өдөр шөнөгүй хүлэх, модон орон дээр 4 мөчөөс нь татан хүлж гавлах, нүүрсний гал дээр бөхийлгөн шарах, залгаагаар ус уулгах, нүүрсний цог дээр хөл нүцгэн гүйлгэх, хүзүүнээс нь хүнд юм дүүжлэх, нүцгэлэн ус цутгаж гуядах, тахимд нь мод хавчуулан хэдэн хүн ээлжлэн гишгэх, эмэгтэй хүний бэлэг эрхтэнд
цаасан буу тавих, том дээсээр бэлэг эрхтнийг шөргүүлэх хөрөөдөх, олон хүн хамтаар хүчиндэх, амьдаар нь гэдсийг нь гаргах, арьсыг нь өвчих, нүдийг нь ухах, чихийг нь огтлох, шүдийг нь сугалах, хурууг нь тайрах, толгойд нь хадаас хадах, эрэгтэй хүний бэлэг эрхтнийг огтлох, хумсыг нь сугалж авах зэрэг орчлонгийн бүх эрүүг амсуулан “Өвөр ардын нам”, “Дугуй нам”, “Залуусын нам”, “Нэгдмэл нам”, “Найрамдал нам”, “Соёл нам”, “Ардчилсан нам”, “Өвөр ардын эвсэл”, “Улаан булан нам”, “Тусгаар нам”, “Зүйтэй нам”, “Элсэн нам”, “Цэвэгжавын нам”, “Цогбадрахын нам”, “Бургасан нам”, “Архичин нам”, “Хүүхэнчүүд нам”, “Хомоол нам”, “Аргал нам”, “Чимэглэл нам” зэрэг зохиомол намд тулгаж монголчуудыг хядаж байжээ. ХКН монголчуудыг юунд ингэтлээ хорсон алж хяддаг юм бэ гэвэл тэд Mонголчуудыг алж дуусчихвал урт цагаан хэрмээс хойших өргөн уудам нутгийг эзлэн эзэн Чингис Богд Тэмүүжиний Mонголын үрс садандаа өвлөсөн аваад баршгүй их баялгийг олоход оршино. Монголчууд харин ХКН болон хятадын ард түмнийг ерөөсөө ад үзээгүй дэлхийн ямарваа нэгэн орны ард түмэн хоорондоо найрсаг эрх тэгш байх нь хүн төрөлхтний зүй ёсны тогтолцоо мөн билээ. Тэгвэл ХКН яагаад зэрлэг балмадаар Mонголчууд болон үндэстний цөөнхийг алан хяддаг юм бэ?

Саяхан Өвөр Монголын хүний эрхийг хамгаалах хорооноос гаргасан бичиг баримтад 64 гаруй жилийн туршид хятадад хядагдсан Mонголчуудын тухай сэтгэл түгшээсэн тоо баримт гарлаа.
1947 онд 12000 алагдав.
1948 – 20 000
1953 – 10 000
1957 – 6000
1968- 1969 онуудад 45 953 хүн алагдав. Мөн 79 000 хүн тахир дутуу болов.
1970- 1990 онуудад 7000 хүн алагдав.
1991 онд шоронд 50 гаруй хүн, гэрийн хорионд 400 гаруй хүн байна.
2000- хойш мэдээлэл тодорхой биш байна...

Дээрхи баримтаас өвөрлөгчид ХКН- д боолчлогдсон 64 жилийн турших үеэс хамгийн харамсалтай нь 1969 оныг бид бүхэн мэдэж болно. Тэр үед монголоор хичээллэж байсан бүх их, дээд, дунд сургууль тараагдан монгол хэл, бичиг үсэг, зан заншил хэрэглэгдэх нь цаазтай, монголын зан заншил, түүх соёлын бүх ном бичгийг шатааж устгаж болох бүхнийг устгасан. Монголын эрт язгуураас амьдарч ирсэн нутаг анжисны хошуунд сэндлэгдэн, Өвөр Монголыг 6 хэсэгт хуваан Хятад мужид тараагаад малчид мал хариулах бэлчээргүй амьдрал хүнд хэцүү үе болов.
ХКН-с Монголчуудад тулган байсан тамлал, яргалалын хэсгийг зургаар үзүүлэв.

Хятад цагдаа нар бяцхан Монгол охиныг дайрч 2 хөлийг нь няцалжээ.

2011-05-28T14:11:00.000-07:00

Баруун Үзэмчин хошууны иргэн Мэргэн эрсэднээс хойш нутгийн малчид нэгдэн эсэргүүцлийн жагсаал хийсэн билээ.Хошуу засаг цагдаа цэрэгтэй нийлж тэрхүү жагсаалыг хүчээр тарааж багагүй хүнийг зодож бэртээн баривчилсан.
Ийнхүү малчин ээж аавыгаа нутаг усаа өмгөөлөн сургуулийн бяцхан хүүхдүүд багш нарынхаа хориог үл тоон хашаа даван зугтааж жагсаал хийсэн.
Хятад цагдаа нар мөн л хүүхэд гэж бодолгүй бяцхан охиныг машинаар дайрч унаган 2 хөлийг няцалжээ. Охины бие тун тааруу байгаа бөгөөд хятадууд тухайн хошууны интернетийг таслаж, улмаар цэрэг цагдаагийн хатуу хяналтанд байлгаж байна.

Байдал хэдий хүнд байгаа ч өвөр Монгол залуус өөрсдийн бүхий л боломжийг ашиглаж гадаад ертөнцөд тухайн орон нутагт болж байгаа үйл явдлыг мэдээлж дэлхийн томоохон хэвлэл, мэдээлэл, вэбсайтүүдад мэдэгдэж дөнгөсөн байна. Ийнхүү өвөр Монгол даяар хятадын коммунист намын хорт бодлого, цэрэг цагдаагийн хүчирхийлэлийг эсэргүүцэж жагсаал цуглаан босож байна.
Монгол туургатны ариун голомт болсон Монгол улсын иргэд ч энэхүү тэмцлийг дэмжиж Улаанбаатар хотод хятадын элчиний гадаа маргааш жагсана. Мөн энэхүү хэрэгтэй төстэй Дундговь аймгийн айраг суманд гарсан хэргийг шударга бус шийдсэн Монголын шүүх цагдаа, төр засгийг эсэргүүцэж жагсах гэж байна. Монгол хүний амь, эрх чөлөөн төлөөх тэмцэлд шударга үнэн ялах болтухай. Мөнх тэнгэр ивээх болтухай

Уриалга

2011-05-28T06:28:00.000-07:00

Уриалга
Монгол үндэстний эрх чөлөө, газар нутгийнхаа бүрэн бүтэн байдлын төлөө тэмцэж яваад амь эрсэдсэн Өвөр Монголын Мэргэн, Монгол Улсын Т.Сүхболд нарын гэгээн дурсгалыг хүндэтгэж элэг нэгт Монгол ах дүүс нэгдэн эсэргүүцлийн жагсаал зохион байгуулж байна.

Уг жагсаалаар хүний эрхийг ноцтойгоор зөрчиж байгаа Хятадын коммунист нам, Монголын засгийн газар, шүүх цагдаа, тагнуулын хууль бус ажиллагааг эсэргүүцнэ. Эсэргүүцлийн жагсаал маргааш 5 сарын 29ны 11 цагт МУИС-н 2-р байрны өмнөөс 11 цагт хөдөлнө.

Санамж
Уг жагсаалд оролцож байгаа нийт хөдөлгөөн, бүлхэм, хувь хүмүүсийн анхааралд

Жагсаалыг зохион байгуулалтай үр дүнтэй болгохын тулд дараах санамж бичгийг гаргав.
1. Жагсаалд согтууруулах ундаа хэрэглэсэн, буюу мансуурсан, биеэ авч явах чадваргүй хүн оролцохыг хориглоно.
2. Жагсаалын үеэр чулуу шидэх, бусдын эд өмчид халдах, эмх замбараагүй байдал үүсгэх, зодоон зохион, хэрүүл маргаан хууль бус үйлдэл гаргахыг хориглоно
3.Жагсаалд урьдчилан бэлдэж ирсэн туг дарцаг, лоозон, самбарыг зохион байгуулагчидад үзүүлэн санамж бичигт гарын үсэг зурна
4.Жагсаалын үеэр нийт хөдөлгөөн, бүлхэмийг төлөөлж яриа өгөх, мэдээлэл өгөхийг хориглоно.
(зөвхөн өөрийн байр суурь, өөрийн удирдаж байгаа байгуулгыг төлөөлөхийг л зөвшөөрнө)

Herders Take to the Streets, Four Arrested

2011-05-24T05:18:00.000-07:00

On the morning of May 23, 2011, hundreds of Mongolian herders from Right Ujumchin Banner of Southern (Inner) Mongolia took to the streets in the Banner capital (equivalent to the county level of government) to protest against the Chinese miners’ brutal killing of a Mongolian herder and the destruction of Mongolian herders’ grazing land. Hundreds more herders from three sums (a sum is an administrative unit one level below banner) of Right Ujumchin Banner were blocked by armed police on their way marching toward the Banner capital.

Mongolian herders marching toward the Banner Government

According to an email communication from the local Mongolian community, three herders and one student were severely beaten in front of the Banner Government building and taken away by the police. Whereabouts and current condition of the four are still unknown. Mongols who captured the protest and police brutality on their cell phones or cameras had their devices confiscated.

Mongolian herders beaten up and taken away by police

With China’s announcement that the Inner Mongolia Autonomous Region (IMAR) has become the “energy base of China,” Chinese mining companies and private miners poured into the Southern Mongolian grasslands to open up hundreds of coal mines, forcibly displacing the local herders, destroying their grazing land, and killing their livestock.

Police arresting Mongolian protesters

Frustrated herders organized to block the Chinese mining trucks from passing through their grazing land. On May 10, 2011, Mr. Mergen, one of the organizers of the Mongolian herders of Right Ujumchin Banner, was brutally killed by a Chinese truck driver while he was blocking a caravan of hundreds of Chinese coal haulers from passing through his grazing land on May 10, 2011.

Mongolian demonstrators beaten up by Chinese police

Reportedly, instead of bringing the murderer and those who violated the rights of the herders to justice in accordance with the law, the Banner Government tried to appease the family members of Mergen and local herders by giving a large sum of cash to Mergen’s widowed wife and mother. The Chinese authorities’ bribery-like handling of the case not only failed to calm the Mongolian herders but further angered them, inciting them to take to the streets to demand their rights and dignity be respected.

Chinese armed policy blocking the Mongolian protesters

Fearing possible unrest among the herders, the local government mobilized more than 300 armed police to prevent any kind of protest or gathering.

“Hotels were searched at midnight by the Public Security Bureau personnel for herders possibly hiding to join any protest; Mongolian students were locked up in their schools, and campuses are heavily guarded by police,” a Mongolian blogger wrote, describing the tension between the Mongolians and the local authorities.

Streets blocked by Chinese armed police in Right Ujumchin Banner

According to another blog article, on May 21, all principals of the schools in Right Ujumchin Banner were called to an urgent meeting by the Educational Bureau and were told to have a complete control over their teachers and students to prevent them from joining any Internet discussions about Mergen’s case.

Despite this tight control over the Internet, Mongolian bloggers are expressing their grievances and rallying the Southern Mongolians to stage a mass protest to demand their rights. A call-on paper is widely circulated through the Internet among the Southern Mongolians to organize a large-scale demonstration at the Xinhua Square in front of the IMAR Government and the Inner Mongolia TV Station in the regional capital Hohhot City to protest the government’s failure to redress Mergen’s case and the Inner Mongolia TV’s intentional inaction in covering the case. The proposed demonstration date is May 30, 2011, and the expected participants are the thousands of Mongolian students from all universities, colleges and other professional schools.

Another online statement called upon all Southern Mongolians to take five minutes on May 30 to mourn Mergen’s death and mark the day as “Herders’ Rights Day” every year. The paper also urged the Chinese government to erect a memorial on the Ujumchin Grassland to honor Mergen as a “Southern Mongolian National Hero and Martyr” who sacrificed his life to defend the Mongol land from Chinese intruders.

Баруун Үзэмчиний малчид бослоо...(Зураг үзнэ үү!)

2011-05-23T11:59:00.000-07:00

2011 оны 5 сарын 23 ний өглөөний 8 цагийн үеэр , Баруун Үзэмчин хошууны Хоолтийн гол сумын хэсэг малчид , Хошууны засгийн газарт талийгаач Мэргэний хэргийг шийдүүлэхээр очиж явах замдаа хошуу засгаас томилсон цэрэг цагдаад 1 сурагч. 3 малчин нийт 4 хүн хүчээр баривчлагдсан байна. Баривчлагдсан хүмүүсийг хошуу тамгын газарт авч явсан бөгөөд хэрхсэн нь тодорхой бус байна. Одоо зээл гудмаар дүүрэн цагдаа байгаа нар байгаа бөгөөд цэргүүдээ буцааж татсан байна. Ойролцоогоор 100 гаран цагдаа, 200 илуу цэрэг дайчилсан байна. Монголчуудаа энэхүү мэдээллийг цааш тараахыг уриалж байна. Монгол нутаг, эрх чөлөөний төлөө босож үгээ хэлж, хүчээ өргөх цаг ирсэн шүү Монголчуудаа!

Хятадууд Өвөр Монгол залууг хүнд даацын машинаар санаатайгаар дайрч алсан хэрэг гарав.

2011-05-19T12:29:00.001-07:00

2011оны 5 сарын 10 нд Өвөр Монголын Шилийн гол аймгийн Үзэмчин баруун хошууны малчин Мэргэн , нутаг бэлчээрээ хамгаалах гэж байгаад Хятадын нүүрс тээвэрлэж яваа машинд дайруулж нас барсан хэрэг гарав. Чун Чэнг Групп-н нүүрс тээвэрлэдэг цуваа нь, үзэмчин нутгаас хүнд даацын машинаар нүүрс тээж явахдаа малчдын бэлчээрээр дур мэдэн давхин хэдэн арван зам гаргаж хонь малыг нь хүртэл дайрч алсан хэрэг байнга гарах болсон байна.

Хошуу засаг нь олон удаа арга хэмжээ авсан ч хятадууд үл тоох болов. Тэвчээрээ барсан малчид бэлчээр усаа хамгаалахаар нэгдэж тэмцэж эхлэв. Малчид нүүрсний машины цувааг хашиж зогсоох гэсэнд , нэг ачааны машин нь Мэргэн гэдэг залууг шууд дайрч улмаар 150 м хол чирч явсан байна. Малчин Мэргэн тэр дороо нас барсан байна.

Үүнээс гадна өөр 2 ачааны машин нь хэрэг шалгахаар очсон нутгийн цагдаагийн машиныг бас хорьж зогсоох гэж оролдсон байна. Энэ хэргийг гарсны дараа дэлхийд тархан суугаа Монголчууд эсэргүүцэл дургүйцлээ илэрхийлсээр байна.

Өвөр Монголын эгэл малчдын амьдрал өдрөөс өдөрт хэцүүдэж амьдралын төвшин улам доройтож байна.

Хятадууд Өвөр Монголын нутгийн байгалийн баялагт улайран шунаж Өвөр Монгол хүний эрх, амь насыг үл ойшоож байгаа энгийн жишээ л гэхэд ийм байна. Эх нутагтаа хужаа нарт илтэд дарлуулж амьдрах нөхцөл, эрх чөлөөгөөр хавчигдан гадуурхагдаж байгаа Өвөр Монголчуудын эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөөх тэмцлийн оч улам дүрэлзэн асаж эхэллээ. Босоцгоо миний Өвөр Монголчууд!!!

Үнэн түүхэнд хятадууд биднийг дийлсэн удаагүй
Зоригт Монголын эрс ингэж дуусаж болохгүй
Өмхий хужааг өшиглөөд босоцгоо
Өргөн Монгол орноо хар хужаагаас цэвэрлэцгээ!!! Монголчуудаа!

Meine aussage

2011-05-11T04:50:00.000-07:00

Murun Davaasambuu

Der innermongolische Kämpfer D.Murun floh vor chinesischer Folter, ging nach Schweden und kam dort ums Leben. Die Ursache seines Todes ist unklar. Aber er konnte tausende von Patrioten gebären.

Als ältester Sohn von seinem Vater Davaasambuu und seiner Mutter Badamlyanghua wurde er im Jahre 1964 in Sönöd Provinz der Inneren Mongolei geboren.
Aufgewachsen wurde er aber bei seinem Onkel und ging ab 1971 zur Schule und danach arbeitete er an derselben Schule ein Jahr. 1983 begann er an der Universität in der Stadt Hohhot Geschichte zu studieren und arbeitete nach dem Studium in seinem Provinz- Museum als Direktor.

1987 reiste er mit dem Fahrrad durch die ganze Innere Mongolei 5000km und sammelte Bücher und Materialien der neuesten Geschichte der Inneren Mongolei. Danach nahm er an einer 4000km Fahrradtour Beijing- Guangu teil und sah durch eigene Augen und erfuhr den heutigen Zustand der Inneren Mongolei und Chinas. Seit 1989 beschäftigte er sich mit seiner wissenschaftlichen Arbeit unter dem Titel “Mongolische Freiheitsbewegung in der Mongolei“.

Einführung:

Seit der Gründung des Hunnen- Staates vor über zweitausend Jahren verstärkten und blühten sich die Mongolen auf. Im Jahre 1162 wurde Temuujin, der Herrscher Chinggis geboren und durch seine erfolgreichen Eroberungen großer Fläche Asiens und Europas wurde sein Ruf auf der ganzen Erde gestiegen. Leider wegen Verlust des inneren Zusammenhaltes und der Verstärkung anderer Staaten zum gleichen Zeitpunkt wurden die Mongolen im 17Jh. unter die Herrschaft des Mandschu- Reichs gekommen und kolonisiert. Aber trotzdem dank ihrer von Generation zu Generation kontinuierlichen und heldenhaften Freiheitskämpfe konnten die Mongolen im Jahre 1911 ihre Freiheit wieder gewinnen und ihre Unabhängigkeit proklamieren. Aber laut dem Chiagt- Vertrag (drei Länder- Vertrag) 1915 wurde das heutige mongolische Territorium unter Erpressung der zwei großen Mächte wie China und Russland nur bis zum nördlichen Teil der Gobi- Wüste begrenzt. Seit dieser Zeit wurden die Mongolen, die die nördliche Region von der Großen Mauer besiedelten, unter der Herrschaft der chinesischen Kriegsführer und der japanischen Kriegseroberer gelitten. Trotzdem gaben sich die Mongolen den mächtigen Kriegern nicht auf und fielen vor denen nicht aufs Knie. Wie die Fürsten Togtokh Gaadaa, Damdinsuren, Utai, Chaisan, Bavuujav, Merse, Demchignorov haben viele Mongolen um ihre Freiheit und die Unabhängigkeitserklärung nach internationalem Recht gekämpft und sich dafür gewidmet. Aber leider sind sie alle in den schwierigen Zeiten der Raubpolitik der großen Mächte zum Opfer gefallen.

Den japanischen Untergang und den Zerfall der chinesischen Kuomintang- Regierung nutzte die chinesische Kommunistische Partei mit Hilfe der damaligen schwierigen Situation und der Verräter der innermongolischen nationalen Priorität für sich aus und erklärte 1947 die Innere Mongolei als eigene Region mit dem verdeckten Namen Autonome Innere Mongolei. Dieses Jahr ist das 50. Gründungsjahr der autonomen Inneren Mongolei. Meine Persönlichkeit wollte die Wahrheit wie meine geliebte Heimat, die Innere Mongolei 50 Jahre lang unter der Kommunistischen Partei Chinas gelitten und versklavt worden war, quo Daten ans Ohr der Weltbürger bringen, die die Freiheit, die Gerechtigkeit und die Demokratie auf der ganzen Welt unterstützen. Dafür habe ich diese Broschüre herausgegeben, die ich auf folgenden Werken wie das Memoire der amerikanischen Organisation für Menschenrechte „Ihre Unabhängigkeit proklamierende Innere Mongolei“, „ Innere Mongolei, die auf der Dauer der Unabhängigkeitsprozesse“, von Demchignorov „ der Fall der Verhaftung nach einer Einladung“, der Appell des Zentrums der innermongolischen Jugendlichen und meine auf einigen realen Materialien geschriebene Erzählung gestützt habe. Gezielt auf die Verkündigung der schrecklichen Politik für Massenmord an Menschen, Kolonisierung und Okkupation des Territoriums von den chinesischen Kriegsführungen, Kuomintang- Anhängern und der chinesischen Kommunistischen Partei habe ich dazu noch das Werk “Die innermongolische quälende Situation“ vom Zostyn Chuulgany Altaa, 1926 zusammengefügt, obwohl es vor der Gründung des innermongolischen autonomen Gebietes passierte. Laut dem mongolischen Sprichwort “Wenn Hörne eines Rindes vibrieren, vibrieren Hörne tausender Rinder gleich“(Ein fauler Apfel steckt Gesunde an. deutsches SW.) hat die “Vereinigung des Thronfolgers Demchignorov“ der mongolischen freien Studenten durch ihren Aufstand gegen Kolonisierung und Verchinesierung unserer Innermongolen ihren Beitrag geleistet und hiermit möchte ich mich im Namen der ganzen Innermongolen denen bedanken. Wir sind vom ganzen Herzen dankbar für die Bürger, internationale Organisationen und Regierungen, die die Demokratie, Gerechtigkeit und Freiheit der ganzen Welt unterstützen, dass sie auf die innermongolische Tragödie Aufmerksamkeit lenken und es fürsorglich unterstützen. Schließlich möchte ich es betonen, dass wir weniger als hundert Jahre leben. Dafür liebt einander bitte! Dieses Buch von mir richtet sich nicht auf das Volk von China. Für Demokratie, Gerechtigkeit und Freiheit wird das chinesische Volk massenhaft verhaftet. Deswegen müssen wir, die tibetischen, mongolischen, uighurischen, kazachischen, koreanischen, chinesischen und Khoton- Nationalitäten für den gemeinsamen Kampf um Freiheit, Menschenrecht, humanitäre Gesellschaft und für Alles Gute miteinander Schulter an Schulter stehen. Wir werden sicher Erfolg haben, denn wir um die Gerechtigkeit und die Wahrheit kämpfen.

Es gedeihe die Wohltat!

Unter dem ewig blauen Himmel und auf der Erde unter dem Schutz vom mächtigen Chinggis Khaan gedeihe das Glück unserer Mongolei!

Meine aussage

Ein Mensch wird dreimal geboren. Das erste zehnmonatige Leben war in meinem Mutterleib und bei der Geburt fragte mich der Himmelsgott, wo auf der Erde ich geboren sein möchte. Da fiel mir ein zig zack Riesengebaute über den Gebirgen und Felsen ins Auge. Die Antwort auf meiner Frage “Was ist das denn?“ zeigte sich im Auge vom Globus am deutlichsten die weiße Mauer. Im Süden der Mauer leben die sesshaften Chinesen und bauen Getreide an. Im Norden der Mauer leben die Mongolen, die nomadisierende Nation, und treiben Viehzucht und Jagd in ihrer Freiheit. Weil die Mongolen immer wieder mit ihren mächtigen Reitern die Chinesen angriffen, ließ der chinesische Kaiser diese riesige Mauer aufbauen, um die Grenze seines Landes zu schützen. Im Jahre 1162 wurde bei den Mongolischen Stämmen im Norden der Mauer der Chinggis Khaan bzw. Temuujin geboren. Er brachte den Namen Mongol auf die ganze Welt auf und hinterließ unverwischbare Geschichte in der Weltkultur. Durch diese Ereignisse wurde das 13. Jahrhundert in der Weltgeschichte als Mongolisches Jahrhundert benannt und der Chinggis Khaan ist einer der wenigen Größen auf der ganzen Welt geworden. So wegen meines Interesses an die Mongolei erzählte er mir davon weiter. Und als ich meinen Wunsch zu der zweiten Geburt im Norden der Mauer äußerte, erledigte er ihn. Ich bin im Zentrum von Sonod Provinz der Mongolei, in der Saikhan Tal Ruine an einem gut vorgezeichneten Tag im Jahr 1964 als das älteste Kind für meine Mutter Badamliangkhua und meinen Vater Davaasambuu geboren und brachte dieser Familie große Freude mit. Mein ausgewähltes Land benennt sich zwar als Mongolei, aber ist heute durch Veränderung der Geschichte unter die Herrschaft von Chinesen gekommen. Aber die äußere bzw. zentrale Mongolei wurde ein unabhängiges Land. Meine schöne Kindheit verbrachte ich in Saikhan- Ulzii Somon. Die Alten erzählen, dass in alten Zeiten ein Ungeheuer in dem heiligen zugespitzten Berg lebte. Eines Tages schoss Chinggis Bogd aus Ferne mit verzaubertem Bogen das Ungeheuer und besiegte es. Seitdem fanden die Menschen ihre Ruhe und lebten glücklich. Aber der heilige zugespitzte Berg wurde durch den Schuss der Bogen durchgeteilt und bekam die heutige Form wie die zwei Kamelhöcke. Mein Großvater war ein Nomade auf dem Lande und ich verbrachte meine Kindheit bei ihm. Dort lief ich hinter Kalben und Lämmer und begann das mongolische Leben zu erkennen. Das Nomadenleben erfüllt sich selber. Die Nomaden machen aus Schafswolle Filz für ihren Ger und den Teppichboden. Sie essen das Fleisch und trinken die Milch von ihren Tieren. Aus Milch stellen sie getrockneten Quark und destillierten Schnaps her. Mit dem Schaffsfell machen sie Schuhe und Kleidungen. Den Sattel verwenden sie beim Schlafen als Kopfkiste. Wenn man das ganze Fleisch von einem Rind austrocknet, passt das ganze nur in der Blase. Schon in frühen Zeiten nahmen die Mongolen das ausgetrocknete Rindfleisch in der Blase auf die Reisen mit. Ein Erzählen von meinem Großvater geht aus meinem Kopf nie weg, dass wir, die Innermongolen den Sattel unbedingt nach Norden, die Oirad- Monoglen nach Osten, Barga- Mongolen nach Westen und die Buriat- Mongolen nach Süden gerichtet legen. Das bedeutet, dass sich die Seele aller Mongolen zu dem heiligen Berg Burhkan Khaldun, wo das Grab vom Chinggis Khaan liegt, richtet und sie alle ihrem Herrscher Chinggis für immer treu sind. Eine unvergessliche Spur in meiner Kindheit war der Massenmord der Chinesen an die Mongolen. Damals war meine jüngere Schwester ein Jahr alt. Mein Vater war im Gefängnis und meine Mutter kam manchmal, um meine kleine Schwester zu stillen. Als meine kleine Schwester krank war, kam der vom Mao beauftragte, so genannte Hilfearzt für Mongolen, stich sie mit vergiftetem Nagel und tötete sie, weil sie ein Kind eines schlechten Menschen und ein Bastard eines Verräters war. Wofür ist ein über ein Jahr altes Kind schuldig? Eine Lehrerin, die in der äußeren Mongolei ausgebildet und zusammen mit meinem Vater im Gefängnis war, wurde nach ihren geheimen Dokumenten als mongolischer Spion gefragt und als sie bei ihr nichts finden konnten, haben zuerst eine Chinesin mit dem Nachnamen Hu und dann die anderen Mörder ihre Vagina mit Seile gesägt, schossen in ihrer Vagina Salut und töteten sie. Meinen Japanischlehrer Delgertsogt, der sich in 40er Jahren in Japan ausgebildet und Dozent war, kam zurück in seine Heimat, um die Kultur und Bildung der innermongolischen Jugendlichen zu entwickeln. Leider wurden seine Frau behindert, sein Sohn psychisch krank und er selber körperlich schwer verletzt. All diese haben die damaligen chinesischen Kommunisten gemacht. Mein Vater sagte mir dazu: Du hast doch all diese Geschehen, was mit dem Delgertsogt Lehrer und den anderen passiert sind, gesehen. Und vergiss bitte nicht, falls du aus der Kommunistenpartei entfliehen kannst und eine Möglichkeit findest, in irgendein anderes Land zu gehen, diese Situation ans Ohr der Weltbürger zu bringen. Weil meine Mutter Lehrerin war, konnte ich mit 6 Jahren zusammen mit ihren Schülern beginnen, schulische Bildung zu bekommen. Zu der Zeit begannen gerade die geschlossenen mongolischen Schulen ihre Türen wieder zu öffnen und noch dazu gab es damals keine gedruckten Lehrwerke, weshalb die Lehrer selbst Lehrwerke in Druckschrift mit der Hand geschrieben und damit unterrichtet haben. Es ist unumstritten, dass man während der Massenmordausübung bei den Mongolen zahlreiche Kulturerben tausender von Jahren vernichtet, verbrannt und die Klöster zerstört hat und mit einem Wort, verursachte den Mongolen, die unter Herrschaft der Chinesen waren, unermesslichen Verlust. 5% der Mongolen wurden ermordet und 40% behindert. Die Zeit verging und im Jahre 1976 konnte ich weiter in die Provinzmittelschule gehen. In der Zeit, wo sich die Uneinigkeit der chinesischen Intellektuellen unter sich verschärft war, gab es etwas Lächerliches, dass man für die Immatrikulation an der Universität nicht durch sein kulturelles und wissenschaftliches Wissen, sondern durch sein Treue der Partei geprüft, und für die Prüfung schrieben wir aus den damaligen Zeitungen ab und bestanden die Prüfung. Die ersten drei Jahre in der Mittelschule haben meine Augen geöffnet. Damals gab es Bücher sehr selten und wenn es welches im Buchladen kommt, dann kaufte ich es mir mit dem vom Vater ausgeliehenen Geld. Mir war das Buch “Die Märchen von Marco Polo“ auffällig. Aus diesem Buch erfuhr ich, dass die Mongolei nicht eine schwache Nation, sondern eine sehr mächtige Nation war. Bücher wie “Die Morgendämmerung“ von dem Schriftsteller Rinchin, “Der Reisenotiz im Westen“, “Das junge Elefant“ usw., die ich von anderen ausgeliehen habe, las ich mehrmals. Aus diesen Büchern erfuhr ich davon, dass es die äußere Mongolei gibt. Und auch die chinesischen Bücher wie “Die Märchen der Dreiländer“, “Der Reisenotiz im Westen“ und “Das Märchen des Sohnes Sui“ waren mir auffällig. In der neunten Schulklasse besuchte ich mit der Hilfe von meinem Onkel, dem berühmten Übersetzer, Schriftsteller und Lexikograph Sodbileg, die mongolische Schule in Hohhot, und es half mir, einem Jungen vom Lande, den Lebensunterschied in der Stadt und auf dem Lande zu erkennen. Während meiner Vorbereitung auf die Immatrikulationsprüfung für die Hochschule im Jahre 1981 im Aimakszentrum Ulaantsav haben die mongolischen Studenten in Hohhot das geheime Dokument der chinesischen Kommunistenpartei über die Innere Mongolei gefunden und dagegen demonstriert. In diesem Dokument hieß es, dass man mehr Nomadenvölker in die Städte bringt, das mongolische Territorium zum Ackerland umwandelt, die Zahl der mongolischen Studierenden vermindert und die Mongolen von ihren führenden Stellen absetzt. Den Mongolen lag der Massenmord von 1969 noch im Herzen und gegen diese Politik standen sie in der ganzen Inneren Mongolei auf und kämpften sich für ihre Zukunft. Ich war damals 17 und habe von den Schülern Geld als Unterstützung für die Studenten gesammelt und brachte es denen in Hohhot. Dort habe ich den Führer Temtsel Tumendalai und die anderen Demonstranten kennen gelernt und erfuhr von der Studentenbewegung gewissermaßen. Ich brachte Zeitungen und Zeitschriften von denen nach Hause mit und kam zusammen mit über tausend anderen Unterstützer für die Studenten zum Bahnhof, die mit dem Zug nach Beijing abreisten, um mit der chinesischen Regierung Abkommen zu schließen wollten, organisierte ich mit den anderen einen ganzen Tag Demonstration für die Studentenbewegung. Seit 1982 arbeitete ich als Lehrer in der Provinzschule von Urgun Tal Somon. Unsere Mongolen sind in vielen Sachen nicht nur von der Welt, sondern auch von den Chinesen zurückgeblieben und wegen der giftigen Politik der Chinesen und Mandschuren nicht mehr kampffähig wie “der alte Sohn“ von D. Natsagdorj. Ach, dem Herzen tut es weh, zu sehen, was aus den Chinggis’s Mongolen geworden ist. Nach einem Arbeitsjahr in der Schule als Lehrer studierte ich Geschichte an der Universität in Hohhot. Geschichte habe ich wegen eines berühmten Kämpfers für die mongolische Freiheit namens Demchignorov studiert. Diese Person war aus meiner Provinz und auch mein Vorbild, denn ich vieles über ihn von den Alten gehört habe. Außerdem wollte ich auch die wahre Geschichte der Mongolen in Chinggis Khaan’s Zeit und die Kolonialzeit der Mangdschur- Chinesen die Mongolen studieren und diese dann den Landesleuten weiterbringen. In meiner Studienzeit hat sich einmal eine Schlägerei zwischen mongolischen und chinesischen Studenten gegeben. Der Grund dafür war es, dass die chinesischen Studenten in der Nacht vom 15. August der Mondkalender laut ihrer Tradition die Menschenköpfe, die sie selber aus Wassermelone gebastelt hatten, um Mitternacht beim Mond öffentlich zerschlagen haben. Das war eigentlich die traditionelle Feier, wo sich die Chinesen ihren Sieg an die Yuan Dynastie feiern. Dafür haben die mongolischen Studenten die chinesischen Studenten mit Steinen auf die Köpfe geworfen und dabei schrieen Worte wie: „Zerschlagt unsere auf Wassermelone abgebildete Köpfe, dann zerschlagen wir eure Köpfe mit Steinen!“. Diese Schlägerei wurde durch das Überreden des Direktors beider Seiten für eine Weile zum Stillstand gekommen. Ich gehe 7Uhr morgens in die Bibliothek und verlasse sie 23Uhr abends, und bei mir im Studentenheim las ich gerne Bücher über internationale Geschichte, aktuelle Lage und Zukunft, vor allem jene neue Materialien über die Äußere- Mongolei. Die heutige chinesische Regierung trat 1949 an die Macht und seitdem glaubt sie keinen Innermongolen und auch anderen nationalen Minderheiten. So einem Verräter wie Ulaankhuu, der die Innere- Mongolei an die Kommunistische Partei Chinas(KP Chinas) verkauft hat, glaubte doch niemand und schickte ihn ins Gefängnis. Viele von den mongolischen, treuen Anhängern der chinesischen Kommunistenpartei wurden getötet und behindert. Der Demchignorov bat zwar die chinesische Kuomintang- Regierung darum, dass man die Innere Mongolei als ein Bundesland von China aufnimmt. Aber bei ihm hat es nicht gelungen. Japan wollte die Innere Mongolei nicht richtig unterstützen. Amerika hat dafür Zeit verloren. Russland und China waren gerade mit ihrer gemeinsamen Beherrschungspolitik über die Mongolei beschäftigt. Aus vielen wie o.g. und anderen Gründen gab es doch keinen, der die Innere Mongolei unterstützen kann und deswegen wurde sie unter die Herrschaft der kommunistischen Partei Chinas gekommen. Außerdem konnte die KP Chinas durch ihren politischen Winkelzug ans Ziel kommen, wobei sie den mongolischen Intellektuellen und Freiheitskämpfern die Köpfe gewaschen und sie für sich gewonnen hat. Viele von den innermongolischen Intellektuellen sind ermordet worden. So bestand zwischen den Mongolen und der Kommunistischen Partei Chinas ein unverwischbarer Konflikt. Die KP Chinas ließ Chinesen die mongolische Sprache lernen, so dass sie dann die Mongolen, die an drei Universitäten studieren, kontrollieren müssen und auch bei den wichtigen Grenzposten angestellt werden. Die Chinesen in der Inneren Mongolei haben aber die mongolische Sprache sehr gut beherrscht. In der Wirklichkeit gibt es viele Menschen, die beide Sprachen perfekt beherrscht haben, wie es von der KP besagt, dass jede Nation gleichberechtigt ist. Ein Grund dafür, warum man die Chinesisch sprechenden Mongolen nicht braucht, ist das Misstrauen denen gegenüber. Obwohl die Innere Mongolei ein autonomes Land ist, wird aber nur von Chinesen geführt. Von dem höchstrangigen Chef des innermongolischen Komitees der KP wie Ulaankhuu, der kein Wort auf Mongolisch kann, und seinem Sohn Böhöö, der heutige Regierungschef, sind alle nur Chinesen. China hat der Nachfolgerschaft gefolgt und diejenigen Leute ausgesucht, die ihm leichter beiseite stehen. So unterdrückt und kolonisiert China die Innere Mongolei ohne Probleme. Der Böhöö lief mal auf der Strasse mit einem Papierhut und redete von sich, wobei er sich seine Wangen schlug, dass er das Kind listigen Mongolen namens Ulaankhuu sei. Während der innermongolischen Studentenbewegung 1981 wurden zu Hause von Böhöö und Batbagana Abhörgeräte installiert und später hat man sie damit bedroht. In dem kürzlich erschienen Papier des Menschenrechtskomitees veröffentlichte man beunruhigende Fakten über die Mongolen, die in den letzten 40 Jahren von den Chinesen ermordet worden waren.

1947 waren 120000 Mongolen,

1948- 20000, 1953- 10000,

1957- 6000 und in den Jahren

1968-69 45953 Menschen ermordet.

Und 79000 Menschen wurden behindert.

Zwischen 1970 und 1990 wurden 7000 Menschen getötet.

Im Jahre 1990 waren rund 50 Leute im Gefängnis und im Hausarrest rund 400.

Außer diesen Fakten ist das Jahr 1969, seitdem die Innermongolen unter der 45jährigen Herrschaft der KP Chinas erleiden, das schadenreichste Jahr. Damals wurden alle Schulen, Hochschulen und Universität, die auf Mongolisch unterrichteten, geschlossen und die Verwendung der mongolischen Sprache und Tradition verboten. Alles, was über mongolische Tradition, Geschichte und Kultur geschrieben war, wurde vernichtet und verbrannt. Es gab schwierige Zeiten, wo das seit langem von Mongolen besiedelte Land durch Pflugschar aufgewühlt, in sechs chinesischen Provinzen durchgeteilt wurde und die Nomaden keine Weide mehr für die Viehherde hatten. In dieser Zeit wurde mein Vater ins Gefängnis geschickt und meine Mutter war im Provinz-Gefängnis gefangen. Als Kind, zusammen mit den Nachbarskindern lebten wir von allen möglichen Dingen, die wir runterschlucken konnten. Manchmal brieten wir Fleisch von toten Vögeln und Tieren und mahlten damit.

Die von China ausgeübte, faschistische Folter ist unermesslich.

Zum Beispiel: durch Körper Strom durchlaufen lassen,

menschliche Ausscheidung in den Mund rein tun,

die Zunge mit Nagel stechen, die Haare mit Öl schmieren,

die Wunde kratzen, am großen Feuer lange stehen lassen,

an Großfingern hängen, lebendig graben,

lange im Stehen halten, mit Brennesel schlagen,

bei Tag und Nacht gefesselt halten,

auf Holzbrett liegend ausgestreckt fesseln,

auf Kohlenglühen gebeugt halten,

pausenlos Wasser trinken lassen,

auf Kohlenglühen barfuss laufen lassen,

am Hals schwere Dinge hängen,

nackt mit Wasser bespritzen,

die Kniekehle mit Holzstange drücken,

wobei Leute darauf stehen,

in der Vagina einer Frau Salut schießen,

die Vagina mit Seile sägen,

in Vielzahl eine Frau vergewaltigen,

bei Menschen lebendig die inneren Organe rausholen,

die Haut abziehen,

die Augen rausholen,

die Ohren abschneiden,

die Zähne rausziehen,

Finger abschneiden, in Schädel Nagel stechen,

den Geschlechtsteil eines Mannes abschneiden, Fingernagel abziehen.

Viele Mongolen haben sie als Anhänger der von ihnen ausgedachten Parteien wie ”Innermongolische Volkspartei”, ”Partei der Jugendlichen”, ”vereinigte Partei”, ”Partei der Freundschaft”, ”Partei der Kultur”, ”Demokratische Partei”, “die Koalition der innermongolischen Völker”, “Partei der Alkoholiker”, “Partei der Unabhängigkeit”, “Partei der Frauen”, “Pferdeäpfel-Partei”, “Sand- Partei”, “Weide- Partei”, “Kuhfladen- Partei” usw. erklärt und sie getötet. Der Grund der Massenmordausübung von Chinesen liegt darin, dass das vom Chinggis Khaan seinen Nachkommen hintergelassene Reichtum und das große Gebiet nördlich von der Grossen- Mauer in ihre Hände kommen, wenn sie die Mongolen ausgerottet haben. Aber die Mongolen haben die KP Chinas und das chinesische Volk nicht als Last empfunden. Außerdem ist das die angemessene Struktur der Menschheit, dass jedes Volk auf der Welt mit den anderen in Friede und gleichberechtigt zusammenexistieren darf. Aber warum terrorisiert die KP Chinas so brutal die Mongolen und die nationalen Minderheiten? Denken sie wohl, dass wir wie die Schweine im Stahl festgehalten bleiben? Sie wollen es, dass wir wie die Schweine voll fressen und verschweigen. Seit 1978 habe ich für eine Weile in der Geschichtsabteilung meiner Provinz. Als junger Mann, der man Karriere machen will, muss mit dem Parteichef in einer guten privaten Beziehung sein. Wenn man Mitglied der KP wird, heißt es, dass man eine Schritt näher zu der Position als Leiter des Politbüros kommt. Wenn man zum Leiter des Politbüros wird, kann man in eine neue Wohnung einziehen und den Dienstwagen wie eigenes für private Sachen fahren. Außerdem kann man das Staatsgeld in eigene Tasche stecken und außer Gesetz bleiben. Das Gesetz gilt nur dem Volk, nicht den Leuten in höheren Positionen. Der vom Mao Zedung unmittelbar beauftragte, den Massenmord ausgeübte Teng Khaichin ist bis heute in höherer Position. Die Kinder der Vorgesetzten werden wegen Menschenmord, Vergewaltigung und Raub leicht bestraft oder gar nicht. Vom Außen sehen die Mitglieder der KP Chinas gelassen, privilegiert und kenntnisvoll aus, aber in der Wirklichkeit ist es ein Betrug, denn sie sind immer noch die Fürsten der Mandschu- Zeit. Heute steht das innermongolische Volk unter strenger Kontrolle der KP und unter dem Druck der mongolischen Vorgesetzten, die die Handlanger der KP geworden sind. Mich bewundern die mongolischen Vorgesetzten. Sie lesen die Anweisungen vom Zentrale wortgenau wie eine Maschine ab und geben ihren Untergestellten weiter. Sie sind selber unbefugt und dürfen ihre Meinung nicht mal dazu einsetzen. Vor der Wahl des Volksdeputiertenkongresses bekommt man Anweisungen auf bestimmte Bedingungen, die der Kandidierende erfüllt haben muss und nur wird dieser dann gewählt, wenn er sie erfüllt hat. Als ein Mongole der Inneren Mongolei hat man kein Recht auf Redefreiheit. Nur dann, wenn man der KP dient, kann er ein angemessenes Leben führen. Wozu brauchen wir so ein Leben zu führen? Ist das ein normales Menschenleben? 1987 fuhr ich zwei Monate lang vom Zentrum Bayan der Westregion Alshaa durch die Städte Utai, Bugat, Ulaankhad, die Provinzen Bayannuur, Ikh Zuu, Khukh Khot, Ulaanzav, Shiliin Gol, Jirem, Khyangan bis zu Khulun Buir rund 5000km mit dem Fahrrad, sah die Wirklichkeit der Inneren Mongolei mit eigenen Augen und sammelte Bücher und Materialien der neuen Geschichte. 1990 führte ich von Beiijing bis nach Guangu über 4000km eine Fahrradtour und sah mir dabei den heutigen Zustand von China an. Und dies hat mich dazu geführt, in dem Staat der KP, die wie die feudalen Mandschuren der Nachfolgerschaft folgt, nicht mehr zu leben und für deren Regierung zu arbeiten. Die Verletzungswunde meines Vaters vom Jahre 1969 verschlechterte sich und 1987 starb er daran. Der Verlust meines Vaters machte meine Mutter geisteskrank. Mir wurde es klar, dass wir alle aussterben, wenn wir weiterhin in China leben. Wenn wir zu Menschen zählen, dann müssen wir wie die anderen Völker in einem demokratischen Land leben. Aber wir haben doch kein Recht darauf, was die Chinesen sagen, frei zu reden, sich zu versammeln und zu rivalisieren. Ist das ein Menschenleben? 1987 kamen Baatar und Ulaangerel in die Äußere Mongolei, um Asyl zu bewerben, wobei sie im Namen des innermongolischen Menschenrechtskomitees die UNO über die Menschenrechtsverletzungen in der Inneren Mongolei zu informieren. Aber die damalige kommunistische Regierung der Mongolischen Revolutionären Volkspartei, die über die Menschenrechte, Demokratie, Gerechtigkeit und Nationalität keine Ahnung hatte, gab die beiden der chinesischen Regierung zurück, damit sie das UNO-Prinzip missachtete und gegen Gesetze verstieß. Damals breitete sich in der Inneren Mongolei die widerwillige Rede über die Äußere Mongolei aus, dass sie ihren Leibeigenen schlechtes getan hat. Dieses Jahr hat das innermongolische Politbüro der KP die “Über die mongolische Medien und Bücher” benannten Topsecret- Unterlagen gefertigt, wo eine Vielzahl von Studenten und jungen Intellektuellen aufgelistet war, die man dann verhaftet und am Hausarrest gehalten hat. Das erinnert sich an den Massenmord vom Jahre 1969. Diesem Verfahren schenkten die ausländischen Journalisten und die Menschenrechtsorganisationen Aufmerksamkeit und publizierten das in Medien. Die US- Menschenrechtsorganisation veröffentlichte eine 36 Seiten Broschüre über die innermongolische Situation, welche dann die KP Chinas in bestimmter Menge erpressen und das erste Mal über die innermongolische Wahrheit den Weltbürgern informieren konnte. Laut dem Sprichwort “Ein fauler Apfel steckt Gesunde an” hat der Demchignorov Khuntaij- Verein der mongolischen freien Studenten einen Protest vor dem chinesischen Botschaftsgebäude in der äußeren Mongolei organisiert und unterstützte damit die Leibeigenen Innermongolen bis die Delegierten des UNO- Menschenrechtskomitees in die Mongolei ankamen. Seit 1911, als das Staats- und Religionsoberhaupt Bogd Jevzundamba Khutagt der unabhängigen äußeren Mongolei für die Befreiung der inneren Mongolei von Chinesen mongolische Soldaten abkommandieren ließ, vergingen schon 80 Jahre. 1945 eindrangen die mongolisch- sowjetischen Soldaten in die innere Mongolei, entwaffneten die innermongolischen Soldaten und übergaben sie dann den chinesischen Kriegstruppen. Sie haben auch den innermongolischen Freiheitskämpfer Demchignorov mit einem hinterhältigen Trick zu einem Gespräch über die innermongolischen Angelegenheiten eingeladen und dann ihn verhaftet. Außerdem wurden viele innermongolische Freiheitskämpfer und Intellektuellen von denen ermordet und hunderttausende von unschuldigen Menschen als Straftäter nach China gebracht. Es ist doch selbstverständlich, dass die Meisten von denen im Gefängnis ums Leben gekommen sind. Wir, die nicht mal 10 Millionen Mongolen, als das Stückchen von Fleisch und Blut Chinggis Khaans sind stammverwandt. Wenn wir nicht mal einander helfen können, dann nehmen wir uns wenigstens nicht auf das Korn. Einer sagte mir: “Es ist natürlich keine Lüge, was du etwas über die Innere Mongolei erzählst, dass sie sehr gelitten sind. Aber ist es doch nicht lebensgefährlich für dich, die Wahrheit zu sagen? Anstatt dessen genieße dein Leben! China hat langen Arm. Mit dir könnte ja alles Mögliches passieren!“. Ich könnte ein schönes Leben führen, wenn ich nur für Essen und Trinken wie die Hunde und Schweine das Interesse meiner Nation an die Chinesen verkaufe. Aber als die Mongolen Chinggis Khaans müssen wir um unsere nationale Freiheit kämpfen. Ich würde gerne mein zweites Leben dafür widmen, über die wahre Situation der 45 jährigen traurigen Geschichte des innermongolischen Volkes quo Daten den Weltbürgern zu informieren. Denn ich über zwanzig Jahre unter denen gelebt habe, erfuhr ich mit Leib und Seele wie sie unter der chinesischen Herrschaft leiden. In der Weltgeschichte des 20. Jahrhunderts findet man wenige Geschehnisse an Vernichtung und Massenmord anderer Nationalitäten samt ihrer Zivilisation als die der Mongolen. Wir, die Innermongolen sind ja Waisenkinder. Seit 1911 kamen die Mongolen im Ausland wie die Burjaten, Innermongolen, Tsakhar, Barga, Oirad, Kharchin usw. in die äußere Mongolei, um sich für die Mongolei zu widmen, wurden aber dort unterdrückt und sind spurlos verschwunden. Viele Innermongolen erzählten mir mit Tränen in den Augen davon, dass das Ministerium für soziale Sicherheit der Mongolischen Volksrepublik die Innere Mongolei für den chinesischen Spion, aber die Chinesen sie für den mongolischen Spion halten. Ein älterer Mann sagte zu mir, ohne Brot zwei, drei Tage verhungern kann man überleben, aber den seelischen Qual und die Spionierung der Arbeitskollegen und Nachbarn versteht man erst dann, wenn man all diese am eigenen Leib erlebt hat. Warum können wir, die Mongolen, einander nicht helfen, wenn wir uns nicht mal wiedervereinigen können? Man lebt ja nicht ewig, zwar weniger als hundert Jahre. Und dann wozu lebt man denn? Leben wir unabhängig der Nationalität nur für Essen und Trinken? Der Unterschied zwischen Menschen und Tieren liegt darin, dass die Menschen ihre Meinung in Wort und Schrift äußern können. Das mongolische Volk verehrt die Geschichte und Werke über die Nationalkämpfer wie Modu Chanyu, Börte Wolf, Chinggis Khaan, Esen, Galdan, Khanddorj, Sukhbaatar, Demchignorov usw. Laut dem universellen Lebensgesetz gibt es ein drittes Leben, das aber nicht auf unserem Universum passiert. Ich halte es für richtig, dass ich mein zweites Leben als Mongole erlebe und meine wenige Lebensjahre für die Befreiung unserer heutigen Nation aus der schwierigen Situation widmen kann.

Es gedeihe die Wohltat!

Энхбатыг хулгайлсан төрийн маань, Батзангааг хулгайлсан хэрэг илэрч, дэлхийг шуугиулж байна

2011-04-05T14:47:00.001-07:00

Түүнийг Хятадад эрх мэдэлтнүүд сая гаруй доллараар худалджээ. Монгол улс Хятадтай нийлэн, монгол үндэстний болон, БНХАУ дахь хятад бус үндэстнүүдийн эсрэг нухчин дарах үйл ажиллагаа явуулж байгаа нь дэлхийн олон нийтийн анхаарлыг татаж байна. Жишээ нь, Батзангаагийн хэрэг шуугиан тарьж буй юм.Хөх нуурын монгол энэ хүн 2002 онд Ордост Монгол-Түвд эмнэлгийн сургууль байгуулж, монгол хэлээр, өмнөд монгол залуусыг сургаж, захирлаар нь ажиллаж байв.
Үндэсний шинж чанартай боловсролын үйл ажиллагаа нь хятадуудын
дургүйцлийг төрүүлж, элдвээр өөнтөглөн хавчиж байж. Сургуульд нь Хятад дахь хуваагдан бутарсан олон монгол түмний төлөөлөгчид хуран, эрдэм соёл шамдаж асаан.

Гэтэл Хятадын захиргаа сургуулийг нь хятад олонхитой Эрүүл ахуйн сургуультай хүчээр нийлүүлжээ. Монгол оюутнуудыг тал бүрээр гадуурхаж, өдөөн хатгаж байсан тул 20 гаруй удаа үндэстнээр талцсан том зодоон болсон аж. Үүний дараа, Батзангааг “Уйгурын Рабия Кадырыг дууриаж үймээн зохион байгуулав” гэж буруутгах болсон тул эхнэр охины хамт Монголд зугтан ирж, УБ дахь НҮБ-ын Дүрвэгчийн дээд комиссариатад хандан орогнол хүсчээ.

Боольхой явдал нь илрэхээс эмээсэн Бээжин түүнийг эргүүлж татахын төлөө бүхий арга хэмжээг авсан аж. Чингээд Монголын, НҮБ-ын монгол ажилтнуудтай хуйвалдан нууц ажиллагаа зохион байгуулсан. НҮБ-ын ажилтан Нямдоржийн Амараа, Эрдэнэбулаг нар албан үүргийн дүрэм журмаа зөрчиж, хүний амь насанд ч халтай хэрэг атал Батзангаагийн байгаа газрыг зааж, утасны дугаарыг өгчээ (Энэ хоёр ажилтан л мэдэж байв)

Цагдаа нар хаалгыг нь балбахад Батзангаа нар тайлж өгсөнгүй, чимээгүй хяржээ. Чингээд мөшгигчөд НҮБ-ын ажилтнуудыг “өөрсөд дээрээ дуудаж авчирч, бидэнд тушаа” гэсэн байна. Асуудал шийдэгдэх нь гэж баясч очсон Батзангаа нарт Хятадын талын учир явдлыг тодорхой тоочин давшилж, тэдэнтэй ихээхэн хамтран ажилладаг нь илэрхий үзэгдэж, өмнөд хөршийн амрыг хамгаалахынхан, тагнуулууд шиг авирлаж дээ. Дараа нь Хятад-Монголын цагдаагийн нэгдсэн багт хүлээлгэн өгчээ.

Энэ ажиллагааг Өвөр Монголын амрыг хамгаалахын дэд дарга Жаргал, цагаачлалын газрын дарга Бай И На, өөр хоёр том дарга бусад Хятадын цагдаагийн ажилтны хамт командлан удирдсан байна. Үүнийг үзэхэд Өвөр Монголын цагдаагийн байгууллага манайхыг захирах статустай болсон шиг байх бөгөөд, Хятадын нэг хэсэг, хятад үндэстний Хонконг орноос долоон дор байдалд орж дээ. Хонконгийн цагдаа нар урьд Британий мэдэлд байснаасаа өөрцгүйгээр л эх газрынхандаа хандаж, Хятадаас хамааралгүй ажилладаг аж. Манайд буй монгол байгууллагуудын төдийгүй олон улсын байгууллагуудын монгол ажилтнуудыг ч харийнхан командалдаг юм байна.

Батзангаа нарыг манай гадаадын харъяатын газар авчрахад дарга нь: “Та нар НҮБ-ын талаар ярихгүй байх нь аминд чинь өлзийтэй шүү. Тэгэхгүй бол Хятадад буцаж очоод, хүнд шийтгэл хүлээнэ. Өвөр Монголын цагдаа нарын хий гэснийг хийхгүй бол манай эрүүгийн цагдаа та нарыг номхруулаад өгнө. Эхнэр хүүхдээ бодоорой” гэж заналхийлэн сүрдүүлж, Хятадын төрийн албан хаагч мэт авирлаж, байр суурь илэрхийлж байжээ. Уг нь, Өвөр Монголын Жаргал дарга нь Монголд үлдээж болно гэх далд санааг илэрхийлсэн аж. Гэвч манайхан хятадын байгууллагаас илүүтэйгээр Хятадад үнэнчээр, морь нохой мэт зүтгэдэг байна гэнэ шүү. Батзангааг хувийн дайснаа мэт өсөрхөн хялайж, хятад цагдаа нар байсаар атал нэмэлт 10 цагдаагаар хоригдсон өрөөг нь давхар мануулж, урагш нь гаргахын төлөө улайран зүтгэсэн аж.

Чингээд хятад, “монгол” 30-аад хүн гэр бүлийнхнийг онгоцонд суулган, үндсэндээ хулгайлав. Яагаад хулгайлав гэхээр, энэ явдал бүх хууль дүрмийг зөрчиж, ямар ч бичиг баримтгүйгээр, маш нууцаар өрнөжээ. Онгоцны буудал дээр манайхан Батзангаагаар юу нь мэдэгдэхгүй нэг бичиг дээр л хүчээр гарын үсгийг нь зуруулсан аж.

Бээжинд буунгуут амрыг хамгаалахынхан тосч, 24 цагаар 10 хүн ээлжлэн байцааж эхэлжээ. Батзангаа би монгол хүн, хятад хэл сайн мэдэхгүй, монгол хэлээр л ярина, сонсно гэсээр санасандаа хүрчээ. Түүнд монгол орчуулагч, өмгөөлөгч гаргаж өгсөн аж. Батзангаад УБ-т болон, Бээжинд хандсан байдлыг харьцуулагтун. Манайд чинь хүний эрхийн байдал, монгол хүний нөхцөл БНХАУ-аас дор болчихсон юм биш үү?
Нарс гэдэг хүн Батзангааг өмгөөлөхөөс татгалзаж, энэ нь улс төрийн том асуудал тул эмээж буйгаа ойлгуулжээ. Хөхбулаг гэдэг хүнд хандах гэтэл хятадууд тэр бол үндэсний үзэлтэй, эсэргүү хүн, түүнтэй холбогдвол сайнаа үзэхгүй гэж анхааруулж байж. Харин ч хэрэгтэй хүн юм гэж түүнтэй хамтран ажилласан нь тус болжээ.

Батзангаад үймээн самуун дэгдээсэн гэх ял тулгах гэсэн нь бүтэлгүйтэж, улсын хөрөнгө сүйтгэсэн гэж гурван жил хорих ял оноосноо дөрвөн жилийн тэнсэн болгожээ. Үүнийг Батзангаа гүжир гүтгэлэг гэж мэдэгдэж байна. Өдгөө энэ хүн гэрийн хорионд, эргэн тойронд нь байрлуулсан камэруудын хүрээнээс гарах, гадаад хүн, төрийн байгууллагатай харьцах, хэвлүүлэх, суурин утас, Интэрнэт ашиглахаа хориулсан, чагнагддаг гар утсаа л ашигладаг, их хэмжээний өрөнд орсон буй бөгөөд, энэ бүхэн нь хууль зөрчсөн шийтгэлүүд гэнэм. Хэлмэгдсэн явдлаа эсэргүүцэж, Ордост жагсаал, суулт, өлсгөлөн зарлана гэж эрх баригчдад захидал бичсэн нь байдлыг нь улам хүндрүүлж, гэр бүлийнхнийх нь бүгдийнх нь бичиг баримтыг хураажээ. Гэвч Батзангаа гар утсаараа үнэнийг дэлхий дахинд түгээж, би юунаас ч айхгүй, шорон, тамлалаас ч эмээхгүй хэмээн, үндэсний үйл хэргээ үргэлжлүүлсээр байна.

Гао Лин Ша гэдэг том дарга сургуулийнх нь газрыг хураасан тухайд: “Энэ бол хөрөнгө мөнгөтэй холбоотой асуудал биш, үндэсний цөөнхөд өгч буй том сануулга юм” гэжээ. Үндсэндээ, монгол хүн байсных нь төлөө л Батзангааг шийтгэжээ. Багш нарыг нь мөшгиж тагнан, занаанд оруулжээ.

Энэ хүний дэргэд цөөнгүй тооны ар монголчууд юутай шившигтэй байна вэ? Хятадад, удаа дараалан үндэс нэгт ахан дүүсээ барьж өгч тушаан ирсэн нь улс үндэстний гутамшиг болж байна. Цаадуул нь, Хятадаас л гадагш гарсан бол бас ч гэж тухай бүрийд нэхэл дагал болдоггүй гэнэ. Манай урвагчид санаачлага гаргаж, барьж өгч, сүүлээ шарвагануулж, улыг нь долоох нь энгийн үзэгдэл аж. Бүр манайд үлдэхгүй, өөр улс руу явна гэж байхад Монгол орныг монголчуудын хувьд өршөөлгүй цаазын тавцан болгохоор зүтгэж, нутаг дэвсгэр дээр маань хөл ч тавиулахгүй эзэддээ тушааж байна шүү дээ.

Монголын тал Хятадаас сая гаруй долларын шан (хахууль л юм даа) авч, монгол хүнээ худалдан хэдэн эрхтэн дархтан цулайсан болохыг Батзангаа илчилж байна.

НҮБ-аас лав л Н.Анар хөөгдсөн шиг. Намайг халах нь тодорхой гэж блогтоо бичсэн байсан. Энэ хүн бол номэнклатур гаралтай, орос сургууль төгссөн, гадаадад ажиллаж амьдарч байхдаа австрали эмэгтэйтэй гэрлэсэн, тэр талаараа баримтат кино хийлгэсэн лэсби эмэгтэй юм байна. Сүүлийн үед, Монгол бол гомо, лэсбийн орон, тэдний болон хужаа нарын эрхийг зөрчиж, алахаан дөхдөг аймшигт фашист нацистуудын ч орон гэх солиотой шуугиан дэлхий дахинд түгэх болсон нь монголчуудын эрх чөлөөний төлөө тэмцэлд өгч буй дарлагчдын хариу юм. Энэ л хар PR-ыг бүтээгчдийн нэг юм билээ шүү дээ, Анар хэмээгч нь. Би Энхриймаа, Хулан нарын гомогийн амь насыг аварч НҮБ-ын дүрвэгч болгосон, Даяар Монгол болон Монголын фашистууд намайг хулгайлах гэсэн, алах гээд байна гээд л өөрийгөө “цэвэр совесть-тэй” гэж тодорхойлсон тэрбээр бичсэн байна билээ. Манай дарга нар, эрх мэдэлтнүүд нэг иймэрхүү л болчихсонд бүр ой гутаж байна.

Д.Энхбатыг хулгайлсан хэргийн дуулиан үргэлжилсээр байхад, Батзангааг хулгайлсан хэрэг ийнхүү босч ирэв. НҮБ-ын ажилтан Жавхланг дарамталж тагнуул болгох гэсэн, түүнд АНУ орогнол олгосон шуугиан “намжингуут”, тус байгууллагын ажилтан нарыг дарамталж хаанахын ч юм тагнуул болгосон (Н.Анар, өрөөнд нь ирж, ширээ шаан загнаж, зодохоос наахнуур дарамтлан, заналхийлж сүрдүүлдэг байсныг бичжээ) хэрэг гарав. Н.Анар ч яахав, хаашаа л бол хаашаа явчих хүн юм билээ.

Харин бид, монголчууд толгой дээрээ энэ муухай дэглэмийг залсаар л явах уу? Сүүлийн үеийн хувьсгалууд бидэнд юуг ч мэдрэмж төрүүлэхгүй байна гэж үү?

Монгол улсын эмч нар Өвөр Монгол охинд амжилттай бөөр шилжүүлэн суулгав

2011-04-05T14:39:00.000-07:00

Өвөр Монголын Улаанхад хотын О.Урьхан охин Монгол Улсад ирж бөөр шилжүүлэн суулгах мэс засалыг хийлгэв. Түүний ээж Н.Отгонцэцэг охиндоо өрөөсөн бөөрөө өгч амьдрал бэлэглэсэн аж. Н.Отгонцэцэг Монголын эмч нарт баярлаж талархаж байгаагаа илэрхийлж байлаа. Энэхүү мэс засал Монгол улсад хийгдэж байгаа 53 дах тохиолдол юм.Элэг нэгт Монголчууддаа халуун сэтгэлээр хандаж мэс засал хийсэн нийт Монгол эмч нартаа Өвөр Монголчуудын нэрийн өмнөөс баярлаж талархаж байгаагаа илэрхийлье!

Монголын эрх чөлөө холбооны намын тунхаг

2011-02-21T14:14:00.000-08:00

Дэлхий дахинаа гурван их арьстан, 2000 гаруй үндэстэн, 200 гаруй улс байдаг. Дөнчүүрэээс арван сая хүн амтай үндэстэн 65 байж, нэг саяас дээш хүн амтай үндэстэн нь 305 байх буюу! Үүний дотор бидний Монгол үндэстэн нь Монгол улс, Хятадын харьяанд байгаа шинэ хязгаарын Ойрад, Хөх нуурын Дээд Монгол, Өмнөд Монгол, Лиаонин, Хэнань, Сичуан, Юннань зэрэг орнуудын Монголчууд болон Оросын харьяанд байгаа Буриад Монгол, Халимаг Монгол, түүнчлэн Тува Монгол,
Афганистанд байгаа Хазар монгол зэрэг эдгээр бүхнийг ерөнхийд нь бүрэн бус бүртгэн үзэхүйеэ арван сая гаруй байх буюу! Энэ нь Манжийн эхний үе, Умард Монголын хаант төрийн үеийн Монгол хүн амын ерөнхий тоотой ойролцоо байж, эдүгээ Солонгос үндэстний долоон хувийн нэг, Японы 12 хувийн 1 хувийн хүн амтай тэнцүү байна. Гэтэл энэ бүхий хүн амын нийлбэрийг дээрх хэдэн улс, газар оронд салгаж хуваавал бидний хүн амын тооны харьцаа, харь үндэстэнтэй хүчний талын тэнцүүр хичнээн их зөрөөтэй байхыг мэдэж болно. Түүхэн дээрх харь үндэстний дарлал, одоогийн коммунист Хятадын төрийн бодлогын боомиллоос болж Монголчууд бидний хүн амын өсөлт нэмэгдэл туйлын хязгаартай болж, иймэрхүү байдал цаашлан хөгжөөд байвал харь үндэстэнд мөхөөгдөх аюул нийтийн өмнө байх болой!
              Дээрх арван сая хүн амтай далаад үндэстнийг нэг нэгээр хуруу даран нэр дуудлагыг нь оноод, эш татан нарийвчилж чадахгүй ч гэсэн түүний дотор бүхний сонорт доргилт болж Грекийн александр, Францын Напелеон гэх мэтийн хүн төрөлхтний түүхэнд хамаг нөлөөл үзүүлж байсан агуучуудтай адилаар эзэн богд Чингис хаан маань ч тэргүүн эгээнд жагсаагдан, мянганы магнай болон тодорч байхыг дэлхий даяар мэдэрч байдаг. Иймэрхүү онцгой нэр хүнд, алдар гавьяаг Монголчууд бид өөртөө биш, харин гадаад улсын эрдэмтэд олоод өгч байсан билээ. Одоо цагийн Африкийн хямралаас аж ахуйлал, зах зээлийн дэлхийжих төлөвшрөлд суурь болсон иймэрхүү тогтолцоо бүхэн нь тухайн үеийн Их монгол хаант улсын төр, соёлын холбоо, эд бодисын солилцоо зэрэг зах зээлийн хөгжилтөөр суурилсан бүтээгдэхүүн гэдгийг эрдэмтэд мэдэрч буй! Монгол туургатнууд нь эзэн богд Чингис хааны үеэс эхэлж, Монголын өндөрлөгт өөрийн уран авьяас билэгээ түшиглэн цөөхнөөр олныг дагуулж, дархан тулгуур төрөө босгож чадаж байсан. Тэр үед бүхнийг хураамжлах хүчин чадал байж болоход, дээдсийн өв хөрөнгөө хөгжүүлэн залгамжлах дэвшилт замд орсон байгаа өнөөдрийн нийгэмд ч Монголчууд бид гал голомтоо дахиж сэргээх оюун ухаан, хүчин зоригоо дайчлан байж лавтайяа болох байлгүй! Ийм ч учир Монгол үндэстэн бол агуу их, дайчин шудрага, боловсролтой үндэстэн гэдгийг дээрх мөрдлөөс ойлгож болох юм.
              Гэвч ийм нэг хгуу их үндэстний хүн амын ихэнх тоог эзэлж байх Өмнөд Монголын одоогийн байдал ямар буй? гэвэл: үндэстний өөрийн мэдрэмж доройтон, өөрийн хувь заяагаа өөртөө эрхшээж эдлэх эрхээ алдаж, дэлхий нийтээрээ хүлээн зөвшөөрч мэдэрсэн хүн төрөлхтөнд байдаг дархан эрх чөлөөг Хятадын коммунист намын засгийн газар булаасан байна. Энэххү эрх чөлөөг одоогийн хүн төрөлхтний ихэнх улс, газар орон бүр эдэлж чадаж байгаа үе олон үндэстний дунд, өнөөдрийн хөгжил бадралд суурийг нь тавьж, иймэрхүү ардчилал, хүний эрхийг хүндэлж явдаг заншлыг буй болгосон Монголын ууган төрийн ачлалыг Монголчууд бид бусадтай адилхан олж эдлэх ёстой.
              Одоогоос зуу гаруй жилийг өмнө, 1780 оны 8 сарын 26-ны өдөр Францын улсын хурлын “Хүний эрхийн түгээмэл тунхаглал”-ийн 12-р зүйлд “Эрхийн хувьд хүн төрснөөс аваад эцэслэтлээ, хэзээ ч гээд эрх чөлөө, эрх тэгш байдаг. Ямарваа улс төрийн нэгдмэлийн зорилт нь хүн болон хүний уулаас заяагдан орших, шилжиж болшгүй эрхийг хамгаалах, шаардлагатай, эдгээр эрх нь эрх чөлөө, эд хөрөнгө, амар түвшнийг аюулгүй байлгах болон хүчирхийллийн дарангуйллыг эсэргүүцэхэд байгаа ...” гэсэн билээ. Жаран жилийн өмнө 1948 оны 12 сарын 10-ны дэлхийн НҮБ – аас “Дэлхийн хүний эрхийн тунхаглал”-ийг нийтэлж, түүний оршилд “Хүн төрөлхтөн, гэр бүлийн бүх гишүүдэд уулаас заяагдсан оршсон нэр хүнд, эрх тэгш, шилжиж болшгүй эрхийг хүлээн зөвшөөрөх нь дэлхий нийтийн эрх чөлөө, шударга ёс, энх тайвны суурь болно” гэж тогтоосон билээ.
              Хүн төрөлхтний боловсон боловсрол хөгжихөд бүх нийгмийн ардчилал, хувь биеийн эрх чөлөөгөөр хамтын зогсолт зорилтоо болгосон өнөөдөр, Хятадын харьяан дахь Монгол үндэстний хэсэг маань улс төрийн ардчилал, Монголын өөрийнхөө түүх соёлын мэдрэмж, үзэл бодлоо ил тод илэрхийлж, Монгол үндэстэн угсаатны сэргэл мандлын төлөө чармайж тэмцэж явсан ахмад үеийнхний зам мөрийг бид мөрдөж, өөрийн хожмын үйлс амьдралдаа жолоодлого үзүүлж болохоор барахгүй, иймэрхүү ардчилал тэмцлийн шударга ёсны үйлсэд шинэ агуулга, шинэ хүчин нэмэн оруулах ёстой.
              Эзэн богд Чингис хааны байгуулсан Их монгол хаант улсаас хойшхи 270 жилийн түүхтэй умард Монгол хаант улсын үед, Монголын тулгуур төр үргэлжлэн өндийж, Хятадад туйлын их сүрдүүлэл болж байсан билээ. Мингийн Хятад өмнө хойно таван удаа их цэргээр умарш Монголын хаант төрийг дайлсан боловч хүчирхэг дайчин Монгол цэрэгт ямагт ялагдаж, Хятадын мунхаг хаан нь Монголын цэрэгт олзлогдон хоригдсон шившигтэй түүхээ үлдээсэн билээ.
              Манжийн эрхшээлд Монголын 285 жилийн засагт төрийн түүхийн үргэлжлэлд тухайн үеийн арваг сая хүн амтай Монголчууд маань Манжийн зальхай төрийн бодлогоос болж, цэрэгт татагдан, лам болж, хошуу аймгаар салгаж зааглагдан, хоорондох холбоолол нь хоригдож, цаашлах үлэмж их гааль татварын дараламтад орж, хагас илүү хүн ам нь хорогдож, Манжийн сүүлчийн үед хүрч ирэхэд хүн амын тоо нь 5 сая гаруй болж үлдэн, иймэрхүү дарлалыг эсэргүүцсэн Галдан бошгот хаан, Амарсанаа зэрэг Ойрад Монголын бослого, Ордосын дугуйлан, Зост аймгийн Нямжав, Байлингаагийн Манжийг эсэргүүцсэн (дотоод )Монголчуудын бослого удаа дараалан гарч, харь үндэстний дарлал колончлолыг эсэргүүцсэн Монголчуудын эрэлхэг түүхээ бичиж үлдээсэн билээ.
              Орчин үеийн түүхэнд, Хятад оронд Манж цэргийн засгийг эсэргүүцсэн бослого гарахын дагуу Монгол оронд ч харь үндэстний дарлалаас өөрийгөө чөлөөлөх тусгаар тогтнох тэмцэл ихэд өрнөж, Хаант Монголын Ханддорж, Чагдаржав, Гомбосүрэн, Цэрэнчимэд, нар Халх Монголын дөрвөн аймгийн шашны тэргүүн Жавзандамба хутагтыг өргөн Монголын их хаант улсыг сэргээн байгуулсан бөгөөд 1924 онд Сүхбаатар нарын удирдлага доор Монголчуудын хувь заяа, гал голомтыг сахисан БНМАУ нь байгуулагдан, тэр нь одоогийн ардчилсан Монгол улсын суурийг тавьсан байна.
              Тухайн үеийн (Дотоод) Говийн өмнөх Монгол орны Хөлөн буйрт юуны урьд Өөлд хошууны захирал Шэн пү нарын удирдлага доор хошууны Монгол цэрэг Хөлөн буйр хотыг эзлэн, Манж хятадын цэрэг ноёдыг үлдэн хөөж, Барга Монголчудын хүсэл шаардлага, бат зоригийг илэрхийлсэн Их монгол хаант улстай нийлэн нэгдэх бичгийг тунхаглаж, Хөлөн буйрын нэгдүгээр удаагийн тусгаар тогтнолыг тунхагласан билээ. Зарим аймгийн Одой ван ч аймгийн арван хошууны харьяатаа дагуулж Зүүн Монгол орноо Их монгол хаант улстай нэгдэхээ тунхаглаж цэрэг босгосон боловч Хятадын харгис дарангуйлалд тулгарч, Одойн хувь бие Их монгол улсын төв – Их хүрээнд очиж хуулийн яамны дэд сайд болж явсан түүхтэй байсан. Халхад Их монгол хаант улсыг сэргээн байгуулахыг зэрэгт (дотоод) говийн өмнөх Монголын 49 хошууны 35 нь Жавзандамбын уриалгыг дагаж, Зост аймгийн Гүнсэнноров, Гончигсүрэн нар хуралдах нэгдэх бэлтгэх хийсэн боловч бүгдийн холбоо болох хүчин чадал буурай байсан шалтгаанаас нэгдэн нийлэх хүсэл санаа харамсалтайгаар биелэгдэж чадсангүй билээ. Үүнд Хорчин зүүн гарын засаг ноён Гончигсүрэн арга буюу (Гадаад) халх Монголд явж Их монгол хаант улсын дэд ерөнхий сайд болсон түүхтэй ажээ. Иймэрхүү байдалд Их монгол хаант улсаас Дотоод монголд 6 чуулганы хүсэл эрмэлзэл болон шаардлагаас 1913 онд манлай баатар жанжин Дамдинсүрэний зүтгэлээр арав гаруй мянган цэрэг дайчилж таван замаар (Дотоод)Говийн өмнөх Монголыг Хятадын дарлалаас чөлөөлөхөөр цэрэглэсэн байна. Их цэрэг Дотоод Монголын ихэнх хэсэг газрыг эзэлсэн юм. Ихэнхдээ хүч, техник илүү хятадын цэрэгтэй Монгол цэрэг 240 гаруй тулалдаан хийж ихэнхдээ ялж явсан билээ. Гэвч Монголчууд Орос Хятадын нууц хуйвалдаанаас гарсан шийдвэрүүд дарамт болж, эцэстээ цэргээ ухруулсан боловч Монгол үндэстний нэгдсэн Монгол улс байгуулах шуурхай зориг, эрмэлзэл хүсэл бүрэн илтгэгдэж, Монголчуудын цусанд байсан дайчин омог, сүр хүчийг дахинтай мандуулсан байгаа юм.
              Энэхүү хугацаанд умардын цэргийн эрхтний Хятадын засгаас (Дотоод) говийн өмнөх Монгол, Шинэ хязгаар, Дээд Монгол зэрэг Монгол орон нутгуудыг улайран эзэрхэглэж, (Дотоод) говийн өмнөх Монгол орныг Лин хэ, Цахар, Сүйюань хэмээх гурван Хятадын онцгой засагт орон болгон хэсэглэн тасдаж, Хятадын цагаач доншуучид шоргоолж мэтээр орж ирсэн байж билээ. Тал нутаг,малын бэлчээрийг устгаж газар тариалан болгож хагас тариаллын газрыг их хэмжээгээр өргөтөжээ. Тухайн Монголын сэхээтэд Хятадын харьяан дахь Монголчуудаа гал усны аюул зовлонгийн дундаас аврах шинэ арга зам сүвэгчлэн, БНМАУ-ын Ардын хувьсгалт нам болон коминтерний хавсарлагаар 1925 онд анх эхэлж Өвөр Монголын ардын хувьсгалт намыг байгуулж, 10 сарын их хурлаар дамжиж Цэрэндонров, Мэрсээ нарын удирдлага доорх Дотоод Монголын Монголчуудын ойр ойрын нам бүлэг, нэгдлийн тэмцлийн анхны алхаагаа эхлүүлсэн байна.
              Энэ үед Хятадын иргэний засгаас Монгол оронд системчилсэн үндэстнийг хайлуулах төрийн бодлого явуулж байсан юм. Хятадын төрийн Жиан-Жиеши “Хятад улсын хувь заяа” хэмээх номдоо “Хятадад байгаа эл цөөн тоот үндэстэн бол их Хятад үндэстний их бага салаа хуваарь мөн” хэмээн, гоминданы Монгол үндэстнийг мөхөөх их Хятадчилах үзлийг төрийн бодлого явуулж байсан юм. Цаашлан 1928 оноос (Дотоод) говийн өмнөх Монгол, Дээд монгол, Ши кэн зэрэг газарт муж байгуулж, (Дотоод) Говийн өмнөх Монгол нутгийг Лин хэ, Цахар, Сүйюань хэмээх гурван Хятадын муж болгон салган, Алша, Эзнээг Ниншиад, Зотыг Лиаонинд, Хөлөн буйрыг Хар мөрөнд оруулж “Монгол аймаг хошуудыг зохион байгуулах хууль” хэмээх 37 зурвасаар Монгол орныг эзэмшиж, туйлбартай хайлуулах шингээхийг оролджээ.
              Хятадын гоминданы иймэрхүү хуйвалдлагад 1926 оноос эхэлж Өвөр Монголын ардын хувьсгалт нам болон ардын хувьсгалт цэрэг Өвөр монголын дунд баруун орнуудаар ардчилсан тэмцэл өрнүүлж, Ордосын дугуйлан ба Үшин Монголын цэрэг ардаас Хятадын Шанпэйн цэргийн эрхтэн Жин-Юайшиүгийн ардчАлшад өилсан орон Үшинд явуулсан цэргийн довтлолтоос чөлөөлсөн байна. 1928 оны 4 сарын 22-нд, Алшад Өвөр Монголын хувьсгалт намын нарийн бичгийн дарга Мэрсээгийн жолоодлого доорх “Дэмчигдонров хэрэг хувьсал” үүсч, Алша хошууны засгийн явдлын зөвлөл байгуулагдаж, 1928 оны 7 сарын 9-нд Мэрсээ, Нямжав зэрэг арваад хүн нуцаар Улаанбаатараас Хөлөн буйрын Гандгай орноор хязгаар нэвтрэн зэвсэгт бослого гаргаж Хөлөн буйр орны түүхэн дэх хоёр дахь удаагийн тусгаар тогтнолын хөдөлгөөн – Баргын ардчилсан хувьсгалыг үүсгэсэн байна.
              1929 оноос Шилийн голын Дэмчигдонров тэргүүлж, Өмнөд монгол орны хойшдын хувь заяа жич Монгол үндэстний үе улиран суурьшиж байсан орон нутгийг бүрмөсөн Хятадчилах аюул түгшүүрийг эсэргүүцэх, 1933 онд Бат хаалганд говийн өмнөх Монгол нутгийн дээд зэргийн өөртөө засах хөдөлгөөнөөс эхэлж, Монгол газрын Монголчуудын улс төрийн зөвлөл, цаашлан Монгол цэргийн ерөнхий жолоодох төв, Монгол хязгаар орны холбоот засгийн ордныг байгуулж Хятадтай тэмцсэн гэрэл цацарсан мөнхийн түүх нь Монголчуудын үе улирсан омогшил болж хадгалагдах ёстой.
              Японоос цэргийн хүчнээр өмнөт Монголын зүүн, дундад хэсэг орныг түрэмгийлэн эзэрхэж байсан үед Хятадын иргэний засаг өөрчлөн өмнөт Монголын баруун хэсгийн Ордос, Алша, Эзнээ зэрэг орныг эзэлж, эдгээр орон нутаг нь Хятадын гоминдан болон коммунистын эзэрхэг эрхийн булаалдааны талбай болж, Монголчуудад улс төр, цэрэг, аж ахуй болон Хятадын дээрэнгүй соёлын түрэмгийлэл явуулж байсан юм. Тэр газар нутгийг булаан хагалбарлаж, мал унаа татварлах, цаашлан Монгол бүсгүйчүүдийн засал зэмсгийг хүртэл булааан дээрэмдэж байсан юм. 1937 онд, Хятадын иргэний засгийн Сүйюань орон дахь Монгол засгийн нийгэмлэг нь Японы түрэлтээс болж, Их зуу аймагт нүүхийн дагуу, Пү ......, Ян-Шишан нар сүлбээлэн, Өмнөт монголын баруун оронд бүх талын эзэрхэглэл түрэмгийлэл явуулж байжээ.
              1943 оны 2 сард, Хятадын гоминданы цэрэг засгийн газар дахь дарлалыг эсэргүүцсэн Их зуу аймгийн Шагдаржав вангаар тэргүүлүүлсэн Монголчуудын бослого үүсэн, их хэмжээний доргилт болон, энэхүү “Их зуугийн хэрэг хувьсал” нь Монголчудын дурдсан жараад зурвас шаардлагыг Хятадын гоминданы засгийн газар нь хүлээн авч, цэрэг эрхтэн Чэн-Чанжиег тушаалаас нь огцруулж, энэ удаа Монголчуудын тэмцэл нь ялалт олсон байна.
Япон ялагдсаны дараа Өмнөд монголын дундад, зүүн хэсэг оронд нэгэн цаг эрхийн хоосрол болж, Хятадын иргэний засгийн газар болон коммунист намын хүчин аль нь ч орж ирэхээс өмнө, өмнөт Монголын эл давхраатан, сэхээтэд Монгол орон болон Монголчуудын хувь заяаны төлөө уриалга гаргаж тусгаар тогтнох үзэлтээ дурдаж гаргасан билээ. Тухайн үеийн Хөлөн буйр орны дээд давхраатад цаг тохиолыг ашиглан, 1945 оны 8 сард Улаанбаатарт элч томилж нэгдэхийг хүсэн, дараа нь Хөлөн буйрын өөртөө засах мужийн засгийг байгуулж, иргэний засгийн газарт шаардлага тавьж дээд хэмжээний өөртөө засахыг хүссэн боловч эс зөвшөөрөөд, түүний ирэх жилд арга буюу Хөлөн буйрын түр цагийн газар орны өөртөө засах засгийн ордныг байгуулж эцэстээ 1948 оны “ӨМӨЗО”-нд хамаарагдаж түүний нэг аймаг болсон юм.
              Мөн тухайн цаг Шилийн голд зохион байгуулагдсан Өвөр Монголын залуучуудын хувьсгалт намынхан болон Монгол хязгаарын холбоот засгийн хэсэг хариуцлагатан нар Шилийн гол эн тэргүүнд Өвөр Монголын түр цагийн засгийн ордныг байгуулж, түүний зэрэгцээр БНМАУ-д элч томилон Монгол улсад нийлж орохыг хүссэн боловч элдэв шалтгаанаас болж эс чадсан билээ. Үүнд Улаанхүү коммунист намын талд зогсож, тус засгийн газарт дарамт өгч байгаад дахинтаа сонголт явуулж, коммунист намын удирдсан “ӨМӨЗ хөдөлгөөний холбоо”-ны нэг хэсэг нь болж хоцорсон байна.
              Зүүн Монголд тухайн үеийн Японы байгуулсан Хянган дөрвөн аймагт мөн ч нийгмийн эл этгээд, Хянган Монгол цэргийн сургуулийн багш сурагчидтай нийлж Өвөр монголын ардын хувьсгалт нам болон Зүүн монголын намын хороог байгуулж, БНМАУ-тай нийлэх хүсэлтээ тавьж элч томилж өргөдлөө өгсөн байна. Үүний сууринд 1946 оны 1 сард Зүүн Монголын ардын өөртөө засах засгийн ордон байгуулагдаж, Хятадын хоёр намын хүчний тэнцүүрт шалтгаалан Монгол улстай нэгдэх эсхүл дээд зэргийн өөртөө засах гэх будлиантай зөрчилдөөн тэмцээнээр дамжин эцэстээ Зүүн Монголын ардын өөртөө засах засгийн ордон болон “ӨМӨЗ хөдөлгөөний холбоо”-ны 4.3-ийн хуралдаанаар дамжин Монголчуудын баталж байсан биеэ дааж үндэстний орны өөртөө засах дурдлага нь Хятадын коммунист намын газар орны өөртөө засах агуулга болон хувирч энэ суурилалаас “одоогийн ӨМӨЗО” гэгч нэршил үнэнд нийцэхгүй хийсвэр засаг болж, олон олон Монголчуудыг жар гаруй жил дарлан мэхэлсэн билээ.
              Дээрх түүхэн явцаас бид ойлгож болох нь: Тухайн үед өмнөт Монголчууд яагаад өөрийн бүрэн эрхт тусгаар тогтнол болон үндэстэн орны дээд зэргийн өөртөө засах эрх болон завшаанаа алдаж, Хятадын коммунист намын эрхшээл дэх “ӨМӨЗО” болж хувирсан бол?
Энэ асуудлыг шинжлэн задалж үзвэл доорх дүгнэлт хийж болмоор байна.
              Дотоод шалтгаан гэвэл:
1.      Халхын дөрвөн аймаг 1911 оны анхны тусаар тогтнолын хөдөлгөөн үүсгэх үед өмнөт Монголын 6 аймаг, 49 хошуунд хүчээ нэгтгэсэн нэгдэлтэй удирдлага болон холбооллын тогтолцоо бүрэлдүүлж чадсангүй.
2.      Тухайн үеийн өмнөт Монголын язгууртад бие биеэ харан хувь хувийн ашгаа өмнөө тавьж, холыг харсан үндэстний нэгдэлийн хараа дутмаг байж аятай завшаан тохиолоо алдаж хоцорсон байна.
3.      Хятадын умардын цэргийн эрхтнээс Монголын язгууртадад зэрэг жинс, мөнгө зоосоор татаж хошуу аймгийг хооронд нь завсардуулах, цаашлан цэргийн хүчээр айлган сүрдүүлэх зэрэг төрийн бодлогыг хослуулан хэрэгжүүлснээс болсон юм.
4.      Өмнөд монголын ардын ардчилсан хувьсгал нь шуурхай тууштай явагдаж эс чадан, эл талын хүчний тэцүүрт нөлөөлөгдөж, өөр зуурын дотоодын зөрчилдөөнд хамрагдах зэрэг олон зүйлийн шалтаанаас болсон байна.
Гадаад шалтаан гэвэл:
1.      1907 – 1910 оны хооронд Япон Орос нууц гэрээгээр дамжиж, Ар, Өвөр Монголд хүчний хэмжээ хуваарилж, Монгол үндэстэн, нутгийн нэгдэлд харш учруулсан юм.
2.      Орос болон Хятадын иргэний засаг Орос болон коммунист намын гэрээ, нэн ялангуяа Америк Орос зэрэг том гүрнүүд дэлхий дахиныг дахин хуваарилах Ялтын гэрээнээс болж, иймэрхүү ашиг тусын харьцаа ч Монгол үндэстэнг хамарснаас туйлын гүнзгий бөгөөд шууд нөлөө авчирч, тухайн цаг 2 сая Монголчуудын хувь заяаг хятадын ноёрхол доор орхиж хаясан юм.
Дээрх асуудалд гадаад шалтгаан нь дотоод шалтгаанаас шалтгаалах ёстой. Хэрвээ дээрх Монголчууд өөрийн хүчээ түшиглэн байгуулсан тусгаар тогтносон зохион байгуулалт болон засгийн ордон байсангүй юм бол өнөөдрийн “ӨМӨЗО” ч тийм хялбархан, тийм эрт, тйимэрхүү зохион байгуулалтай байж чадахгүй юм. Монголчууд нийт олныг донсолгох учир явдал үүсгэхгүй юм бол гадаад ертөнц ч Монгол Манж, Хятад, Японоос болж Өмнөд монголчууд ер нь хэдэн зуун жилийн турш харь үндэстний ноёрхлоос мултарч чадсангүй. Ялангуяа коммунист Хятадын ноёрхол доор орсон хойно иймэрхүү төвд төвлөрүүлсэн хүнд хэцүү дарлал, ноёрхол нь аль ч үеэс хэцүү байж, түүхэнд байгаагүй “Газар шорооны өөрчлөлт”, “хувьсгалын эсэргүүчүүдийг дарах тэмцэл”, “Их үсрэнгүй дэвшилт”, “Баруунтныг арилгаж тонгойлгох”, “Өвөр ардын намыг малтаж арилгах”, “Соёлын их хувьсгал”, “Хорин наймдугаар тоот бичиг материал” гэх мэтийн элдэв зүйлийн хөдөлгөөнөр дамжиж Монголчуудын охь сод болсон зоригтод, сэхээтдийн хэдэн зуун мянгаар хядан алж, одоогийн Өмнөд Монголд улааны сүрдүүлэл бүрхэх болж билээ. Үүнээр барахгүй, коммунист Хятад Өмнөд Монголын эл шат, эл байгууллагын засгийн эрхийг гартаа атгаж, уламжлалт аймаг хошууны тогтолцоо эвдэгдэн, Хятадын балгас хот болон хувирч, Хятадын цагаачид түүхэн дээрх аль үеэс ч илүү их хэмжээгээр нүүдэллэн ирж, удаан жил хэвшиж буй болсон бэлчээр нутаг хагалбарлагдаад хоромхон зуур шороо шуурсан хувхай газар болж, түүний уршгаас болж мянган жилийн нүүдэл малжлын боловсрол соёлтой Монгол оронд “Нүүдэллэж малжихыг зогсоох” төрийн бодлогыг хэрэгжүүлснээс бэлчээр нутгаа алдсан Монголчууд маань амьдрах аргагүй болон, гэдэс өлсгөлөн ядуурч хоосорсон байна.
        Зуу мянган жилийн турш хадгалагдаж ирсэн, Өмнөд Монголд улиран оршиж байгаа онцлог бүхий уламжлалт боловсрол соёл, үсэг бичиг маань Хятадын соёл хэлээр орлогдож, уламжлалт Монгол хэлний их, дундад, бага сургуулиуд устгагдаж, Монгол хэвлэлийн үйлс доройтож сүйрч, өдөр тутмын хэрэглээнд орох газаргүй болгож орхижээ. Монгол үндэстнийг бутаргаж жижиглэж олон ястан болгон хагацуулах буюу цаашлан Жунхуа үндэстэн хэмээх хачин сонин нэр томъёогоор Монгол үндэстнийг орлож, Өмнөд Монголчуудыг туйлбартай уусгаж Хятадчилах алхаагаа улмаас улам түргэтгэсэн байна.
Өнөөдрийн бүх Монгол орны хувьд дөрвөн их Монгол туургатнуудынхаа гол төвд орших өргөн уудам нутаг дэвсгэртэй Монгол улс жинхэнэ биеэ дааж эзэн мэдсэн бүрэн ардчилалын замд орж, дэлхийн социалист орнуудын эдийн засгийн харилцан туслалцах системийн задрахыг дагалдан Монгол улс ч аж ахуйн зах зээлийн тогтолцоонд дэлхий нийтийн эл улс оронуудтай өвөрмөц хэв маягтай олон чигт харьцаа байгуулж хөгжиж байна. Буриад, Халимаг Монгол ч өөрийн биедээ тохиролцсон хөгжилтийн замдаа сонголт хийж, үндэс угсаа, үзэл бодлын хүрээн дэх соёлын сэргэлт явуулахаар чармайж байна.
Түүх гэдэг нь өнгөрсөн, одоо, ирээдүй гурван цагийг хэлхэн холбож байдаг. өнөөдөр бол өнгөрсний үргэлжлэл, маргаашийн угтал, ирээдүй бол өнөөдрийн үргэлжлэл, өнгөрсний сургамж болно. Өмнөд Монгол орны Монголчууд бид ч гэсэн өнгөрсөн түүхээ өөрөө дүгнэж, үргэлжлэн оршин тогтнож, үргэлжлэн хөгжиж бадраая гэвэл заавал Хятадын колончлолыг эцэслүүлэх, өөрийн хувь заяагаа өөртөө эзэн мэдэх бүрэн эрхт тусгаар тогтнолын ганцхан зам оршиж байдаг.
Гэвч иймэрхүү тусгаар тогтнол, хөгжил бадралын бардам зам аяндаа бэлэн гараад ирцгээх юм биш! Заавал Монгол хүн болгон өөрийн хувь биеэс хариуцлага үүргэлж, Өмнөд Монголын бүрэн эрхт тусгаар тогтнол, бүх нийгмийн эрх тэгш, ардчилал, бишрэл шүтлэг, хувь бие, гэр бүлийн эрх чөлөөний төлөө тэмцэн чармайж, үүний сууринд Өмнөд Монгол орондоо уламжлалт Монголын боловсрол соёлоо хадгалан хөгжүүлэх ийм хөгжилд тохирсон ардчилалын систем болон иймэрхүү системийн онолын суулийг байгуулах гэж Монголын эрх чөлөө, холбооны намаас шударга ёсны шаардлага тавьж, уриалга гарган, олон олон Монголчуудын өмнөөс чармайж байгаагаа дэлхий дахинаа тунхаглан зарлах чухалтай байна.
Бодитойгоор хэлвэл:
1. Ардчилал дэлгэрсэн өнөөдөр хоёр Герман нийлж, хоёр Солонгос ч нэгдэх чармайлга хийж байх явдал нь төв ёсны асуудал болж байхад, угсаа гарал нэг, бэлчээр нутаг нийлж байгаа хоёр Монгол ч нийлж нэгдэх асуудал нь шударга цэгц ёсны учир бусуу?
2. Өвөр монголын түүхэн дэх баатарчууд – Галдан бошгот, Амарсанаа, Хайсан гүн, Бавуужав, Шинэ лам, Мэрсээ, Дэмчигдонров нарын нийгмийн нэр хүнд, олох ёстой түүхэн байр суурийг сэрэгээж, Монгол хүний өөрийн зогсолтоор өөрийн түүхээ бичин тэмдэглэж, соёлоо сэргээн системчлэх явдал юуны өмнө тулгам шаардагдаж, иймэрхүү асуудлаар томъёологдсон роман тууж, яруу найруулал, үлгэр шашдир, туульс зэргийг бүх Монгол нийгэм, цаашлан бүх дэлхий дахинаа сурталчлан түгэмээлжүүлж, Хятадаас явуулсан Монгол түүхийн гажуудууллыг эс тэвчих чухайлтай.
3. Дэлхийд хосгүй уламжлалт Монгол хэл, үсэг бичгийг үргэлжлэн баримтлан баримжаалж, Монголчууд өөрийн үндэстний сэтгэхүйд тохирсон их, бага сургуулиа цуглан байгуулж, уламжлалт Монгол хэлний хэвлэл, компьютерчлэх явцыг судлан хөгжүүлэх алхаагаа түргэтгэх чухалтай.
4. Говийн өмнөх Монголчуудын асуудлыг гагцхүү улс төрийн арга замаар шийдвэрлэхээс бусад өөр арга зам алга. Иймэрхүү тэмцэлд заавал бүх Монголын нэгдсэн нийгэм бүлгийн удирдлагын холбоо байх ёстой. Бид түүхийг тольдож, түүхээс сургамж авах ёстой. Хувь заяа, эд хөрөнгө, бүхий хүчин зоригийг дайчилж, үзэл бодлоо нэгдүүлэх тогтолцоогоо байгуулж чадвал бидний хүчин тухайн үеийн эзэн богд Чингис хааны дайчин сүр хүчийг дахинтаа цогцлуулах цаг эрин лавтай хүрч ирэх ёстой.
5. Говийн өмнөх Монголчуудын чөлөөт өрсөлдөөнтэй том бизнесийн компани, том үйлдвэрлэл, том зах зээл, том хөрөнгөтөн буй болохыг хөгжүүлэн дэмжиж, Монголчууд хүн болгон чинээлэг амьдралтай байх ёстой.
6. Өмнөд монголын бүх нийгмийн ардчилсан улс төрийн амьдралыг хамарч, Монголчуудын ашиг тусыг харгалзаж чадсан, хожим хойшид говийн өмнөх Монгол орны засгийн эрхийг эзэмших бэлтгэл суурь хүчин болох суурилалаар онолын суурь болсон цагаачийн засгийн газар байгуулах ёстой.
              Бид Хятадын “цөөн тоот үндэстэн”-ний асуудлыг авч үзэхүйеэ, 6 сая хүн амтай Түвдчүүд далай ламын нэр хүндээс шалтгаалж, гагцхүү Хятадын “дотоодын асуудал” биш болж, харин дэлхий нийтийн том нийтлэг асуудал болж хөгжсөн жишээллээс тольдож болох учир буй！
Үүнд хэллэгээнгүй уламжлалт бишрэл шүтлэгийн асуудал оршиж байгаа боловч, далай ламаас шашин шүтлэг болон улс төрийн асуудлыг урнаар уялдуулж чадсан, цаашлан дэлхийн улс орнуудад өөрийн үндсэн үзэлт зогсолтоо бүрэн сурталчилж чадсанаас болсон гэж үзэж болмоор юм.
Уйгур болон тэдний дэлхийн Уйгарчуудын их хурлын тэргүүлэгч Рабиа ч ерийн нэгэн наймаачнаас охорхон хугацаанд дэлхийд нөлөөгөө түгээж, Америк улсын ерөнхийлөгч Буш ч өөрийн биеэр авч уулзан, “Гагц нэгэн Рабиа Хятадын нэг армийн цэрэгтэй тэнцэж чадна” хэмээж, Хятадын хамгийн толгой өвтгөх асуудлын нэг болгож, Хятадын төв засгаас улс төрийн товчооны гишүүнийг шинэ хязгаар оронд томилон суулгаж, “Цөөн тоот үндэстний газар орон”-ны засаглалд цорын ганц жишээ болж байна. Рабиагийн жишээ нь ямар нэгэн гэнэтийн буюу аяндаа үүссэн явдал биш, харин үй олон Уйгурчуудын тэмцлийн үр дүнгээс болсон гэж үзэж болох юм. Иймэрхүү байдалд бидний Монголчуудын ардчилсан хүчин бас ч өөрийн тэмцэж явсан туршлага үйлдэлгээ дүгнэж хуримтлуулах сууринд дээрх хоёр үндэстний жишээг ч бас тольдож болох учир буй.
              Говийн өмнөх Монголчуудын асуудал бол ямар бишрэл шүтээн, газар орны “өөртөө засах” асуудал биш！Харин Монгол үндэстэн өөрийн хувь заяа, бүрэн эрхээ эзэн мэдсэн тусгаар тогтнолын асуудал болно. Монгол Хятад аль талаараа ч адил бус хоёр үндэстний хоорондох асуудал юм. Бид иймэрхүү чанарын ялгаатай асуудлаар суурилж, энэхүү асуудлыг дэлхийн чриа хэлэлцээний тавцан дээрх их том гол асуудал болгож, олон гүрнүүдийн хүчний хоорондох тэнцүүрийг бүрэн ашиглах чухалтай мөртөө түүний төлөө тэмцэн чармайх хэрэгтэй. Иймэрхүү будлиант тэмцэээнд уулаасаа цэцэн сэргэлэн ухаалаг Монголчуудын авьяас чадварыг гүйцэд бадруулах завшаан хүрч ирээд байгаа. Охь сод болсон Монгол мэргэд эрдэмтдийн билигийн оюун ухаан, хүчин чадал шалгарч ашиглагдхаас эрин мөнөөс ч бидний нүдний өмнө байна. Гэхд энэ нь эмх замбараагүй биш, заавал хянамгай нягт зохион байгуулагдсан дуу нэгтэй хүчин байх ёстой.
              2007 оны жилийн эцсээр Хятадын төв засгаас Хятад үндэстний уламжлалт баярын өдөр – Чинмин, Жүнчиү, Дуан Ү хэмээгчийг Хятадын улс нийтийн баярт дурсгал амралтын өдөр болгон, түүний чиглэлээр Өмнөд Монголчууд ч эдгээр өдрийг өөрийн түүхэн уламжлал болгож дурсгах болсон байна. Харин түүний доторх Жүнчиүгийн баярт Хятадууд еэвэн хэмээх дугариг боорцогтоо нууц дохио хавчуулж, зохион байгуулалттайгаар Монголчуудыг хядан алж байсан гэдэг уламжлал үлгэр байдаг.
Үүний эсрэгээр Монголчууд маань өөрийн эзэн богд Чингис хааны мэндэлсэн баяр, үндэсний баатарчуудыг үнэлэн дурсгаж үл чадан, их Хятадчилсан Хятадын төрийн бодлого болон Хятад хүн, Хятадын соёлд уусан хайлагдаж, ирэх хорь гучин жилд иймэрхүү төрийн бодлогоос болсон их Хятадчилсан үзэл нь Монгол орныг бүрмөсөн шингээн арилгах аюул түгшүүрт ороод байна. Иймээс коммунист Хятадын улс төрийн нийгмийн дүрэм бидэнд тохирохгүй гэдгийг түүх болон одоогийн ахуй байдал бүр гэрчилж байна. Коммунист Хятад хэдийгээр өнгөн дээрх цэцэглэлдээ байгаа ч, эл талын гадаад дотоодын зөрчил ч улмаас улам ширүзүсэн хурцдаж, цаашид хямралд учирч, бутарч задрах нь ч тэдэнд удалгүй ирэх ирээдүй болно.
              Одоогийн гадаадад байгаа Хятадын ардчилсан бүлгийнхэн мөн чанар дээрээ Хятадын дээрэнгүй үзлэр Монголыг багтаасан “цөөн тоот үндэстэн”-ний асуудлыг Хятадын дотоодын асуудал болгон үзэхээр оруулж байна. Ер нь Хятадын аль ч үеийн төр засаг, нийгэм бүлэг нь Монголчуудыг багтаасан бусад үндэстэнд хэзээд хайлуулах буюу устгах төрийн бодлого авч байдаг буюу авах болно. Иймээс бид, Хятадад ямар ч нийгмийн байгуулал, хууль дүрэм байсан ч гэсэн Хятад нь Хятадаараа байж, тэдний хараанд монголчуудын эрх чөлөөт тусгаар тогтнол, ардчилал оршиж бололцоо өчүүхэн ч байхгүй гэдгийг зөв таних хэрэгтэй байна.
              Дээр зууны жараад оноос хойш дэлхий дахинаа бас нэг удаа тусгаар тогтнолын хөдөлгөөний оргил хүрч ирээд байна. XX зууны ерээд оноос эхэлж дэлхийн эв хамт ёс сүйрч, ардчилалын хүчит урсгалт хүчирхэг их ЗХУ задран, түүний харьяанд байсан холбоот гишүүн үндэстнүүд тусгаар тогтнолоо тэмцэн олж, түүний улмаас 2008 оны 2 сард хуучин Югославак, одоогийн Сербээс Косовагийн Албани үндэстэн дэлхийн ардчилсан хүчний дэмжлэгээр бүрэн эрхт тусгаар тогтнолоо тунхагласан байна. Иймэрхүү нийтлэг жишээ Өмнөд Монгол оронд явагдах нь эрт оройгийн учир буюу. Гэвч Монголчуудын тэр цагийг хүлээж суугаад ирэх юм биш, Монголчууд заавал ийм нийгмийн урсгалын тэргүүн эгнээнд явах ёстой. Одоодоо хэдийгээр говийн өмнөх Монголчуудын (Өмнөд монгол, Дээд монгол, Ойрад монгол, Зүүн монгол) Монголчуудын хүн амын тооны харьцал (4060000)-аас тэгшитгэж Хятадын өмнөөс илээр тэмцэл хийж байгаа ардчилсан хүчин нь Хятадын дотооддоо улс төрийн дарангуйлал, гадаадад ч гэсэн Хятадын коммунист хүчний эвдэлт, хориглолт болон боомилолтоос болж арай бас дорой буурай шатандаа байгаа боловч тэмцлийн хөгжилтийг дагалдан хүчирхэгжих ёстой. Цаг тохиолтой л бол Монголчуудын уулаас оршиж байгаа нуугдмал хүчин, удаан жил хадгалагдсаар ирсэн хилэн хорсол нь агуу их хүчит их галт уулын дэлбэрэлт мэт сүрчилт үүснэ.
Бидний өнөөдрийн хийж байгаа оролдлого нь тэр цаг үеийн говийн өмнөх Монгол орны асуудлын туйлбартай бөгөөд бүх талын шийдвэрлэлтэд үндсэн баримт олгох ёстой. Говийн өмнөх Монгол орны тусгаар тогтнол, ардчилалын биелэгдэл нь урьд удаан тэмцлийн хугацаа хэрэгсэх өнгөрөлт байх боловч эцсийн биелэгдэх тэр нэг өдөр хүрч ирэхээр төсөөлөн бодход энэхүү хугацаанд Хятадын эсрэг өөрийн улс төрийн бат зогсолт зорилт шаардлагаа дурдаж чадсан нэг бүлэг Монгол хүний төлөөлөгч байх ёстой. Ийнхүү шатанд Монголчууд өөрийн зохион байгуулалтын онолоо системчлэхийн хамт коммунист Хятадаас Монголчуудын толгой дээр санаан дураа савах ялт явдлуудыг илчлэн эсэргүүцсэн нийгмийн яриа хэлэлцээ, мэдээлэ, сүрт жагсаал зэрэг арга барилуудаар дамжиж өөрийн шударга ёсны бат зогсолтын дагуу хоолойгоо дэлхий дахинаа түгээж, Монголчуудын үндсэн ашиг тусыг хамгаалах ажлыг хийх бэлтгэл чухалтай байна. Монголчуудын түүх нь харь үндэстэнд эзэнмшигдэн дарлагдсан түүх байгаад байх ёсгүй. Монголын нутаг усыг Монголчуудаас гадна хэн хүн ч өнө үүрдийн эзэмшил колони явуулж чадахгүй гэдгийг түүх гэрчлэх болно. Өөрийн түүхээ өөрийн зогсолтоор тэмдэглэж, сурталчилж, өөрийн түүхээ өөрөө бүтээж явъя!
              Элбэг баян байгалийн гаралттай Монгол улсын ардчилал, эрх чөлөөт сонголт, биеэ даасан олон чигт гадаад харилцаа болон улс орны хүчирхэгжлийн дагуу ардын амьдрал өөдөлж дээшлэх нь хил залгаж бэлчээр нийлж байгаа говийн өмнөх Монгол оронд зайлшгүй эл талын гүн гүнзгий түүхэн үнэлгээ үзүүлэх юм. Коммунист Хятад хилийн шугам боомтоо хэдий хаах тусам иймэрхүү долгион урсгал нэн түргэнээр хүрч ирэх болно. Эд бодис, соёлын солилцооны дагуу ардчилалын уур амьсгал ч бүх Монгол оронд түгээмэлжих ёстой. “Хуучин хүү” мэт орон нутагтаа үе дараалан амьдарсан янзаар хайлагдан сүйрэхийн оронд гадагш явж дэлхийн хөгжсөн улс орнуудаар нүдээ нээж, адил бус үндэстэн улсын дүрэм соёлтой танилцаж явбал харин өөрийн үндэстнийхээ өвөрмөц боловсрол соёлдоо улам гүнзгий мэдрэмж танилттай болж, улмаас нандигнан хайрлах сэтгэл төрөгдөх юм. Одоо нутагтаа гэсэнгүй, гадаад оронд ч гэсэнгүй, үй олон Монголч эрдэмтэн мэргэд болон эл давхрааны сэхээрсэн залуу үеийнхэн цойлон гарч, байгаль нийгмийн шинжлэх ухааны тэргүүний эгнээнд судалгаан өрнүүлж, тэмцэж, чармайж явж байгаа.
              Өөрийн үндэс угсаа, өвөрмөц Монгол соёл, Монголчуудын хувь заяаны төлөө бодолхийлж сэтгэж байгаа хүмүүс ч маш олон байгаа бөгөөд улмаар олширох болно. Монголчуудынхаа ашиг тусын төлөө тэмцэх, сурсан эрдмээрээ шударга ёсны төлөө үйлчлэх мэргэд та нар Монголын эрх чөлөө, холбооны намтай холбоо барин мөр зэрэгцэн тэмцэж явахыг бид чин үнэн халуун сэтгэлгээ, чигч ариун бат зоригоор хүсэн айлтгаж, олон даяар Монголчууддаа өөрийн зорилтоо тунхаглан нийтэлж байна.
                                                                                               Монголын эрх чөлөө холбооны нам
                                                                                                            Их монгол улсын 802 дугаар оны
                                                                                                                                    (2008 он) 3 сар

Ясан овоо цусан далай буюу хядлагын эхлэл

2011-02-21T13:47:00.001-08:00

Өвөрлөгчид аль эрт XIX зууны сүүлч буюу манж Чингийн засаглалд хятад хүн Манжийн төрийн бодат эрхийг барих болсон үеэс хэлмэгдэж эхэлсэн юм. Ийм ч учраас 1911 онд Монгол улс манж Чингээс тусгаарлахад өвөр 49 хошууны 36 нь туурга тусгаар Монгол улсдаа нэгдэн орохыг цаг алдалгүй тунхаглаж байжээ.
1891 онд Ян Ей Чуан гэгч хятад тариачны удирдсан самуун цэрэг өмнөд Монголын урд зах Зостын чуулганы /төв нь өнөөгийн Улаанхад хот/ харчин гурван хошуунд 48 өдрийн дотор 150 мянган монголчуудыг хяджээ.
Монголчуудыг хоёр гурван мянгаар нь бөөгнөрүүлж байгаад ганц ч хүн үлдээлгүй алдаг болохоор ясан овоо босч цусан далай тунаж байв. Зугатаж гарсан хүмүүс үймээн самуун намдсаны дараа садан төрлийнхөө шарилыг оршуулах гэж нутагтаа харьсанд алагдсан хүмүүсийн хөл нь олдвол гар нь олдохгүй, толгой олдвол бие нь олдохгүй, бие нь олдвол дөрвөн мөч нь олдохгүй, харах байтугай сонсоод зүрх чичрэм аймшигтай байжээ.

Нялх хүүхдийг савж алах буюу жадны үзүүрт өлгөж, жирэмсэн бүсгүйн гэдсийг сэлмээр зүсэж, “үрийг нь тасалж угсааг нь харлуулдаг” байжээ. /Ван Гүо Жиүн “Монголын тэмдэглэл” 1994 оны шинэ хэвлэл. 325-р нүүр. Тайвань. Тайбэй хот/ “Хөх судар” романыг туурвисан их зохиолч Ванчинбалын Инжинаашынх энэ аллагад дайрагдан гэр орноо дээрэмдүүлэн хашаа байшингаа шатаалгаснаас нутгаасаа дүрвэн гарч одоогийн Ляонин мужийн Жинжү хотын нуранхай сүмд уух эм, идэх хоолгүй харамсалтайгаар нас баржээ.

Тэмцлээ нэг ч өдөр зогсоогоогүй 36 жил

1911 онд Манж нурж Дундад иргэн улс байгуулагдахад манж Чингийн төрийг бүхэлд нь хятадууд залгамжилсан тул таван үндэстний их гүрнийг байгуулна хэмээн тунхаглаж, Ар Монголтой нийлж, тусгаар Монгол улс байгуулахыг оролдож байсан өвөрлөгч хошуунуудад цэрэг нэмэн суулгаж үндэстний эрх чөлөөний үйл ажиллагааг дарангуйлан зогсоожээ. Энэ л үеэс өвөрлөгчдийн толгой дээр Манж Чингээс хэд дахин харгис харанхуй тавилан буусан юм.

1911 оны цагаагчин гахай жилийн хувьсгалаас (Хятад ба Монголд адилхан хувьсгал үүссэн юм) 1947 онд Өвөр Монголд коммунист Хятадын ноёрхол тогтнох хүртэл 36 жилийн түүхэн цаг үед хятадууд монголчуудыг хэрхэн дарангуйлж хичнээнийг хядан устгасан талаар өвөрлөгчидийн гарт ямар ч жинхэнэ ёсны тэмдэглэл тоолол үлдсэнгүй, өнөөг болтол нууц хэвээр байна.

Гэхдээ л ардын дуу, аман зохиолд цөөнгүй зүйл шингэж үлджээ. Энэ 36 жил нь өвөрлөгчидийн хувьд хувь заяандаа эргэлт гаргахын төлөө хамгийн цөхрөшгүй тэмцсэн он жилүүд байсан учраас мэдээж үрэгдэл сүйдэл ч хамгийн их байсан он жил юм. Зүүн захын Барга, Дагуурын хээр талаас баруун хязгаарын Алшаа, Эзнээгийн говь цөл хүртэлх 1 сая 180 мянган хавтгай дөрвөлжин киллометр нутаг дээр, үндэстнийхээ эрх ашгийн төлөө хятадын колоничлогчтой явуулсан цус урсгасан тэмцэл нэг өдөр ч зогсоогүй юм. Энэ үеийн монголчуудын тэмцлийн нэгэн хэлбэр нь атар эзэмшигчийг үлдэн хөөх зэвсэгт тэмцэл байсан. Саран илд саадаг нумынхаа дээр орчин үеийн галт зэвсгийн аль хоцрогдсон загварыг нэмсэн, зохион байгуулалт муутай гадны тусламжгүй тэдний олонхи хэмжээлшгүй давуу тоотой, сайтар зэвсэглэсэн хятад цэрэгт гунигтайгаар ялагдаж толгой дараалан хядагджээ.

Байлдах бодлогын шилжилт хийж, их үйлс товлогдох нь ил болсон Богдын хүрээнд хүрч ирж чадсан цөөхөн босогчид л хоморголон устгалаас мултарч чаджээ. Эдгээр хүмүүс гэвэл: Ховдыг чөлөөлөхөд оролцож гамингийн шоронд босоогоороо нас барсан Баргын Манлайбаатар Дамдинсүрэн, анх удаа цагаан хаанаас тусламж гуйхаар явагсадын нэг, мөн баруун хязгаарыг чөлөөлөхөд оролцон явсан улсын түшээ гүн, дотоод яамны дэд түшмэл чин зүтгэлт Хайсан, мөн баруун хязгаарыг чөлөөлөхөд Дамдинсүрэн,Магсаржав нартай мөр зэрэгцэн баатарлагаар байлдсан олноо өргөгдсөн монгол улсын цэргийн яамны дэд түшмэл Богдоос шагнуулсан Зоригт баатар Тогтох, 1913 онд Монгол улс таван замын их цэргээр өмнө зүгт дайлахад Дарьгангын чиглэлийн цэргийг удирдсан шударга баатар /Богд хаанаас шагнасан/ Бавуужав, 1921 онд ардын журамт цэргийг байгуулахад хамгийн түрүүнд элсэн орж Ховдыг чөлөөлөх дайн, Хиагтын тулаанд оролцсон Илийн өөлд, ялгуун баатар Сумъяа бээс тэргүүтэн бий. /Монгол ирсэн Өвөрлөгчдийн хувь заяаны талаар та УТС-ны 2007.10 сар. Дугаар 038 /98/. “30 жил дайтаад тусгаар улсдаа ясаа тавьсан Цахарууд” өгүүллээс уншина уу/

Коммунистууд л бол коммунистууд

1940-өөд онд улаан хятадууд өвөр монголд нэвтэрч эхэлмэгцээ монгол ван гүн, тайж язгууртан, ноёд баяд, бичиг соёлтой хүмүүс, лам хувраг, үндсэрхэг хүмүүс хийгээд гадагш явж нүд нээгсдийг төлөвлөгөөтэй алхам дараатай устгажээ.

1947 онд коммунист хятадуудын ноёрхол “Өвөр монголын өөртөө засах орон” нэрээр өвөр монголд тогтсоноос хоёр жилийн дараа бүх хятадыг гартаа авчээ. Хятадын засгийн газар 1978 онд зах зээлийн эдийн засагт шилжих бодлого тогтоох хүртэл гучин жилд үндэс яс ялгалгүй олон нийтийг хамарсан алаан бариан зогсолтгүй үргэлжилснийг бүгд мэднэ, нэг нэгээ залгасан цуст хэлмэгдлүүдийн аль нь ч өвөрлөгчдийг тойрч гарсангүй.

“Газар шороогийн хуваарилалт”, “Баруунтныг эсэргүүцэх”, “Нэгдэлжүүлэх” “Соёлын хувьсгал”,”Хөрөнгөтний сүүлийг оготлох” гэх мэтийн хөдөлгөөнд тоолшгүй олон өвөрлөгчид эд хөрөнгөө хураалган нутаг орноосоо хөөгдөж хорих лагерт цөлөгдөж, шоронд сууж гэр бүл сарнин, амь насаа алджээ. Одоо би зөвхөн 1968 оны өвлөөс 1969 оны хаврын хоорондох хагасхан жилд “Өвөр монголын ардын намын” хэрэг гэдгээр өвөрлөгчидийг хэлмэгдүүлэн хоморголон хядсан байдлыг дэлгэе.

ӨМАН-ыг ХКН-д хүчээр нэгтгэв

Их хядлагын шалтаг болсон “Өвөрмонголын Ардын Хувьсгалт Намын” түүхээс яриагаа эхэлье. 1925 оны 12 сарын 10-нд Жанчхүү буюу Чуулалт хаалга хотноо байгуулагдсан энэ нам, улааны шуургын нөлөөгөөр эзэрхэг түрэмгийтнийг эсэргүүцэх, феодол ван гүнийг эсэргүүцэх, их хятадын колоничлолыг эсэргүүцэх гурван том зорилт дэвшүүлж, голдуу III интернационалийн удирдамжийг хүлээж байжээ. Нам байгуулагдах их хуралд III интернационалийн төлөөлөгч Очирлэф (Буриад), Хятадын коммунист намын төлөөлөгч Зиан Тоо, Монгол улсаас МАХН-ын төлөөлөгч Дамбадорж нар оролцон баяр хүргэж байжээ. Чан Кай Ши-н гамингийн засгийн хавчлагаас болж II хурлаа 1927 онд Улаанбаатарт хийж байсан явдал ч байв.

1945 онд дэлхийн 2-р дайн дуусаж коммунист хятадын хүч өвөрмонголын баруун талаас нэвтрэн орж эхлэх үед Өвөрмонголын ардын нам, Монгол улсдаа нийлэн орохыг ухуулан санаачилж, дэлхийн нийтийн жишгийг мөрдөн хориод хоногт гурван түм гаруй иргэний гарын үсгийг зуруулаад морин тэргэнд ачиж Улаанбаатарыг зорьжээ. Их хянганы ойт нурууг даван зүдэж ирсэн тэднийг “Ялтын гэрээ” гэдэг бага үндэстэний гаслан зовлонг үл ойшоосон том гүрний шийдвэр хүлээж байжээ.

1946 онд ХКН-ын ноёрхол доорх “Өвөр Монголын өөртөө засах орон” гэдэг бусдаар засуулах засаг байгуулагдах нь тод болоод уг намын удирдлагын олонхи арга буюу шинэ засагт оролцсоны учир намаа тараасныг албан ёсоор зарлаж, үнэн хэрэгтээ ХКН-д нийлэн орсон юм. 1968 онд хятадууд өвөрлөгчдийг хоморголон устгахын төлөө “Өвөрмонголын Ардын Нам Ар монголтой нийлэх, тусгаар тогтнох нууц ажиллагаагаа нэг өдөр ч зогсоогоогүй явуулсаар байна” хэмээн гүжирдэж аллага, баривчилгаагаа эхлүүлжээ.

Хагас жилд хагас сая хүнийг хэлмэгдүүлэв

1968 оны өвлөөс 1969 оны хаврын хагас жилд хичнээн өвөрлөгчдийг хоморголон устгасан гэдгийг өөрийн төр засаггүй, эрх мэдэлгүй өвөрлөгчид бүү хэл, алах булахын их эрхийг атгасан хятадууд ч өөрсдөө тод мэдэхгүй болсон нь энэ хядлага юутай зэрлэг балмад, догшин ширүүн явагдсаныг гэрчилнэ.

1980 онд Хятадын дээд прокурорын газраас нийтэлснээр 346 652 хүн хэлмэгдэж, 16 222 хүн алагдаж, 87 188 хүн зэмдэг болжээ. 1989 онд ӨМӨЗО-ны намын хорооноос нийтэлсэн тоонд 480 гаруй мянган хүн хэлмэгджээ гэсэн байдаг. Харин өвөрлөгчид сүүлийн үед 40-50 мянган хүн амь насаа алдаж 200 мянган хүн зэрэмдэг болсон магадлал их гэж тооцоолох болжээ.

Их зуу аймагт (төв нь одоогийн Ордос хот) 150 мянган хүнийг хэлмэгдүүлсэн нь хятад, монгол нийт хүн амын 21% болсон гэлцдэг нь монгол хүн болгоныг хэлмэгдүүлсэн гэсэн үг юм. Цахар баруун гарын хойд хошууны (Эрээнээс Хөх хот хүрэхэд өнгөрдөг, урдуураа Жинин мужтай залгаа хошуу) Улаанхад сумны хүн ам цөөтэй Сайхантал бригадад хятад цэрэг хийгээд хятад ажиллах ангийнхан очсоноос хойш 18 өдрийн дотор 18 хүнийг алж, 33 хүнийг зэмдэг болгожээ.

Дархан Муумянган холбоот хошуу /Далан хар уулын ар бэлд байдаг/ нь 10 800 монгол хүнтэй байсны 266-г хороожээ. Уг хошууны хоёр монголын хил дагуу суурьшсан 360 өрхөөс ганцхан шөнийн дотор 144 өрхийг дотор газар хүчлэн аваачиж, оронд нь хятад авчран суулгажээ. Түмэд зүүн хошууны Багш сумын Шарагчин бригадад /Хөх хоттой хиллэдэг/ 217 монгол хүн байсны нэгийг ч үлдээлгүй хэлмэгдүүлжээ.

Тухайн үед Өвөрмонголын хязгаарт хоёрхон зурвас төмөр замтай байсны нэг нь монголтой залгадаг байсан. Энэ “Хөх хот-Эрээн-Улаанбаатарын чиглэл нь” хятадын хардал сэрдлийг илүү төрүүлдэг байснаас төмөр замд ажилладаг цөөхөн монголчуудыг улаанаар урвуулжээ. Хөх хотын төмөр замын товчоонд 446 монгол ажилтан байсны 442 хүнийг хэлмэгдүүлж, 13-ынх нь амь насыг егүүтгэж, 347 хүнийг зэмдэг болгожээ. Жинингийн төмөр замын товчоонд 13 монгол ажилтан байсны нэгийг нь алж 12-ыг зэмдэг болгожээ. Сайхан талын бух тэрэгний ангийн жолооч Содыг авгайтай нь хамт шоронд хорьсон бөгөөд жирэмслээд дөрвөн сартай болсон ургийг нь төмөр утсаар гогдон гаргаж “Өвөрмонголын ардын намыг нэгээр хорогдууллаа” гэж яргачид бах таваа хангаж байсан.

Өвөрмонголд монгол хүний тоогоор хамгийн олонд (380 мянга) тооцогддог Хорчин зүүн гарын дундад хошуунд сумын 210 боловсон хүчнээс 190-ийг хэлмэгдүүлжээ. Шархаа даасангүй нас барсан хүний цогцсыг эмнэлэгээс гаргахад нь “гадар шархаас болж үхэв” гэж бичсэн хятад эмчийг ч баривчилжээ. Мод олон тарьсан монгол айлыг “Улаанхүүгийн урвагч цэрэгт морио уях шон бэлтгэж өгч байна” гэж модыг нь хөрөөдөн, хүнийг нь гяндалжээ. Ургац сайн хураасан айлыг “Урваж хойш зугатаах замын хүнсээ бэлтгэж байна” гэж будаа тариаг нь хурааж эзнийг нь тамлан зовоожээ.

Хөлөн буйр аймгийн морин даваа Дагуур (дагуур ястан монгол улсад ч байна) өөртөө засах хошуунд ажилласан хятад “Бид хоёр долоо хоног өдөржин шөнөжин байлдаад дагуурчуудыг нэгийг ч үлдээлгүй дарангуйлж чадлаа” гэж өөрөөрөө бахархаж байжээ. Ногоон нуруу сумны ногоон шил бригадад “14 наснаас дээш монгол хүн болгоныг” Өвөрмонголын ардын намаар хэлмэгдүүлжээ. Их зуу аймгийн үүшин хошууны Туг сумын 2961 монгол хүний 929-ийг хэлмэгдүүлсэн нь нийт хүн амын 71%-д хүрчээ. Их хянган давааны балар ойд ан агнан амьдарч байсан үсэг бичиг ч таньдаггүй орцон ястан (цаатан) 1015 хүнтэй байсны 192-г нь хэлмэгдүүлж, 10 хүн амь насаа алдаж, 100 гаруй хүн зэмдэг болжээ. Хөлөн буйр аймгийн Эвэнк ястаны хошууны сумын дэсийн 155 боловсон хүчнээс 152-ыг хэлмэгдүүлж, 20 хүнийг тамлан алжээ. ӨМӨЗО-ны яаманд ажилладаг монголчуудыг орон нутгийн боловсон хүчнээс илүү ихээр хэлмэгдүүлжээ. Өвөрмонголын дотоодыг хамгаалах яамнаас гэхэд 200 гаруй хүнийг уг хэрэгт холбогдуулан адил бус хэмжээгээр хэлмэгдүүлжээ.

Монголчууд тэднийг нутагтаа суулгасан ганц л буруутай

Нэг монголыг алвал сайн эр, аравыг алвал баатар! гэсэн уриан дор хятадын цэрэг, ажилчин, өвөрмонголд эрт ирж суурьшсан тариачид нийлэн монголчуудаас үндэстний өшөө авах (монголчууд тэдэнд буруутай гэвэл нутагтаа суулгасан нэг л буруутай юмсан) дайн зарласан юм. Энэ дайныг Бээжингээс шууд удирдаж байсан бөгөөд Ерөнхий сайд Жоу Энлай болон Мао-гын эхнэр Зян Чин нар өөрийн томилон илгээсэн генерал Тэн Хай Чиныг Бээжинд дуудан аваачиж зааварлаж байжээ.

Өвөрмонголыг цэргээр захирах ерөнхий жанжнаар Бээжингээс томилогдон ирсэн генерал Тэн хай чин Дэмчигдонров вангийн /Дэ ван/ нутаг Сөнөд баруун хошуунд биеэрээ хүрч “55%-г хэлмэгдүүлэх” норм тогтоон өгснийг нь хятадууд удалгүй биелүүлж өгчээ.

Эрүү тамын төрөл зүйл нь орчин үеийн хүн төрөлхтөн итгэж ядах аймшигт хэмжээнд хүрчээ. Их зуу аймагт тавиад зүйлийн эрүү там хэрэглэж байсан бол Цахарын гүл улаан, хөвөөт улаан хошуунд (одоогийн зуслангийн сиан) 170 гаруй эрүү там байжээ. Түмэд зүүн хошууны Жо Лиан Би гэдэг монгол хүнийг 49 зүйлийн эрүүгээр тамлаж байсан бол уг хошууны эмэгтэй тракторчин Сараад 18 зүйлийн эрүү тулгасанд тэсэхийн аргагүй болж хоёр удаа өндөр хүчдэлийн цахилгаанаас барьж, нэг удаа өөрийгөө дүүжилж, бас нэг удаа өөрийгөө хутгалж амиа хорлох гэж оролдоод бүтсэнгүй тул хоёр удаа өлсгөлөн зарлан эсэргүүцэл илэрхийлж яс хугарсан ч, нэрээ хугалахгүй гэж тэмцэж байжээ. (Дээрх бодит мэдээллийг “Өвөрмонголын Ардын Намаар хэлмэгдүүлсэн хэрэг” номоос авав. Алтандэлхий хятад хэлээр зохиож, 2004 онд Хөх хотод хэвлүүлсэн уг ном удалгүй хорионд орсон)

Ганц ялгаа нь иймэрхүү хядлага Өвөрмонголд дахиад явагдахгүй гэдэг баталгаа алга.

Хүн амьтныг эрүүдэн тамлаж зовоодог талаар би энд “Зууны мэдээ” сонины 2007.07.19-ны дугаарт нийтлэгдэж дараа нь “Даяар монгол” вэб сайт (америкт байгаа монголчуудын), “Өвөрмонголын хүний эрхийн мэдээллийн төвийн” (Нью- Йорк) вэб сайт дээр шилжүүлэгдэн нийтлэгдсэн “Монгол хүн хийгээд хятад хүн” нийтлэлээс иш татъя.

... /Хэтэрхий аймшигтай тул эмэгтэйчүүдийн хэрхэн яргалдаг байсан тухай хэсгийн хасав. Энэ тухай та дурдсан сайтуудаас уншина уу. УТС/ Үүшин хошууны тугалтай бригадын малчин Цолмон, Балдан, сумын боловсон хүчин Донров нарыг илжиг, гахайтаа хурьцуулж, “Танай монголчууд малнаас ямар ялгаатай вэ!”гэж харааж байжээ.
Хятадаас Өвөр Mонголчуудад тулгаж байсан фашист эрүү тамыг тоолж нэрлэхүйеэ бэрх.

цахилгаан гүйлгэх, аманд нь хүний ялгадас цутгах, хэл дээр нь зүү шивэх, үсэнд нь тос цутгах, шархыг нь маажих, цам цамнуулах, халуунаар хавсаргах, улайссан галын хажууд удаан зогсоох, эрхий хуруунаас нь дүүжлэх, амьдаар нь булах, үргэлжид зогсоох, халгай бургасаар гуядах, өдөр шөнөгүй хүлэх, модон орон дээр 4 мөчөөс нь татан хүлж гавлах, нүүрсний гал дээр бөхийлгөн шарах, залгаагаар ус уулгах, нүүрсний цог дээр хөл нүцгэн гүйлгэх, хүзүүнээс нь хүнд юм дүүжлэх, нүцгэлэн ус цутгаж гуядах, тахимд нь мод хавчуулан хэдэн хүн ээлжлэн гишгэх, том дээсээр бэлэг эрхтнийг шөргүүлэх хөрөөдөх, олон хүн хамтаар хүчиндэх, амьдаар нь гэдсийг нь гаргах, арьсыг нь өвчих, нүдийг нь ухах, чихийг нь огтлох, шүдийг нь сугалах, хурууг нь тайрах, толгойд нь хадаас хадах, эрэгтэй хүний бэлэг эрхтнийг огтлох, хумсыг нь сугалж авах зэрэг орчлонгийн бүх эрүүг амсуулан
“Өвөр Монголын ардын нам”, “Дугуй нам”, “Залуусын нам”, “Нэгдмэл нам”, “Найрамдал нам”, “Соёл нам”, “Ардчилсан нам”, “Өвөр ардын эвсэл”, “Улаан булан нам”, “Тусгаар нам”, “Зүйтэй нам”, “Элсэн нам”, “Цэвэгжавын нам”, “Цогбадрахын нам”, “Бургасан нам”, “Архичин нам”, “Хүүхэнчүүд нам”, “Хомоол нам”, “Аргал нам”, “Чимэглэл нам” зэрэг зохиомол намд тулгаж Mонголчуудыг хядаж байжээ.
Тамлагдан ёолж, бахирсан хүний хэлийг огтлох, мэдүүлэг өгөхгүй бол чих, хамрыг нь огтлох, шүдийг нь бахиар зулгаан авах, толгой руу нь хадаас хадах явдал ердийн хэрэг байжээ. Дээрх олон жишээ баримт бол ном сударт бичиглэгдсэнээс олж түүвэрлэн татаж буй жишээ. Би бас уг харгис явдлын гэрч болсон хүмүүстэй ч нэг бус удаа биеэр уулзаж байсан юм. Тухайлбал, Өвөр Mонголын Засгийн ордны Тамгын газрын дэд даргаар ажиллаж байсан Гаравуунсэнгээ гуайн шүдийг үр хүүхдийнх нь нүдэн дээр бахиар нэгбүрчлэн сугалан тарчилгаснаас хэдхэн хоногийн дараа нүд аньсан байдаг. Түүний хүү Батаатай Өвөр Mонголын Боловсролын яаманд 1984 оноос хойш арваад жил хамт ажиллах завшаан над тохиосон. Тэрээр нэг удаа сэтгэлийнхээ аниагүй шархыг илчлэн дээрх явдлын тухай нулимс дуслуулан ярьж байсан нь одоо ч нүдэнд харагдах мэт болж байна.
Манай Гургуултай сумын Равжаа гуайг “хадаастай хүн” гэдэг. Равжаа гуай миний аавтай найз, манайхаар орж гардаг байсан төдийгүй би охин Цэцэнгэрэлтэй нь дунд сургуулийн нэг ангид сурч байсан. Хахир цагт сумын даргын алба хашиж байсныхаа хувьд хятадуудын хараанд өртөж толгойдоо дөрвөн хадаас хадуулж, золоор амь гарсан нэгэн. хядлагын дараа эмч нар ч авч чадахгүй болж насан туршид хадаастай хүн болжээ. Ийм явдал дэндүү олон гарснаас амьд үлдсэн ховор тохиолдол нь Равжаа гуай байсан юм.

Пан Шү Юи хэмээх хятад дөрвөд хошууны баян овоо сумын нарийн бичээч Норовжамц гуайгийн нурууг зүсэж давс хийсний дараа хүн ганганаж байна хэмээн улайссан индүүгээр хайрч тамлан зовоож хороож алжээ........
XX зуунд хятадын гарт амь насаа алдсан өвөрлөгч нэг сая гэж сүүлийн үед эрдэмтэд үзэх болжээ. Fвөрмонголд явагдсан хядлага нь чанарын хувьд Гитлер, Сталин, Милошевич нарын үндэстнийг хоморголон устгахтай ямар ч ялгаагүй юм. Ганц ялгаа нь иймэрхүү хядлага Өвөрмонголд дахиад явагдахгүй гэдэг баталгаа алга. Учир нь тэд бол хамгийн харгис бүдүүлэг хүн чанаргүй колоничлогчид, тэд бол коммунист гэдэг гэмт бүлэглэл.

Харин Өвөрмонголын ардын намыг 1997 онд Америкт өвөрлөгчид сэргээн байгуулж, одоо арав шахам улсад салбартай болж сөрөг хүчний гол улс төрийн намын хувиар өвөрмонголын ардчилал, хүний эрх, тусгаар тогтнолын төлөө тэмцэж байгаагийн тэмдэглэхэд таатай байна.

Өвөр Монголын Ардын намаас Болдсайхан нэрээр бэлтгэн ирүүлэв.

НҮБ-ээс улс төрийн орогнолын хайж байсан Батзангаа Хятадын шүүхээс гурван жилийн ял авлаа

2011-01-06T10:41:00.000-08:00

Ордосын Монгол-Төвдийн Анагаах ухааны Сургуулийн захирал байсан Батзангаа (38) нь 2011 оны 1 дүгээр сарын 27-нд Өвөр Монголын Өөртөө Засах Орны Ордос аймгийн Доншен дүүргийн Иргэдийн шүүхээс “тусгай зориулалтын мөнгийг өөр зүйл ашигласан” гэдэг хилс хэргээр “гурван жилийн ялыг дөрвөн жилийн тэнсэнтэйгээр авлаа. Шүүхийн шийдвэр гарахаас найм хоногийн өмнө болсон шүүх хурал дээр Батзангааг буруугүй гэдэг нь батлагдсан юм. Батзангаагийн өмгөөлөгч Хөхбулаг Ордос аймгийн Иргэдийн шүүхэд давж заалдахаар бэлдэж байна. Батзангаа нь одоогоор батлан даалтад байгаа юм.

2009 оны 10 дугаар сарын 29-нд Батзангаа нь тусгаар тогтносон Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотноо байх НҮБ-ын Дүрвэгсэдийн Агентлагт НҮБ-ын улс төрийн орогнолын эрэх авахаар өргөдөл өгөөд байх үедээ үүдэн дээрээс нь баригдсан юм.

Батзангаагийн эхнэр Баянхуар болон тэдний 9 настай охин Чилгүүн нар үүний дараахан мөн баригдсан байна. Тэднийг маргааш өдөр нь Хятадын ӨМӨЗО-ны Ордос аймаг уруу албадан гаргасан байна. Тэднийг баривчлах, албадан буцаах ажиллагааг Монгол Улс болон Хятадын Засгийн газрын хамтын ажиллагааны хүрээнд Хятадын дөрвөн цагдаа, Монголын арав буюу түүнээс дээш цагдаа нууцаар хийж гүйцэтгэсэн байна.

Сургуулийнх нь газрыг эрх баригчид хууль бусаар хураан авсан явдлыг эсэргүүцэн олныг хамарсан цуглаан зохион байгуулахаар завдсан хэрэгтээ ял тулгагдаж магадгүй хэмээн эмээсэн тул 2009 оны 5 дугаар сард Батзангаа эхнэр охины хамт Хятадыг орхин зугтжээ.

Өвөр Монголын Хүний Эрхийн Мэдээллийн Өртөө (ӨМХЭМӨ)-нд илгээсэн Батзангаагийн мэдэгдлүүдээс үзвэл дор хаяж хоёр удаа орон нутгийн Нийтийг Аюулаас хамгаалах газарт хандан Чингис хааны талбай болон Намын зөвлөлийн байшингийн өмнө сургуулийнхаа 200 гаруй оюутнуудыг цуглуулан, “үндэсний цөөнхийн боловсролын эрх”-ийг хангахыг шаардан, “үндэсний цөөнхүүдийн эрх чөлөөг зөрчиж” байгааг эсэргүүцэн, албан ёсоор суулт хийх болон өлсгөлөн зарлах хүсэлтээ албан ёсоор илгээсэн байна. Доншен дүүргийн Нийтийн Аюулаас хамгаалах Товчоо түүний хүсэлтүүдийг ямар нэгэн тайлбаргүйгээр хүлээн аваагүй байна.

Монголд ирсэнийхээ дараа Батзангаа эхнэр, охины хамтаар Улаанбаатар хот дахь НҮБ-ын Дүрвэгсэдийн агентлагт хандан улс төрийн орогнол хүсэн өргөдөл гаргажээ.
2009 оны 8 дугаар сарын 27-нд НҮБ-ын Дүрвэгсэдийн асуудал эрхэлсэн Дээд Комиссын олгосон орогнол хүсэгчийн гэрчилгээ (Дугаар 670-09C00008)-нд дурдахдаа Батзангаа болон түүний гэр бүлийн гишүүд нь улс төрийн орогнол эрж буй бөгөөд “түүний амь болон эрх чөлөө нь баталгаагүй гэж үзсэн эх оронд нь хүчээр буцаахаас хамгаалагдсан бөгөөд улс төрийн орогнолын статус нь хүлээгдэж байгаа” гэсэн байна.

ӨМХЭМӨ-нөөс өчигдөр Батзангаатай цаг гаруй утсаар хийсэн ярилцлагын явцад тэрбээр хэлэхдээ НҮБ-ын Дүрвэгсэдийн Асуудал эрхэлсэн Дээд Комисст хариу нь хүлээгдэж буй улс төрийн орогнолын хүсэлтээ цаашид үргэлжлүүлэхээ мэдэгдээд зогсохгүй олон улсын хүний эрхийн хэм хэмжээ болон НҮБ-ын хүний эрхийн конвенцийн холбогдох заалтуудыг бүдүүлгээр зөрчсөн Монгол Улсын Засгийн газарт гомдолтой байгаагаа илэрхийлсэн юм.

Батзангаа түүнийг баривчлан, хүчээр буцаасан үйл ажиллагаанд оролцсон гурван хүний нэрийг онцолж буруутгаж байна. Тэдгээр нь НҮБ-ын Дүрвэгсэдийн Асуудал эрхэлсэн Дээд Комисст ажилтай Нямдорж овогтой Анараа, мөн тус байгууллагын ажилтан Эрдэнэбулган, Гадаадын иргэн харьяатын асуудал эрхлэх газрын дарга, хурандаа Д. Мөрөн нар юм.

Монголоос баривчлагдсан Өвөрмонгол иргэний эрхийг олон улс "ӨМӨӨРЧ" байна

2010-11-08T23:56:00.000-08:00

Монголоос улс төрийн орогнол хvссэн Өвөрмонголын иргэн Батзангааг Хятадын цагдаа нар эрхзvйн ямар ч vндэсгvйгээр баривчилж, хvний эрхийг дээд зэргээр зөрчсөн тухай мэдэгдлvvдийг дэлхийн томоохон гvрнvvд гаргажээ. Тэд Хятадын болон Монголын Засгийн газрыг буруутгаж, улс төрийн шалтгаанаар хvний эрхийн конвенцыг бvдvvлгээр зөрчсөн талаар мэдэгдэлдээ дурдсан байна.

Манай улсаас улс төрийн орогнол хvссэн Өвөрмонгол иргэн Батзангааг эхнэр Баянхуар, охин Чилvгэн нартай нь өнгөрсөн сарын 3-нд нийслэл дэх НVБ-ын дvрвэгсдийн асуудал эрхлэх газрын vvднээс Хятадын дөрөв, Монголын цагдаагийн арван ажилтны тусламжтайгаар' баривчлан, албадан нутаг буцаасан.

Батзангаа монгол гаралтай, хятад иргэн. Тэрээр Өвөрмонголын Ордос хошууны Доншен дvvрэгт Монгол-Тvвдийн уламжлалт анагаах ухааны эмч-бэлтгэх сургуулийг vvсгэн байгуулсан аж. Улмаар Тvвдийн соёлыг сонирхогч залуусын хvрээ тэлж, тэнд суралцагч оюутны тоо 1000-д хvрч, сургуулийнх нь vйл ажиллагаа өргөжиж эхэлмэгц Хятадын Задгийн газраас сургуулийг хааж, Батзангааг баривчпах шийдвэр гаргажээ.
Иймд тэрээр өнгөрсөн тавдугаар сарын 26-нд эхнэр хvvхдийн хамт Монголын нутагт нэвтрэн ном журмын дагуу НVБ-ын Дvрвэгсдийн асуудал эрхлэх газарт "Тvвдийн соёлыг тvгээн дэлгэрvvлснийх нь төлөө Хятадын Засгийн газар өөрийг нь буруутгаж байна" хэмээн улс төрийн орогнол хvссэн байна. Гэтэл хятадын талынхан тvvний Монголоос улс төрийн орогнол хvсч байгаа гэх мэдээллийг эх сурвалжаараа дамжуулж мэдээд манайд өөрийн дураар баривчилгаа явуулсан нь энэ аж. Хятадын цагдаа нар баривчлах шалтгаанаа "Батзангаа сургуулиа vvсгэн байгуулахдаа нутгийн захиргаанаас их хэмжээний мөнгө зээлээд эргэн телөлгvй гадагшаа дvрвэн одсон" гэж тайлбарласан бол Тvвд болон Өвөрмонголын хуульчид "Тvvнд ямар ч өр шир байхгуй. Улс төрийн шалтгаантай" хэмээн мэдэгджээ. Эх сурвалжийн мэдээлж буйгаар НVБ-ын манай улс дахь Дvрвэгсдийн асуудал эрхлэх албаныхан өөрсдөө Хятадын талд мэдэгдсэн байж болзошгvй гэнэ. Тvvнийг улс төрийн орогнол хvссэн эсэх талаар НVБ-ийн Дvрвэгсдийн асуудал эрхлэх албанаас тодруулахад "Та энэ тухайгаа ном журмын дагуу албан бичгээр егөөд, цаг авч комиссартай уулзах ёстой" гэлээ. Хэлсэн ёсоор нь албан бичгээ хvргvvлэхэд "Таны хvсэлтийг Ази дахь НVБ-рvv илгээсэн. Та долоо хоногийн дараа хандана уу" гээд тайлбар өгөхөөс татгалзав.

VНДЭСНИЙ АЮУЛГVЙ БАЙДАЛД ЗАНАЛХИЙЛСЭН

Хэдийгээр Батзангааг өөрийн улсдаа гэмт хэрэгт холбогдсон эсэхийг манай улсын цагдаа нар мэдэх боломжгvй ч Хятадын цагдааг өөрийн нутаг дэвсгэртээ баривчилгаа хийхийг зөвшөөрч "найр тавьсан" нь анхаарал татаж буй. Манай хоёр улсын цагдаагийн байгууллага хооронд сэжигтэн болон ялтан эрэн сурвалжлах чиглэлээр хамтран ажиллах ямар ч эрх зvйн гэрээ, баримт vгvй. Vvнийг албаны эх сурвалж ч нотолж байна. 1994 оны vед хамтран ажиллах эсэх талаар ярилцсан хэрэгжээгvй протоколоос өөр энэ талаарх баримт vгvй аж. Тэд зөвхөн манай улсад интерполоор эрэн сурвалжилж буй сэжигтний тухай албан бичгээр мэдэгдэж, тодорхой хариу өгөхийг хvсэх ёстойгоос биш өөрийн дураар баривчилгаа явуулах эрхгvй юм. Энэ нь vндэсний аюулгvй байдалд заналхийлж буйн шинж гэдэгт хуульчид ам нэгтэй байна. Энэ талаар ЦЕГ-ын удирдлагаас тодруулахад "Бид зөвшөөрөл олгоогvй" гэсэн тайлбар өгч байхад ЭЦГ-ын ажилтан эл баривчилгаанд оролцсон тухайгаа хэлж байв.

ХУУЛИЙН ЗОХИЦУУЛАЛТ БАЙХГVЙ, ХАРИН ХУВИЙН ХАРИЛЦАА...

Гадаадын иргэн харъяатын асуудал эрхлэх газрын дарга, хурандаа Д.Мөрөн манай сонинд хандаж, тайлбар өгөхийг хvсч байлаа. Тэрээр тайлбартаа "БНХАУ-ын Өвөрмонголын Өөртөө засах оронд хилээр орж, гарах иргэдийн асуудал хариуцсан алба гэж байдаг. Энэ албанаас манайд Ордос хошуунд нэгэн дээд сургуулийн захирлаар ажилаж байсан гэх Батзангаа ньорон нутгийн захиргаанаасаа 52 сая юань зээлээд эргэн төлөлгvй Монгол руу оргон зугтсан талаар бидэнд албан бичиг ирvvлсэн. Мән тус албаны хоёр ажилтан Батзангаад холбогдох хавтаст хэрэг, материалыг нь аваад манай улсад ирсэн байсан. Энэ дагуу бид тухайн иргэдийг шалгаж vзэхэд энэ оны тавдугаар сарын 26-нд Замын-Vvд дэх боомтоор Өвөрмонгол иргэн Батзангаа, эхнэр Баян-хуар, охин Чилvгэний хамт Монгол руу орж ирсэн байдаг. Ингэхдээ Эрээнд суугаа Монголын консулын газраас 30 хоногийн виз авч орж ирсэн байсан. Гэтэл энэ 30 хоногийн визээр манай улсад хугацаа хэтрvvлэн тэд таван cap гаруй хууль бусаар оршин суусан нь шалгалтын явцад тогтоогдсон. Гадаадын иргэдийн эрхзvйн байдлын тухай хуулийг зөрчин манай улсад орогнож байсан тул бид мөнгөн торгууль ногдуулсан. Монгол Улсын хаана оршин суугааг тогтоохдоо цагдаагийн байгууллагын тусламж авсан. Тvvнийг манай алба нутагтаа гэмт хэрэг vйлдсэн эсэхийг мэдэхгvй учир албадан нутаг буцаагаагvй. Өөрийн хvсэлтээр Хятадын "Са" корпорацийн онгоцоор маргааш өдөр нь ниссэн" гэж байв.

Монголын цагдаа байсаар байтал Батзангаа гэгч нь гэмт хэрэгт холбоотой эсэхийг шалгахад Хятадын талаас яагаад Монголын гадаадын иргэн харъяатынханд хандах болов гэдэг нь анхаарал татаж буй юм. Хилээр орж, гарч буй иргэнийхээ гэмт хэрэг vйлдсэн эсэхийг "Ванга" биш л бол иргэн харъяатынхан нvvрнээс нь хараад мэдэх боломжгvй юм. Тэгээд ч тэд Монголд байгаа Өвөрмонгол иргэний талаарх мэдээллийг цагдаа нар нь мэдэхээс биш иргэн харъяатынхан мэддэггvй. Улс, vндэстний аюулгvй байдалтай холбоотой хэрэгт хэн нэгэн даргын гуйлтаар хөдөлж байдаг цагдаа нар энд бас буруутай гэдгийг хvний эрхийн хуульчид хэлж байна. Энэ тухай Азийн Чөлөөт Радио болон Phayul, Dajiyuan.com зэрэг дэлхийн улс орнуудын хэвлэл, мэдээллийн хэрэслээр "Монголд хийсэн баривчилгаа нь хvний эрхийг дээд зэргээр зөрчсөн явдал боллоо. Энд Хятадын Гадаадын иргэн харъяатынхан биш цагдаа нар нь очиж баривчилсан. Хоёр улсын хооронд байгуулсан эрхзvйн ямар ч гэрээ, конвенцгvй хууль бус vйлдэл юм" хэмээн мэдэгдлvvд гаргажээ.

ТЭД БИДНИЙ ТАЛААР ИНГЭЖ ДVГНЭЖЭЭ

Манай улсад болсон дээрх vйлдлийн талаар дэлхийн улс орнууд анхааралтай чагнан өөрсдийн байр сууриа илэрхийлсэн байна. Тухайлбал, АНУ, Европын холбоо, Японы Засгийн газраас "Олон улсын хvний эрхийн конвенцийг Хятад болон Монголын Засгийн газар зөрчлөө" хэмээн шvvмжилсэн байна. Харин Өвөрмонголын Ардын намын дарга, хvний эрх хамгаалах төвийн дарга Ши Хаимин "Хятадын Засгийн газар Монгол-Тvвдийн хоорондын соёлын харилцааг хөгжvvлэх бодлогыг дэмжихгvй байгаа учир эл vйлдлийг явуулсан. Магадгvй Батзангааг Монголд ийм төрлийн сургууль нээхээс сэргийлсэн хэрэг биз. Энэ хэрэг нь улс төрийн холбоотой гэж би бодож байна. Маргааны эхэн vед орон нутгийн удирдлагууд мөнгөтэй холбоотой ямар ч зvйл ярьж байгаагvй. Энэ бол эдийн засгийн холбогдолтой хэрэг биш. Батзангаа улс төрийн орогнол хvсэхээр явж байгаад НVБ-ын төлөөлөгчийн газрын гаднаас монгол, хятад цагдаагийн ажилтнуудад баривчлагдсан. НVБ-ын дvрвэгсдийн хэрэг эрхэлсэн дээд коммисарын газар орогнол хvсэгчдийн эрхийг хамгаалдаг биш бил vv. Эсвэл vгvй юv?" гэжээ.Батзангаагийн эхнэр Баян-хуар тvvнд хэлэхдээ "Биднийг хэн нэг алахыг оролдож магадгvй гэж нөхөр маань хэлсэн.

Бидний байгаа байшингийн интернэт болон утсан холбоог тасалсан. Бид аюулгvй байдлаа бодож Монголд Улс төрийн орогнол хvссэн байсан юм. Манай нөхөр ямар ч эдийн засгийн гэмт хэрэг vйлдээгvй" гэжээ. Одоогоор Батзангаагийн эхнэр, хvvхдийг саатуулах байрнаас гаргасан ч хяналт бvхий харуул хамгаалалттай байранд байрлуулсан бол Батзангаа Ордос хошууны Доншен дvvргийн тvр саатуулах газар хоригдож байгаа аж.

ХУУЛЬ БУС БАРИВЧИЛГААНЫ ЦААНА АВЛИГА БАЙХ МАГАДЛАЛТАЙ

"Иргэдийн алъяанстөв"-ийн тэргvvн Ж.Занаагийн байр суурийг сонслоо.

-Өвөрмонголын иргэнийг манай улсын цагдаа нар Хятадын цагдаатай хамтран хууль бусаар баривчилсан тухай дэлхийн улс орнууд мэдэгдсэн байна. Та vvнд ямар байр суурьтай байна вэ?

-Энэ асуудлыг Олон улсын хvний эрхийн зарчмын vvднээс дvгнэх ёстой. Батзангаа гэгч нь өөрийн тулгамдсан асуудлаа НVБ-ээр шийдвэрлvvлэх vйл явцад Монголын цагдаа, хууль хэрэгжvvлэгч байгууллагууд дундуур нь дайрч орно гэдэг бол байж болшгvй зvйл. Тэр хvнийг Хятадын мэдэлд буцаана гэдэг бол хvний эрхийг маш бvдvvлгээр зөрчсөн асуудал юм. Монгол Улс өөрөө НVБ-д Хvний эрхийн маш олон конвенцид нэгдэж орчихоод, хэрэгжvvлэхгvй байгаагийн нэгэн тод жишээ мөн. Монгол Улс маш том алдаа хийсэн гэж бодож байна.

-Хvний эрхээс гадна манай улсын аюулгvй байдлыг "vл тоож" Хятадын цагдаа баривчилгаа явуулсан байна?

-Манай орны нутаг дэвсгэр дээр өөр орны цагдаа нар баривчилгаа явуулна гэдэг бол аюул¬гvй байдалд заналхий лж буйн нэг хэлбэр мөн. Тэд ямар зевшөөрлөөр, ямар байгууллагаар дамжуулж орж ирсэн гэдгээ тодорхой хэлэх ёстой. Мөн Гадаад харилцааны яамнаас зөвшөөрөл авсан уу гэдэг нь эргэлзээтэй. Нөгөө талаасаа дунд шатны албан тушаалтны албан бус яриа хэлэлцээрийн дагуу орж ирээд баривчилгаа хийсэн тухай гадаадын хэвлэлvvд бичсэн байна лээ. Хэрэв тийм бол энд авлигын асуудал байхыг vгvйсгэхгvй. Ийм тохиолдолд хатуу хариуцлага тооцох ёстой.

БНХАУ-ын цагдаа нарт Монгол Улсын нутаг дэвсгэр дээр баривчилгаа явуулах боломжийг хэн олгосон бэ?

2010-11-08T23:35:00.000-08:00

Энэ явдалд дэлхийн монгол туургатнууд Монгол, Хятадын Засгийн газрыг буруутгаж байна.Улс төрийн орогнол хvсч ирсэн Өвөрмонголын Отгийн өмнөд хошууны уугуул, Их зуу аймгийн Ордосын Монгол Төвдийн анагаахын сургуулийн захирал, монгол vндэстэн залууг Улаанбаатар хот дахь НYБ-ын Дvрвэгсдийн асуудал эрхэлсэн суурин төлөөлөгчийн газрын vvднээс дөрвөн
хятад, арван монгол цагдаа баривчилсан тухай мэдээлэл өнгөрсөн жил дэлхийн монгол туургатнуудын дунд тархсан.
Ийнхvv Өвөрмонголын эх оронч залуу Батзангааг Монголын эрvvгийн цагдаагийн хамгаалалт дор БНХАУ-ын Цагдаа, Аюулаас хамгаалах байгууллагын ажилтнууд баривчлан авч явах ажиллагааг Монгол Улсын нутаг дэвсгэрт гардан гvйцэтгэсэн нь Монгол Улсын Vндсэн хууль, бусад хууль тогтоомж, манай улсын нэгдэн орсон Хvний эрхийн гэрээ конвенциор хvлээсэн vvрэг хариуцлагад харш, ардчилсан орнуудын нийтээр дагаж мөрддөг хvний эрхийг хамгаалах наад захын хэм хэмжээг бvдvvлгээр зөрчсөн явдал гэж тухайн vед иргэний хөдөлгөөнvvд, хvний эрхийн байгууллагууд мэдэгдэл гарган төрийн өндөрлөгvvдэд хvргvvлж байжээ.

Энэ баривчилгаанаас vvдээд манай цагдаагийн байгууллага урд хөрш болох их гvрний дарамт дор байгаа юм биш биз гэсэн асуулт иргэдийн дунд хэсvvчилж байна. Хоёр улсын цагдаагийн байгууллагын хооронд хэрэгтэн шилжvvлэх, хамтран ажиллах санамж бичиг, гэрээ хэлэлцээр бий. Энэ дагуу нэлээд ажил хийгддэг юм билээ. Гэвч аль ч улсын цагдаа өөр оронд улс төрийн орогнол хvссэн хэн нэгнийг тухайн улсад нь очиж баривчлах эрхгvй. Хятадын цагдаа ямар давуу эрх эдэлж манайд ийм vйл ажиллагаа явуулав гэдэг сонирхолтой.

АНУ болон Европ, Японд буй олон монгол туургатнууд Батзангаа тvvний гэргий Баянхуар, есөн настай охин Чилvгэнийг баривчилсан явдалд Хятадын болон Монголын цагдаа нарыг буруутгаж мэдэгдэл гаргасаар байна. Тэд энэ мэдэгдлvvддээ олон улсын хvний эрхийг бvдvvлгээр зөрчсөн гэж Монголын Засгийн газрыг буруушаажээ. Энэ асуудалд Монголын төр засгийн өндөрлөгvvд улстөрчид ямар байр сууринаас хандаж байна вэ?

БНХАУ-ын цагдаа нарт Монгол Улсын нутаг дэвсгэр дээр баривчилгаа явуулах боломжийг хэн олгосон бэ?
Дэлхийн монголчуудын гал голомт байх учиртай Монгол Улсыг цаашид олон арван Батзангаа зорьж ирнэ. Тэр бvрийд бид энэ удаагийнх шиг шилээ харуулаад байх уу? Өдгөө дэлхийн өнцөг булан бvрт есөн сая гаруй монгол туургатан амьдран суудаг. Энэ бол шоргоолж мэт бужигнасан хятадуудын дэргэд байхгvйтэй адил тоо. Оросын, Хятадын гэх зэрэг тодотголтой олон монгол туургатнуудын зvрхэнд авралын од болж харагддаг ганц гэрэл нь тусгаар тогтносон Монгол Улс, тvvний нийслэл Улаанбаатар гэгддэг. Хаа газраас Улаанбаатарыг авралаа гэж зорьж ирсэн нэгнийг нь харийнхантай хамтран барьж явуулаад байвал хөх толботнууд удахгvй "Улаан ном"-д орох биз.

Гэтэл эх орноос нь өөрийнхөө иргэнийг хулгайлсан явдалд Англичvvд хэрхэн хандаж, гvйцэтгэх ажиллагаа явуулсан ажилтанг маань хvртэл эх нутагт нь буцаах эсэх нь маргаантай байна. Ингээд зогсохгvй vvнээс болж олон улсын тавцанд манай улсын нэр хvнд унаж байна. Гэтэл манай улсаас иргэнийг маань хулгайлсан Хятадын нэр өдрөөс өдөрт өсөн нэмэгдэж байна.

С.ЭНХЗАЯА

Ар Монгол, ах дүүстээ хүргэх үг

2010-05-26T07:55:00.001-07:00

Монгол эжийн дулаан өвөрт эрхлэж өссөн бид
Энгүй хорвоогийн тавилангаар хагацаж одсон од
Хүний олонд дарлуулж хөсөр орхигдсон бид
Хөөрхий Монгол соёлоо хатаж тэвэрсэн мод
Орост үсэг соёлоо арчуулахад тань
Өмөөрч бид чадаагүй ч
Олон түмэн хятадуудаас
Монгол үсгээ өмөөрсөн
Их хааныхаа зулыг бөхөөлгүй
Өдөр бүхэн тахиж
Энэ цагийг хүлээж
Амиа бид тэвчлээ
Олон Монгол эрсийн цус
Орь дуутай хадсан он жилүүдэд
Махчин хятадын гарт
Махлуулж бид зовсон ч
Дээлээ бид тайлаагүй
Үсгээ бид мартаагүй
Үгээ бид холиогүй
Түүхээ бид нандигнаж
Соёлоо бид уусгаагүй
Өдрийн наранд бид залбирна
Өндрийн хөх тэнгэртээ бид залбирна
Монгол түмний заяаг даатгаж мөргөнө
Монгол төрийн өлмийд бид сөгдөнө.
Өглөө болгон цайныхаа дээжийг өргөхдөө
Өндөр дээдсийнхээ сургаалыг бид давтана
Зүс минь соёл минь хайллаа ч
Зүрх минь сэтгэл минь Монголтойгоо шүү
Үхтэл тэмцсэн тэмцэлдээ бид ялагдвал
Үргэлжлүүлэн Монгол соёлоо хадгалаарай
Үнэн түүхэнд хятадууд биднийг дийлсэн удаагүй
Зуун жилийн өмнө цугтаа бид тэмцээд ялсан
Зоригт Монголын эрс ингэж дуусаж болохгүй
Өмхий хужааг өшиглөөд бид босно
Өргөн Монгол орноо хар хужаагаас цэвэрлэнэ
Гурван Монголын эвийг тархиндаа бид зангидна
Гурван голын эхийг бусдаас бид харамлана

Зорилго нь бүтээд ялбал бид уулзана
Нүүрэндээ багтай хужаатай биш оростой биш
Нүдэндээ галтай Монгол ахан дүүстэйгээ уулзана
Тусгаар Монгол улсын туганд бид мөргөнө
Туулын тунгалаг уснаас амталж сэтгэлээн тайлна
Тэгэхэд гомдсон цөхөрсөн зүрх минь эдгэнэ
Тэр үед Монголоо гэсэн үзэл улам буцална
Хуваагдаж зовсон Монгол нэгдэх цагт
Хорвоо дэлхий Монголыг бишрэн танимхайрна
Орос хятадын урт гарыг Монголын зүрхнээс салгаж
Олон Монгол овог угсаатныг нэгтгэсэн Монгол гүрэн мандана
Гурван Монголын эвийг тархиндаа бид зангидна
Гурван голын эхийг бусдаас бид харамлана
Хөх Монголчуудын уухай тэнгэрт хүрдэг учиртай
Мөнх тэнгэрийн хүч Монголчуудыг ивээдэг жамтай
S.Bataa